- •1 Билет
- •«Өндірісті ұйымдастыру және жоспарлау» курсының құрылымы, мазмұны және міндеттері.
- •2 Тиімділік көрсеткіштерін талдау
- •3 Өнімді өндіру жоспарын орындау, олардың серпіні көрсеткіштерін талдау және есептеу.
- •2 Билет
- •1 Өндірісті ұйымдастыру туралы ғылымның даму тарихы.
- •2 Нарықтық белсенділікті сипаттайтын көрсеткіштерді талдау
- •3 Өткізу жоспарын орындау, олардың серпіні көрсеткіштерін талдау және есептеу.
- •1 Кәсіпорынның жалпы және өндірістік құрылымы туралы түсінік.
- •2 Іскерлік белсенділік көрсеткіштерін талдау.
- •3. Өнімнің ассортименті және құрылымы көрсеткіштерін талдау және есептеу.
- •4 Билет
- •1 Өндірістік құрылымды анықтаушы факторлар
- •2 Маржиналдық талдаудың мәні мен міндеттері.
- •3 Өткізу нарығындағы өнімнің үлесін анықтау және талдау.
- •1 Өндіріс құрылымының түрлері.
- •2. Өнімді өндіру шығындарының жалпы сомасын талдау.
- •3 Өнім сапасы мен бәсеке қабілеттілігі көрсеткіштерін есептеу.
- •Өндіріс құрылымының түрлері.
- •Өнімді өндіру шығындарының жалпы сомасын талдау.
- •Өнім сапасы мен бәсекеқабілеттілігі көрсеткіштерін есептеу.
- •Негізгі өндірістің құрылымы, оны құру қағидалары.
- •Материалдық шығындарға факторлық талдау жасау.
- •Кәсіпорын жұмысының ырғақтылығын талдау және есептеу.
- •Кәсіпорын бөлімшелерін орналастыру қағидалары.
- •Материалдық шығындарды талдау.
- •Өнімді өндіру мен өткізуді жоғарылатудың факторлары және резервтері.
- •Өндірістік үрдістің негізгі сипаттамасы және оның құрылымы.
- •Шығын түрлерін жіктеу.
- •Өндіріс шығындарының классификациясы ш ығындарды есепке алу тәсілдері бойынша:
- •Экономикалық шығындар
- •Бухгалтерлік шығындар Өндірілген өнім көлемінің өзгеруіне байланысты:
- •Кәсіпорынның еңбек ресурстармен қамтамасыз етілуін талдау және есептеу.
- •Өндірістік үрдістің негізгі қағидалары.
- •Еңбекақы қорын талдау
- •Жұмыс уақыты қорын пайдалану тиімділігі.
- •Өндірісті ұйымдастырудың ағындық нысандары, оның әр түрлері және экономикалық тиімділігі.
- •Еңбек уақытының қорын талдау
- •Еңбек өнімділігін және кәсіпорын персоналын пайдалану тиімділігін талдау және есептеу.
- •Нарық жағдайында өндірісті ғылыми-техникалық тұрғыдан дайындаудың мазмұны мен мәні.
- •Еңбек өнімділігін талдау.
- •Жалақы қорын пайдалану көрсеткіштерін талдау және есептеу.
- •Өнім сапасы мен оны анықтаушы факторлар.
- •Кәсіпорын персоналдарын тиімді қолдануын талдау.
- •Кәсіпорынның негізгі құралдармен қамтамасыз етілуін есептеп, талдау.
- •Өнім сапасының көрсеткіштер жүйесі және оларды унификациялауды анықтайтын әдістер.
- •Кәсіпорынның еңбек ресурстарымен қамтамасыз етілуін талдау.
- •Негізгі қорларды пайдаланудың интенсивтілігі мен тиімділігі.
- •Өнімді стандарттау, оның қағидалары.
- •Техникалық жабдықтардың қолданылуын талдау.
- •Кәсіпорынның өндірістік қуатын, технологиялық қондырғыларын пайдалануды есептеп, талдау.
