2.5 Глоссарийлер

Ес – сыртқы дүние заттары мен құбылыстарының миымызда есте қалдырып қайта жаңғыртып және ұмытылуын бейнелейтін процес.

Бейнелі ес – заттармен құбылыстардың қасиеттерін нақты бейнесін ойда қалдыруда жаңғыртуда көрініп отыруы.

Еске түсіру – ұзақ мерзімді жаттан қажет ақпаратты іздеумен , қалпына келтірілгенжәне алумен байланыста ақыл ой әрекеті.

Есте сақтау - материалдың жатта сақталуын қамттамасыз ететін процесірің жалпылама атауы. Есте сақтау жаңа алынған білімдердің кейін қалпына келтірілуінің ең маңызды шартты.

Есте сақтаудың нәтижелілігі ең алдымын жаңа материалдарды ұғынылған байланыстар жүйеіне біріктіру мүмкіндігіне анықталады.

Ұазақ уақыттық ес - білімдерді ұзақ уақыт сағат, жылдар кейде ондаған жылдар есте ұстауды сондай ақ біліктілермен дағдыларды орасан зор ақпарат көлемін есте сақтауда қамтамасыз ететін ес жүйесі.

Әдейі еске түсіу – естегі қайта жаңғыру прцесінің күрделі бір түрі

Есте қалдыру – материалды есте тұруға мүмкіндік беретін процестің жалпылама атау.

Ассоциация – жан қуаттарының бірі мен екіншісінің байланысқа түсуі.

Қысқа мерзімдік ес - ақпараттардың қысқа уақыт есте сақталы мен қайта жаңғыртылуы.

III.Қорытынды

Қазақ ғұламасы Абай ес туралы “Отыз бірінші сөзінде”: “Естіген нәрсені ұмытпастыққа төрт түрлі себеп бар: бірінші — көкірегі байлаулы берік болмақ керек; екінші — сол нәрсені естігенде иә көргенде ғибратлану керек, көңілденіп, ынтамен ұғу керек; үшінші — сол нәрсені ішінен бірнеше уақыт ойланып, көңілге бекіту керек; төртінші — ой кеселді нәрселерден қашық болу керек”, — дейді. Ес адамның әр алуан іс-әрекеттерімен байланысты болып, тіршілікте аса маңызды қызмет атқаратын болғандықтан, оның түрлері мен көріністері де әр қилы.

IV. Пайдаланған әдебиеттер

1. Қ. Жарықбаев , Ө. Озғанбаев

«Жантануға кіріспе» Алматы 2000 жыл.

2. Т. Тәжібаев «Жалпы психология» Алматы 1993 жыл.

3. Қ. Жарықбаев «Жалпы психология» Алматы 2003жыл.

4. В.В. Богословский «Жалпы психология»

5. Ә. Алдамұратов «Қызықты психология» Алматы 1982 жыл.

6. Р.С. Немов «Психология в трёх книгах» Москва1998жыл.

7. Терминологиялық сөздік