- •Жалпы бөлім
- •Қазіргі кездегі халықаралық құқықтың түсінігі. Жоспары:
- •1 Қазіргі жаңа кезеңде халықаралық қарым-қатынастың негізгі сипаты.
- •Халықаралық құқық- құқтың айырқша жүйесі ретінде.
- •3. Халықаралық құқықтың қазіргі жаңа кезеңдегі атқаратын қызметі.
- •4. Кодификация және халықаралық құқықтың қарқынды өркендеуі.
- •5. Халықаралық көпшілік және халықаралық жеке құқық
- •2. Халықаралық құқықтың және халықаралық құқық ғылымының даму тарихы.
- •Халықаралық құқықтың қалыптасуы және оның тарихи кезеңдері.
- •Ежелгі дүниенің халықаралық құқығы.
- •Орта ғасырдың және жаңа ғасырдың халықаралық құқық және халықаралық құқықтық көзқарастары.
- •Қазіргі заманның халықаралық құқығы.
- •3. Халықаралық құқықтың қайнар көздері мен жүйесі
- •1. Халықаралық құқықтың нормалары.
- •2. Халықаралық құқықтың жүйесі.
- •3. Халықаралық құқық қайнар көздерінің негізгі түрлері.
- •4. Халықаралық құқықтың көмекші қайнар көздері.
- •4. Қазіргі замандағы халықаралық құқықтың негізгі қағидалары.
- •Халықаралық құқықтың негізгі қағидаларының ұғымы мен жіктелуі.
- •Халықаралық құқықтың негізгі қағидалары.
- •Күш қолданбау қағидасы.
- •Шекара беріктігі қағидасы.
- •Мемлекеттердің территориялық тұтастық қағидасы
- •Халықаралық дауларды бейбіт жол мен шешу қағидасы
- •Халықтардың тең құқықтығы мен өз-өзін анықтау қағидасы.
- •Адам құқықтары мен бостандықтарын құрметтеу қағидасы
- •6. Халықаралық құқық субьектісі.
- •3.Мемлекеттер сабақтастығы
- •Осындай жағдайларда Халықаралық Құқықтың рөлі
- •7. Халықаралық шарттар құқығы.
- •Халықаралық ұйымдар құқығы.
- •2. Халықаралық ұйымдардың түсінігі мен құқықтық табиғаты.
- •3. Халықаралық ұйымдардың даму тарихы.
- •9. Қазақстан -бұҰның мүшесі. Бұұ ның реформалау мәселесі. Жоспары:
- •11. Халықаралық құқықтық жауапкершілік.
- •Халықаралық ұйымдардың халықаралық құқықтық жауапкершілігі.
- •13. Дипломатиялық және консулдық құқық
- •Қазіргі таңда дипломатиялық және консулдық құқық, жүйелеу және прогрессивті даму тұрғысынан алғанда, халықаралық құқықтың бір ретке келтірілген саласы болып табылады.
- •Дипломатиялық құқықтың түсінігі
- •Дипломатиялық корпус
- •Консулды тағайындау мен қайта шақырудың тәртібі
- •14. Халықаралық экономикалық құқық
- •Халықаралық экономикалық құқықтың түсінігі және субьектілері.
- •2. Халықаралық экономикалық құқықтың қайнар көздері.
- •3.Халықаралық экономикалық құқық қағидалары.
- •4.Халықаралық экономикалық қатынастардың жекелеген салаларындағы қауымдастықты халықаралық-құқықтық реттеу.
- •5.Аймақтық экономикалық қауымдастықты халықаралық-құқықтық реттеу.
- •6. Қазақстан Республикасының экономикалық органдары.
- •Қылмыстылықпен күресудегі мемлекеттердің ынтымақтасуы
- •Қылмыстылықпен күресудегі мемлекеттердің ынтымақтастығының салалары.
- •16. Территориялар және басқа кеңістіктер.
- •Халықаралық өзендер.
- •Антарктаркиканың халықаралық режимі.
- •Ұсынылған әдебиеттер:
- •17.Халықаралық әуе құқығы Жоспары:
- •2. Халықаралық әуе құқығының негізгі қағидалары
- •3. Мемлекеттік аумақта ұшу ережелері
- •5.Халықаралық әуе хабандандырылуның құқықтық реттеу
- •6.Әуе кемелерінің құқықтық мәртебесі.
- •6.Халықаралық әуе құқығындағы жауапкершілік.
- •7.Икао Азаматтық авиация бойынша халықаралық ұйым
- •Континентальдық шельф
- •Халықаралық бұғаздар
- •2. Халықаралық теңіз құқығының қайнар көздері мен қағидалары
- •3. Теңіз кеңістіктерінің кұқықтық режимі
- •1) Ішкі теңіз сулары
- •2) Аумақтық теңіз
- •4) Іргелес зона
- •5) Континентальдық шельф
- •8) Халықаралық бұғаздар
- •9) Архипелагтік сулар.