- •1.«Өндірістік инфрақұрылым» туралы түсінік.
- •2.Қорқайтарымын талдау.
- •3.Өнімді өндіру көлемі, қор қайтарымдылығы және қор рентабельділігі резервтерін есептеп, талдау.
- •1.Өндіріске техникалық қызмет көрсетудің мазмұны мен мәні.
- •2.Негізгі қорлардың тиімді қолданылуын талдау
- •3.Кәсіпорынның материалдық ресурстармен қамтамасыз етілуін есептеп, талдау.
- •1.Кәсіпорынның құрал-сайман шаруашылығының атқаратын қызметтері мен құрылымы.
- •2.Негізгі қорлардың техникалық жағдайын бағалау.
- •3.Кәсіпорын материалдық ресурстарын тиімді пайдалануды есептеп, талдау
- •1.Кәсіпорынның жөндеу шаруашылығы және оның өндірістегі рөлі.
- •2.Өндіру және өткізу көлемін ұлғайту қорларын анықтау және оған әсер ететін факторларды талдау.
- •3.Өнім өндірудің жалпы шығындарын есептеп, талдау.
- •Өткізілген өнім шығындары деңгейіне факторлардың әсерін талдау
- •Кәсіпорынның энергетикалық шаруашылығы, оның рөлі мен атқаратын міндеттері.
- •3. Өнім өндірудің жалпы шығындарын есептеп, талдау.
- •Тауарлы өнімнің 1 теңгесіне шаққандағы шығын деңгейіне талдау
- •Энергошаруашылықтың технико-экономикалық көрсеткіштер жүйесі.
- •Өнімнің құрылымы мен ассортиментін және бірқалыпты өндірісті талдау
- •3. Өнімнің кейбір түрлерінің өзіндік құнын есептеп, талдау
- •Тауарлы өнімнің 1 теңгесіне шаққандағы шығын деңгейіне талдау
- •Кәсіпорын транспорты, өндірістік цехтардың жұмысын ұйымдастырудағы оның атқаратын рөлі.
- •2. Өнімді өндіру және өткізу жоспарының орындалуын және оның динамикасын талдау
- •Тікелей материалдық шығындарды есептеп, талдау.
- •Қойма шаруашылығы, оның түрлері, міндеттері мен құрылымы.
- •Талдау әдістері жіктелуі.
- •3. Тікелей жалақыны есептеп, талдау.
- •Сурет 1. Жалақы мөлшері.
- •Қойма жұмыстарына есеп жүргізу, оның орналастыру және жарақтандыру.
- •Талдау әдістерінің түрлері.
- •Жанама шығындарды есептеп, талдау.
- •Жаңа техниканың тәжірибелік өндірісін ұйымдастыру.
- •Экономикалық талдау кезеңдері.
- •Жауапкершілік орталықтары бойынша шығындарды есептеп, талдау.
- •Жаңа техниканы дайындау және игеру үрдістерін жоспарлау және басқару.
- •Экономикалық талдау түсінігі және мәні.
- •Өнімнің өзіндік шығынын төмендету резервтерін есептеп, талдау.
2 Билет
1 Өндірісті ұйымдастыру туралы ғылымның даму тарихы.
«Кәсіпорында өндірісті ұйымдастыру» ғылымының даму тарихы 18 ғасырдың бірінші жартысынан бастау алады. Ғылымның қалыптасуын тоқыма өнеркәсібі саласындағы білімі жағынан механик, ағылшын кәсіпкері Р.Аркрайт (1732-1792 жж.) бастады. Ол «Фабрикалық кодексті» жасады, онда өндірісте еңбек тәртібін бұзғаны үшін айыппұлдар төлеу жүйесі және казармалық тәртіп қарастырылған. Бұл кодексте «Жұмысшылар қатаң кесте бойынша жұмыс істеулері тиіс, бұйрықпен ішіп-жеулері, өмір сүрулері және ұйықтаулары тиіс, әрбір ауытқу үшін айыппұл төлеулері тиіс» деп жазылған.
