12.Акт.Қаланың ең ірі дүкендерінің біріне севрюгадан 80 кг балық партиясы келіп түсті.

1.Бұл есепте ТТИ, соның ішінде ботулизм диагнозын қою к/к. Улану себебі ботулотоксинмен залалданған балық. Ботулизм жедел сапронозды, нәжіс ауыз жолымен берілетін, ботулотоксин түзілуінен нерв жүйесін зақ/ы, офтальмолог/қ, көлд. жолақты ж/е бірыңғай салалы бұлшық еттің парезі мен параличінен бульбарлық синдроммен өтетін ауру. Ботулизм қоздырғышы Бацилла туыстығына Клостридиум тұқымдастығына жататын спора түзетін анаэробты таяқша. Осы микробпен залалданған кез келген тағам балық, ет өнімдері, консервілер, шұжықтар ауру шақыруы мүмкін. Ботулотоксинмен тағамдардың залалдануының негізгі жолы клостридияларды табиғатта тасымалдайтын жануарлар мен балықтар н/е олардың өмір сүру ортасынан (топырақ,су) тасмыалдануымен байл/ты.

2.Зардап шегушіге поливалентті антитоксикалық сарысуды 2000 ХБ бұлшықетке егу к/к, сонымен қатар энтеросорбенттер тағайындау к/к. 5-6л сумен асқазанды зонд арқылы жуу, тазалаушы клизма, диурезды бақылай отырып тәулігіне 2-3 л парентальды дезинтоксикация жүргізу.

3.Ботулизм профилактикасы

1.Азықты қоздырғыш түсуден қорғау.

2.Микробтың вегетативті формаларының жойылуын қамтамасыз ететін жеткілікті жылумен өңдеу.

3.Дайын азықта спора дамып,микробтың көбеюі мен токсиннің түзілуіне жол бермеу.

4.Балық өндірісінде балықты аулауда,ілмекті,тескіш құралдар қолданбай,балық бүтіндігін бұзбайтын аулар қолданған жөн.

5.Балық сақталуы,тазартылуы,өңделуі,тасымалдануы кезінде санитариялық талаптар қадағаланып, бөлшектенген балықтарға түйірлі таза мұздар қолдану,балық тұздықтары 10 пайыздан кем болмауы к/к.

6.Кез келген өнімді тұтынар алдында сертификаты арқылы сапалығына қөз жеткізіп қолдану.

2.Науқасқа спецофикалық антитоксикалық ботулинге қарсы сары су берілу к/к+анатоксин.Антибиотико терапия ж/е асқазанды шаю.

13.Акт.Сәуір айының аяғында, жергілікті шұжық цехымен дайындалған пісірілген шұжықты қолданғаннан оқу орындарында оқитындардың арасында жаппай (52 адам) улану болды.

1.Улануды шақырған микробтың түрін анықтағанда бұнда биохимиялық зерттеу жүргіземіз. А)Биохимиялық тесттің көмегінен лактозадан, мальтозадан, күкіртсутегіден ж/е индолдан ерекшелеу қажетті микроб протей тұқымдасы ж/е оның биотоптары түзіледі.

Б)Түзілген реакцияда агглютинацияның ерекшелеу штамдары ауру диагнозы протей екені анықталды.

В)Айқындалған бірдей штамдары тағамдық өнімдерде күдікті екені анықталды.

2. Бұл жағдайда уланудың негізгі себебі болып шұжықтың таратылу мерзімінің сақталмауы табылады. Яғни, шұжықтарды 6°С ға дейін 2-5 тәулік, ал 20°С та 6-12 сағ дейін сақтауға болады.

B.proteus бактериясымен қоздырылған тағамдық токсикоинфекция.Токсикоинфекциялар-микроорганизмдермен көп дережеде тұқымданған (1мл н/е 1 г азықта 10-6,10-7) тағам мен азықтарда тұтынудан туындайтын, жаппай кездесетін ауру. Токсикоинфекция қоздырғыштары ішек инфекциясы қоздырғыштарына қарағанда адамдар үшін әлсіз патогендігімен сипатталады.Токсикоинфекциялар тағамдық азық-түліктерде микроорганизмдер тіршілігі үшін, өсіп-өнуіне қолайлы жағдай жасалғанда ж/е осы тамақтың адам организміне түсуінен туындайды.

3. Азықтың микробпен ластануының алдын алу шаралары:

1)азықты алу ж/е өңдеу кезіндегі санитариялық режимді қамтамасыз ету.

2)тағам өнеркәсібінің мекемелерінде,қоғамдық тамақтандыру ж/е сауда орындарында бөлмелер, құрал-сайман, қондырғы жабдық, мүкаммал, ыдыс-аяқтарға қойылатын гигиеналық талаптар қадағалануы тиіс.

3)дайын өнімнің шикізаттармен қиылыспауы, тауар көршілігі принципінің, технологиялық процесс ағымдылығының орындалуына көңіл бөлінеді.

4)азық-түліктердің микроорганизмдермен тұқымданбауында қызметкерлердің жеке бас гигиенасының ережелерін сақтау.

5)қызметкерлердің санитариялық сауаттылығы мен мәдениетін дамытып, әрдайым арттырып отыру.

6)тағам өнімдерін дайындаудағы өндірістік процестердің механизацияланып, автоматты түрде орындалуы еңбекті жеңілдетіп, өнім сапасының жоғарлауы мен мекеменің санитариялық жағдайының жақсаруына ықпалын тигізеді.

7)азық-түліктерді әзірлеу мен сақтауда суық пен жылу кеңінен қолданылып, қоздырғыштар тіршілігін баяулатады н/е жойып жібереді.Сондықтан жылумен өңделу режимі мен тағамдардың тұтыну мерзімін қадағалаудың маңызы зор.