Тесттер

1).Қандағы глюкоза мөлшерін арттырады:

инсулин

адреналин

паратгормон

глюкогон

глюкокортикоидтар

2).Қандағы қан мөлшерін азайтады :

1. глюкокортикоидтар

2. инсулин

3. глюкогон

4. тироксин

3).Гормонның аталуы мен оның организмдегі әсері арасындағы сәйкестікті табыңыз:

А – альдостерон Б – кортизон В – адреналин

1. қандағы глюкоза мөлшерін арттырады

2. түтікшелерде натрий мен хлор қайта сіңуін арттырады, калийдің қайта сіңуін төмендетеді.

3. тікелей әсер еткенде жүректің қызметін күшейтеді, үлкен қан айналым шеңберінің тамырларын тарылтады

4) Гипофиздің бөлігі мен онда түзілетін гормондар арасындағы сәйкестікті табыңыз:

А – алдыңғы Б – аралық В – артқы

1. АДГ, окситоцин

2. СТГ, ТТГ, ГТГ, ЛТГ, АКТГ.

3. Мелатонин

5)Гипофиз бөлігі мен оның гипоталамуспен байланыс түрі арасындағы сәйкестікті табыңыз

А – аденогипофиз. Б – нейрогипофиз.

1. тамырлық.

2. жүйкелік

6)Базофильді жасушалар бөледі:

1. АКТГ.

2. Тироеотропты гормон

3. Гонадотроптыгормон

4. Барлық тропты гормондар

5. АКТГ, ТТГ, ГТГ

7)Соматотропты гормон өндіріледі :

Гипофиздің алдыңғы бөлігінде

нейрогипофизде

гипофиздің ортаңғы бөлігінде

8)Пролактин түзіледі:

Сүт безінде

Гипофиздің алдыңғы бөлігінде

Гипофиздің артқы бөлігінде

Гипофиздің аралық бөлігінде

9)Табиғаты пептидтік гормондар:

кортизон

адреналин, норадреналин

инсулин

барлық гипофиздің алдыңғы бөліктері

Тақырып №8: Заттар және энергия алмасуы.Су-тұз алмасуы.

Мақсаты: Тақырып бойынша кеңестер

Оқыту мақсаты:

1. Студенттерді организмдегі белок, май, көмірсу алмасуының физиологиялық нормаларымен таныстыру.

2. Студенттермен организмдегі белок, май, көмірсу алмасуының физиологиялық мәнін талдау.

3. Студенттерді «су-тұз алмасуы» және «су-тұз балансы» түсінігімен таныстыру.

Өткізу үлгісі: Тақырып сұрақтары бойынша кеңестер

Тақырыптың негізгі сұрақтар: Тақырып сұрақтарына өз бетінше дайындалу

1. Белок, май, көмірсу алмасуының физиологиялық нормалары.

2. Белок алмасуы, азоттық баланс жайында түсінік. Белок алмасуының реттелуі.

3. Май алмасуы және оның реттелуі.

4. Көмірсу алмасуы, маңызы, реттелуі.

5. Су-тұз алмасуы және оның реттелуі.

6. Организм үшін судың маңызы.Су тәртібі түсінігі.

7. Организм қызметі үшін макро және микроэлементтердің қызметі (натрий, кальций, магний, хлор, йод, селен жәнет.б.)

Берілетін материалдар (қажет жағдайда) :

Анимациялық роликтер мен видеофильмдер, презентациялар көрсету:

- Белок, май, көмірсулардың ыдырауы

Әдебиет:

Негізгі:

1. Сәтбаева Х.К., Өтепбергенов Ә.А., Нілдібаева Ж.Б. Адам физиологиясы (Оқулық). – Алматы. Издательство «Дәуір», 2005, 366-374 бб.

2. Қалыпты физиология. Студенттерге арналған әдістемелік нұсқаулар. – Алматы, 2007, 8 бөлімі, 1, 2 жұмыс, 159-160, 172-173 бб, 3 жұмыс, 160-161, 163-168 бб.

Қосымша:

1. Рымжанов К.С., Төленбек И.М. Адам мен жануарлар физиологиясы. Алматы, 2000.

2. Физиология человека: Учебник /Под ред.В.М.Покровского, Г.Ф.Коротько. – М.:Медицина, 2003.

3. Агаджанян Н.А., Тель Л.З. Физиология человека. - М.:Медицинская книга,

Новгород, 2005.

4. Иванов К.П. Основы энергетики организма. Т.1. Общая энергетика, теплообмен, терморегуляция. – Л.:Наука, 1990.

5. Физиология человека. Пер. с англ./Под ред.Р.Шмидта и Г.Тевса. – М.:Мир. – 2005

6. Покровский А.А. Тағам туралы толғау. – Алматы.: Қайнар, 1990.

7.. Шарманов Т.Ш. Национальная политика питания. – Алматы, 1998.

8. Коробков А.В., Чеснокова С.А. Атлас по нормальной физиологии. –

М.: Высшая школа, 1986.

11. Дүйсембин Қ, Абеуова Г, Алиакбарова З. Жасқа сай физиология және валеология:

Оқулық – Алматы, 2007.

12. Уатхан С., Плешкова С.М. Ферменттер. Энергия алмасуы. Витаминдер. 2001.

Бақылау сұрақтары:

1. Белок,май,көмірсу алмасуы.

2. Организмде зат алмасуының реттелуі.

3. Су-тұз алмасуы және оның реттелуі.

Тақырып № 9: Тер бөліну.

Мақсаты: Тер бөліну жайлы білім қалыптастыру.

Оқыту міндеттері:

1. Студенттерді тер бөліну негізгі физиологиясымен таныстыру.