К.Маркс бұл кодексті айыптады, бірақ бұл кодекс кәсіпорында қоғамдық еңбекті реттеудің алғашқы теориялық құжаты болып табылып, түрлі елдердің кәсіпорындарында жүз жылдан астам уақытта пайдаланылды.
Өндірісті ұйымдастыру қағидаларын келесі бір жасаған адамдар, олар американ инженері Ф.У.Тейлор (1856-1915 жж.), Г.Гант, Ф.Котлер, Б.М.Генкин және т.б.
2 Нарықтық белсенділікті сипаттайтын көрсеткіштерді талдау
Кәсіпорынның нарықтық белсенділігін сипаттайтын негізгі көрсеткіштер:
Бір акцияға түскен табыс (пайда);
Акцияның құндылығы;
Бір акцияның баланстық құны;
Акцияны котировкалау – бағалау коэффициенті;
Бір акцияның табыстылығы;
Дивиденттерді төлеу коэффициенті (төленген дивиденттер үлесі, дивиденттік шығу);
Тұрақты өсу коэффициенті;
Капиталдандыру коэффициенті;
Бір акцияға түскен табыс,айналымдағы әдеттегі әрбір акцияға таза табыстың қанша үлесі тиетінін көрсетеді (айрықша акциялар бойынша төленген дивиденттерді алып тастағанда). Айналымдағы акциялар жалпы шығарылған әдеттегі акциялармен меншікті портфельдегі акциялар саны арасындағы айырмамен есептеледі.
Акциялардың құндылығы. Ол акцияның нарықтық бағасын акцияға түскен табысқа бөлгендегі бөлінді ретінде формуламен есептелінеді.
3 Өткізу жоспарын орындау, олардың серпіні көрсеткіштерін талдау және есептеу.
Өткізілетін өнім көлемі сатып алушының төлемі бойынша немесе өнімді жіберу бойынша анықталады; ағымдағы бағалылықты және салыстырмалылықты, жоспарлылықты білдірілуі мүмкін. Нарықтық экономика жағдайындағы бұл көрсеткіш бірінші дәрежелі мәнді сатып алады. Өнімнің қалай сатылуына, нарықта оған сұранысы қандай екеніне оның өндіріс көлемі тәуелді болады.
Өткізілетін өнім, базистік есептеу және тізбек қарқынының өсуі және өсімі, шығару динамикасын зерттеуде талдаудан басталады
Билет
1 Кәсіпорынның жалпы және өндірістік құрылымы туралы түсінік.
Кәсіпорынның өндірістік құрылымы деп оның бөлімшелерінің, цехтардың және қызметінің өнім өндірісі процесіндегі олардың өзара байланыс формаларын құраушы құрамы болып табылады.
Өндірістік құрылым кәсіпорынның құрылымдық бөлімшелері арасындағы еңбек бөлінісін және оның кооперациясын сипаттайды. Ірі кәсіпорындарда негізгі құрылымдық бірлік деп цехті айтады. Ал орташа кәсіпорындарда цехтік емес құрылым қолданылады. Мұнда негізгі құрылымдық бірлік ретінде өндірістік бөлімше есептеледі.
Өндірістік құрылымға көптеген факторлар әсер етеді. Олар: дайындалған өнім сипаты, оның дайындалу технологиясы мен еңбек сыйымдылығы, дайындалған өнім өндірісінің масштабы, оның тұрақтылық деңгейі, кәсіпорынның мамандану деңгейі және басқа кәсіпорындармен оның кооперациялану деңгейі.
Өндірістік құрылымның жетілдіру бағыты ретінде мамандану тереңдігі, яғни маманданған өндіріс масштабының артуы, дайындалған өнімнің бөлшектері мен тізбектерінің үйлестірілуі, өндірістің шоғырлануы және маманданған кәсіпорынның кеңінен кооперациялануына әкеліп соқтырады.