Добавил:
Upload Опубликованный материал нарушает ваши авторские права? Сообщите нам.
Вуз: Предмет: Файл:
жауап денсаулыққ.docx
Скачиваний:
0
Добавлен:
01.07.2025
Размер:
174 Кб
Скачать

38)Онкологиялық аурулардың психологиялық мәселелеріне тоқталыңыз.

Бүгінгі таңда ме­ди­ци­на са­ла­сы қарыштап да­мып келеді. Әлемде қаншама ар­найы ап­па­ра­ту­ра­лар шығарылып, адам­зат ба­ла­сы техниканың арқасында күрделі опе­ра­ция жа­са­тып, өмір сүруде. Алай­да, өкінішке қарай кейбір сырқаттың нақты емі әлі күнге дейін табылмай жатыр. Олар — онкологиялық аурулар . Мамандардың есептеулеріне қарағанда, елімізде жыл сай­ын осы дерт­ке ұшыраған 30 мыңдай адам анықталады.

Қазіргі таңда жүзеге асырылып жатқан «Саламатты Қазақстан - 2011-2015» мемлекеттік бағдарламасы мен Президенттің биылғы тапсырмасына сәйкес, онкологиялық жәрдемді дамыту бағдарламасы жасақталса, еліміз бойынша аталмыш дерттің саны азаятыны сөзсіз. Әр адам өз денсаулығына үлкен жауапкершілікпен қарауы керек. Өзін-өзі күтіп, мезгілімен дұрыс тамақтанса, әрі ішімдік ішу мен шылым шегуден аулақ жүрсе, ондай адамға аурудың қай түрі де жоламайды. Ол үшін салауатты өмір сүру салтын сақтап, спортпен айналысуы керек. Бұл жөнінде атам қазақ «Ауырып ем іздегенше, ауырмайтын жол ізде» деп баяғыда-ақ айтып кеткен.

Онкология жоғары әлеуметтік маңызы бар мәселелердің біріне жатады,өйткені халық өлімінің ,жұмысқа деген қабілеттілігінің жойылуының және халықтың мүгедектенуінің негізгі себептерінің бірі осы онкология болып табылады.

Онкологиялық аурулардың психологиялық мәселелерін шешу жолдары келесідей:

-әртүрлі бағыттағы псих-қ қолдау көрсету топтарын ұйым-ру

-психологтардың қатысуымен ракпен ауыратын және рактан жазылған адамдармен кездестіру ұйым-ру

-муниципалды психолог-қ қызметті ұйымдастыру

-ақпараттық вакуумды жою

Бүгінгі таңда шетелде науқастармен хопистік қызмет жүргізіліп жатыр.Хопистік қызметтің негізгі мақсаты- науқасқа арнайы жағдайлар жасау және оның отбасына психо-әлеуметтік көмек көрсет. Ме­ди­ци­на тілінде «он­ко­ло­гия» гректің «қатерлі ісік» және «ілім» де­ген сөзін білдіреді. Ал «кан­цер» (рак не­ме­се обыр) терминін қолданысқа алғаш рет атақты ғалым Гип­по­крат енгізген. Ол обыр клеткаларының теңіз ша­я­ны сияқты шатасқан аяқтарымен адам денесіне жай­ы­ла та­рай­ты­нын анықтаған. Обыр клет­ка­сы адамның ба­сы­нан бақайшағына дейін кез­де­се береді. Тез өсіп, белгілі бір уақытта қан және лим­фа та­мыр­ла­ры арқылы ағзаның мүшелеріне та­рай­ды, не­ме­се ба­ла­лай­ды. Сөйтіп жы­лы­на 20 мил­ли­он адамның өмірін жал­май­ды. Бұл әрбір жетінші адамның өмірін осы обыр жал­май­ды де­ген сөз. Осы қорқынышты көрсеткішті азай­ту жо­лын­да дәрігерлер қолдан келгенін істеп бағуда.

Онкологиялық аурулардың және отбасының әлеуметтік –психологиялық мәселелерін шешу жолдары келесідей:

  • Әртүрлі бағыттағы психологиялық қолдау көрсету топтарын ұйымдастыру;

  • Психологтың қатысуымен ракпен ауыратын және рактан жазылған адамдармен кездесулер ұйымдастыру;

  • Муниципалды психологиялық қызметті ұйымдастыру, «сенім телефоны»;

  • «ақпараттық вакуумды жою»;

  • «онкологиялық ауруы бар адамдарға және олардың отбасыларына жақсы қарым-қатынас орнату мақсатында қоғаммен жұмыс жасау;

  • Клиенттердің психо-әлеуметтік проблемаларының пайда болуының алдын алу;

  • Коррекция мен реабилитацияның психотехнологиялары ,оларды қолдану.