55.Сансонның псевдоцилиндрлік проекциясы. 1:200 000 000 масштаб бойынша есептеп, құрастыр. -300/, -300

Бұл проекцияны ең алғаш рет 1650 жылы француз картографы Сансон ұсынды. Бұл проекция әсіресе теңіз саяхатшылары үшін қолайлы проекция. Проекцияның картографиялық торлары: праллелдері тік, ал меридиандары қисық (тек орта мередианнан басқасы), бұл проекция дүние жүзінде экватор бойында орналасқан және дүние жүзі территориясын құрастыру үшін қолданылады. Мұнда орта мередиан және параллельдер бойында бас масштаб сақталады.

Проекция Африка, Оңтүстік Америка, Австралия карталарының территориясын құрастыруға қолайлы. Бұрмаланушылық мередиандар бойында жоғары болып келеді.

Картографиялық торды құрастыру үшін мынадай графикалық тәртіпті қолданамыз. Бас мередиан, екі перпендикуляр түзу сызамыз, орта мередианнан экватордан жоғары және төмен қарай есептелінген параллельдер арасындағы қашықтықты саламыз. әрбір параллельдер өзінің ұзындығына сәйкес сызықтар жүргіземіз.

Әрбір белгілі ендік пен параллельден есептелінген бойлықтар арасындағы қашықтықты белгілеп, алынған нүктелерді бір біріне қосып, қисық сызық жүргіземіз.

Картографиялық торды құрастыру үшін мынадай формуланы қолданамыз:

1. r₀ = RM – глобустың радиусы

2. c = 2πr₀ – экватор ұзындығы

3. c/2 = πr₀ – орта мередианның ұзындығы

4. lφ = 2πr₀ * cosφ – толық параллельдің ұзындығы

5. d = πr₀/180° * ∆φ – параллельдер арасындағы арақашықтық

6. D = πr₀/180° * ∆λ° * cosφ – берілген ендік пен мередиандар арасындағы арақашықтық

56.Орталық азимуталды проекция.1:220000 000 масштабтағы есептелуі мен құрастырылуы.Ендіктер мен бойлықтар айырмашылығы 200.

М 1:220000000

λ =20⁰,φ=20⁰

r₀=RM r₀=6371* 2.89

ρ₇₀=R₀ctg70⁰=2.89*0.364=1.051≈1.1

ρ₅₀= R₀ctg50⁰=2.9*0.8391=2.4

57. Қазіргі кездегі Қазақстан картографияның негізгі мәселелері.

Картаның қолданылмайтын саласы жоқ. Әскери, қорғаныс саласынан бастап, оқу жүйесі, байланыс, ал қазір жарнама үшін де пайдаланылады.Қазіргі картография – ежелгі немесе осыдан 30 жыл бұрынғы қолданылу мақсатын түбегейлі өзгертті. Алғашқы қолданысы жол бағдарлаудан басталған карта тарихы орта ғасырларда, әсіресе Ұлы географиялық ашулар кезеңінде жиһангез-саяхатшылар үшін жаңа жерлер мен байлықтарды игеруде таптырмас құрал болды.Қазір картография ғылымы жаңа заманауи технологиялар мен бағдарламалардың пайда болуымен өзінің зерттеулеріне ғарыштан түсірілген әуесуреттерді, сондай-ақ сандық карталар жасуға мүмкіндік ашқан әртүрлі компьютерлік бағдарламаларды қолдануда.Қазақстанда картогроф мамандарының жетіспеуі,осы салаға ақшаның аз бөлінуі картографияның дамуына кедергі келтіруде. Мамандар жасаған ғылыми болжам әлемде жер көлемі жөнінен 9-орын алатын, 2,7 миллион шаршы шақырым аумақты қамтып жатқан мемлекеттің картографиясын дамытуға жыл сайын 1 миллиард теңгедей қаржы бөліну керектігін дәлелдеп берді.Дамыған АҚШ, Канада секілді елдер өздерінің картографиялық қызметіне ерекше мән беріп, әр бес жыл сайын жаңа ақпараттармен толықтырып, барлық деңгейдегі карталарын жаңартып отырады