- •10) Теңіз каналдарының құқықтық статусы
- •19. Халықаралық ғарыш құқығы Жоспар
- •20. Халықаралық экологиялық құқық
- •21. Халықаралық қауіпсіздікті нығайтудағы Қазақстанның атқаратын рөлі
- •Ұсынылатын әдебиеттер:
- •Бұл дәріс халықаралық даулардың негізінде экономикалық, әлеуметтік-саяси, идеологиялық, әскери және халықаралық-құқықтық факторлар жатқандығын ескере отырып жазылған.
- •Тікелей келіссөздер мен кеңес беру халықаралық келіспеушіліктерді шешудің негізгі жолдары ретінде.
- •Халықаралық бітімгершілік процедурасы. Игі қызметтер, татуластырушылық, тергеу және келісім комиссиялары.
- •Халықаралық аралық соттар (арбитраж).
3.Мемлекеттер сабақтастығы
Халықаралық құқық мемлекеттердің әрекеттерін реттей отырып ол мемлекеттердің өмірінің және мәртебесін өзгеруіне, сол сияқты тағы басқа жағдайлар болган кезде тыс қалмайды. Яғни, бір мемлекетке қосылуы және бір мемлекеттен бірнеше тәуелсіз мемлекеттер құрылған, т.б. жағдайларға қатысы болады. Мемлекеттік сабақтастықтың объектісі болып халықаралық шарттар, мемлекеттің мүлкі, мемлекеттің қарызы және мемлекеттің архиві,халықаралық ұйымдарға мүше болып табылады. Мемлекеттердің сабақтастығы жөнінде халықаралық шарттарының маңызды мәні бар. Себебі ол мемлееттердің халықаралық құқықтың басты қайнар көзі мен міндеті болып табылады. Оның ішінде көптеген көрсетілген объектілер бекітілген, соның ішінде шекара, халықаралық ұйымдарда мүшелік мәселесі.
Мемлекеттерде сабақтастық мәселесі туатын жағдайлар:
Әлуеметтік төңкерістің нәтижесінен пайда болған жаңа мемлекет;
Ұлттық - бостандық күресінде жаңа тәуелсіз мемлекеттің пайда болуы (деколонизация нәтижесінде);
Мемлекетті бөлікдерге бөлген кезде;
Мемлекеттер біріккен кезде;
Мемлекеттің территориясының бір бөлігінде жаңа мемлекет құрылған кезде.
Әлеуметтік төңкеріс нәтижесінде пайда болған жаңа мемлекеттің сабақтастық мәселесі халықаралық құқықтың жаңа субъектісі пайда болған кезде туады.
Деколонизация нәтижесінде пайда болған мемлекет 1978 ж. Венадағы Конвенцияға сәйкес tabula rasa қағидасымен қарастырылады, яғни держава метро-полиялармен жасасқан шарты күшін тоқтатады.
Ал 1983ж. Венадағы Конвенцияға сәйкес мүліктік барлығы жаңа туылған мемлекетке өтеді. Сонымен қатар қатар архив, т.б.
Ал бұл жерде мемлекеттің қарызы жаңа мемлекетке әділетті түрде бөлініп өтеді.
Екі немесе бірнеше мемлекеттер біріккен кезде бір мемлекет құрады. Бұл жағдайда екі мемлекет арасындағы шарттар тоқтатылады. Бірігетін мем-лекеттер өздерінің алдыңғы шарттарын алдын-ала шешеді.
Бұндай жағдайда жылжу қағидасымен қарстырылады. Оның мәні ескі мемлекеттің шарттары өзінің солтерриторияға байланысты күшін жояды, ал сол территорияны алған мемлекет өзінің құқықтарымен міндеттерін смол мемлекеттің шарттары күшіне еніп жүре бастайды.
Осыларға сәйкес мысалдар ретінде айтса болады.
1990ж-ғы ГДР-дың, ФРГ-ның құрамына қосылуы және Германия мемлекеті пайда болады.
1991ж Латвия, Литва, Эстония КСРО әлі ыдырамай тұрғанда бөлінуі, соның себебінен Кенес Одағы ыдырап оның орнына жаңа 12 тәуелсіз мемлекет пайда болды.
1992ж Социалистік Федеративтік Югославияның өз алдына дербес мемлекет пайда болды. Олар: Босния және Герцеговина, Македония, Словения,Хорватия сондай-ақ Сербия және Черногорияның қосылып біріккен Югославия Республиканың пайда болуы.1993ж ақпанда батыс-тықтардың есептеулері бойынша бір жарым жыл ішінде 21 жаңа мемлекеттер саяси картаға енген.
Мемлекеттердің пайда болуы және керісінше оның ыдырауы-бұл саяси, әлеуметтік және басқа да сылтаулар болып табылады.
