Добавил:
Upload Опубликованный материал нарушает ваши авторские права? Сообщите нам.
Вуз: Предмет: Файл:
ангеом[1].doc
Скачиваний:
0
Добавлен:
01.07.2025
Размер:
2.61 Mб
Скачать

2. Векторлық кеңістік-ң аксиома-ы.....

А-ма. Элементтері n координаттан тұратын векторлар болатын кеңістікті n-өлшемді кеңістік деп атаймыз, егер келесі аксиомалар орындалса: 1)a+b=b+a;

  1. (a+b)+c=a+(b+c); 3) ;

  1. , c=-a;

  2. ; 6) ;

5) ; 8) ;

А-ма. a1, a2,…, ak векторлары немесе векторлар жүйесі берілсін l1, l2, …, ln сандар l1* a1+ l2* a2+…+ ln* an=b, онда b векторы a1, a2,…, ak векторының сызықтық комбинациясы деп аталады.

А-ма. a1, a2,…, ak векторлар жүйесі сызықтық тәуелді деп аталады, егер олардың нөлдік сызықтық комбинациясында (сызықтық комбинация нолге тең) ең болмаса бір коэффициент нолден өзгеше болса.

А-ма. a1, a2,…, ak векторлар жүйесі сызықтық тәуелcіз деп аталады, егер олардың нөлдік сызықтық комбинациясында (сызықтық комбинация нолге тең) барлық коэффициент нолге тең болса.

Сызықты тәуелділіктің қасиеттері:

  1. Егер векторлар жүйесінде a1, a2,…, ak ең болмаса бір вектор нолдік болса, онда бұл жүйе сызықты тәуелді болады.

  2. Егер векторлар жүйесінде a1, a2,…, ak екі тең вектор бар болса, онда бұл жүйе сызықты тәуелді болады.

  3. Егер сызықты тәуелді жүйеге бірнеше вектор қоссақ, онда жаңа жүйе сызықты тәуелді болады.

  4. Егер сызықты тәуелсіз жүйеден бірнеше вектор алсақ, онда жаңа жүйе тәуелсіз болады.

a1, a2,…, ak сызықты тәуелді болуы үшін, оның ең болмаса бір векторы қалғандары арқылы өрнектелуі қажетті ж/е жеткілікті.

3.Көпмүшелік-ң бөлінгіштік қасиет-рі. Көпм-ң еүоб.Еүоб-ті табудың Евклид алгоритмі.

А-ма. a0, a1,…, an R болғанда

f(x)= a0xn+ a1xn-1+…+an-1x+an көпмүшелігі n-дәрежелі бір айнымалы көпмүшелік деп аталады.

Мұндағы

a0, a1,…, an - коффициенттер,

a0 - бас коэффициент,

an - бос мүшесі.

Бөлінгіштік қасиеттері:

10 f/g, g/h => f/һ (g көпмүшелігі f көпмүшелігіне бөлінсе ж/е h көпмүшелігі g көпмүшелігіне бөлінсе, онда h көпмүшелігі f көпмүшілігіне бөлінеді)

20 f/g, f/h => f/(g+h)

30 f/g1, f/g2, ..., f/gk, h1 … hk R => f/( h1 g1+ … +hk gk)

40 f/g, g/f => f= g

50 f/g, h=> f/gh

Ең үлкен ортақ бөлгіш

Мыс:

10 ЕҮОБ(f,g)= ЕҮОБ(g,f)

20 ЕҮОБ(f, ЕҮОБ(g,h))= ЕҮОБ(ЕҮОБ(f,g),h)

30 ЕҮОБ(f,g)=g  g/f

40 ЕҮОБ(f,0)=f

50 ЕҮОБ(hf,hg)=h ЕҮОБ(f,g)

F,g Көпмүшеліктерінің ең үлкен ортақ бөлгіші (ЕҮОБ) деп, келесі екі шартты қанағаттандыратын d көпмүшесін айтамыз:

1) d/f, d/g, яғни d көпмүшесі f пен g-дің ортақ бөлгіші

2) h көпмүшесі үшін, егер h/f ж/е h/g болса, онда h/d яғни f пен g-дің барлық ортақ бөлгіштерінің арасында d көпмүшесі ең «үлкені» болады. Бұл жерде көпмүшенің «үлкен кіші» қатыстығы олардың бірі екіншісіне қалдықсыз бөлінуіне байланысты «үлкен» бөлінетіні, ал бөлінетіні «кіші» рөлдерін атқарады. Екі көпмүше бір біріне бөлінбеуіне де мүмкін, ондай көпмүшеліктерді осы қатыстық бойынша, әрине, салыстыра алмаймыз.

А) Егер d көпмүшесі f пен g-дің ЕҮОБ, ал 0,  R болса онда d көпмүшесі де f пен g-дің ЕҮОБ болады.

Б) Егер d1, d2 көпмүшелері екеуі де f пен g-дің ЕҮОБ болса, онда нолден өзгеше бір  R үшін d1=d2 теңдігі орындалады.

ЕҮОБ(f,g) арқылы f пен g көпмүшеліктерінің ең үлкен ортақ бөлгіштер жиынын белгілейміз

ЕҮОБ табудың Евклид алгоритмі

f,g R ж/е g0 болсын. Көпмүшеліктерді қалдықпен бөлу алгоритмін біртіндеп қолданайық, онда

f=g*q1+r1, deg r1< deg g

g=r1*q2+r2, deg r2<deg r1

r1=r2*q3+r3, deg r3<deg r2

r2=r3*q4+r4, deg r4<deg r3

көпмүшенің дәрежелері қабылдайтын мән мына сандар … n, n-1, …, 2,1,0,-, ал қалдықтарының дәрежелері кемімелі , deg r1>deg r2 >deg r3>deg r4

ендеше бір k саны үшін deg rk>-, ал deg rk-1=- ,

демек, rk-2=rk-1*qk+rk, deg rk<deg rk-1, rk0

rk-1=rk*qk+1, rk+1=0

осы қатынастар орындалғанда алгоритімді тоқтатамыз. Бұл алгоритм Евклид алгоритмі деген атпен белгілі