2. Тер бөліну мен дене температурасын өлшеудің негізгі зерттеу әдістерін ашып көрсету.

Тақырыптың негізгі сұрақтары:

1. Тер бөлінудің ағза үшін маңызы

Оқыту әдістері:

1. Ұсынылған әдістер (топтық дискуссия әдісі, тестлеу, аралас сұрақ, ауызша сұрау, жазбаша жауап)

2. Жүргізілетін жұмыстардың орындалуы мен талқылау, жұмыс хаттамаларын толтыру.

№1 Минор әдісі бойынша адамдағы тер бөлінуді зерттеу.

3. Тәжірибелік жұмыстардың орындалуы үшін келесі заттар қажет: Студенттерге арналған «Жеке физиология» әдістемелік нұсқаулық, Минор сұйықтығы, крахмал, грелка, термометр «Жылу реттелу мен тер бөліну физиологиясы» бойынша оқу кестелері-стендтер, физиологиялық атлас.

Оқыту әдістемелері: ауызша және жазбаша сұрау, тест жүргізу.нар.

Әдебиетер:

Негізгі

1. Адам физиологиясы. Сәтбаева Х.Қ., Өтепбергенов Ә.А., Нілдібаева Ж.Б. (Оқулық). - Алматы. «Білім» баспасы, 1995.

2. Адам физиологиясы. Сәтбаева Х.Қ., Өтепбергенов Ә.А., Нілдібаева Ж.Б. (Оқулық). - Алматы. «Дәуір» баспасы, 2005.

3. Қалыпты физиология: студенттерге арналған әдістемелік нұсқаулар. – Алматы, 2007. –

4. Қалыпты физиологияның лабораториялық жұмыстары. - Шымкент, 1993.

Қосымша :

1. Косицкий Г.И. «Физиология человека», М., Медицина, 1985,

2. Покровский В.М., Коротько Т.Ф. «Физиология человека», М., «Медицина» 1998, -т.1-

3. Методическое указание для студентов «Общая физиология», КазНМУ, 2006г.

Студент білімін бағалау:

БСЗ және МБРҒН орталығының берген талаптарына сай: Бекітілген «ҚазҰМУ студенттерінің құзіреттілік деңгейлерін бағалау ережелері», берілген практикалық сабақ бағаланады:

1. Құзіреттілік «Білімі» - ауызша және жазбаша сұрау, тест (сұрақтар мен тест тізімі төменде көрсетілген)

Тақырыбы №10: Талдағыштардың жалпы қасиеті.

Мақсаты : Тақырып бойынша кеңестер

Оқыту міндеті:

Талдағыштардың құрылымдық және фунционалдық ерекшеліктерін талдау

Өткізу үлгісі:Тақырып бойынша кеңестер

Тақырып бойынша негізгі сұрақтар: Тақырып сұрақтарына өз бетінше дайындалу

1. И.П.Павловтың талдағыштар туралы ілімі.

2. Талдағыштардың бөлімдері және олардың қызметтері.

3. Талдағыштардың жалпы құрылымдық қасиеттері.

4. Талдағыштардың жалпы қызметтік қасиеттері.

Берілетін материалдар (қажет жағдайда) :

Анимациялық роликтер мен видеофильмдер, презентациялар көрсету:

- Талдағыштар

Әдебиеттер

Негізгі

1. Сәтбаева Х.Қ., Нілдібаева Ж.Б. Адам физиологиясы. – Алматы, Білім, 1995 (341-354, 367-369 б.).

2. Сәтбаева Х.Қ., Өтепбергенов А.А., Нілдібаева Ж.Б. Адам физиологиясы. – Алматы, Дәуір, 2005 (431-445, 459-462 б.).

3. Қалыпты физиологияның лабораториялық жұмыстары. – Шымкент, 1993 (188-189 б, №102 жұмыс, 190-191 б. №104 жұмыс, 193-194 б. №110 жұмыс).

4. Қалыпты физиология: студенттерге арналған әдістемелік нұсқаулар. – Алматы, 2007 (193-194 б. №1 жұмыс, 195-196 б. №3 жұмыс, 197-198 б. №2 жұмыс).

Бақылау сұрақтары:

4. И.П.Павловтың талдағыштар құрылымы туралы ілімі.

2. Талдағыштардың бөлімдері және олардың қызметтері.

Тема № 11. Ноцицепция. Организмнің антиноцицепциялық жүйесі.

Мақсаты: Тақырып сұрақтары бойынша кеңестер.

Оқыту міндеттері:

1. «Организмнің ноцицепциялық жүйесі» түсінігімен студенттерді таныстыру.

2. Организмнің антиноцицепциялық жүйесінің негізгі қағидаларын ашу.

Өткізу үлгісі: Тақырып бойынша кеңес.

Тақырып бойынша негізгі сұрақтар: Тақырып сұрақтарына өз бетінше дайындалу

1. Тері рецепторларының түрлері.

2. Ауру сезімі туралы ұғым

3. Ноцицептор дегеніміз не?

4. Ноцицепторды тітіркендіргіш түрлері

5. Ауру сезімінің өткізгіштері

6. Ауру сезімінің орталық механизмі

7. Антиноцицепциялық жүйе дегеніміз не?

8. Нейропептидтер дегеніміз не? Құрлысы мен қызметі.

Берілетін материалдар (қажет жағдайда) :

Анимациялық роликтер мен видеофильмдер, презентациялар көрсету:

- Талдағыштар

Әдебиеттер:

Негізгі

1. Нормальная физиология // Судаков К.В.- Мединформационнное агенство (МИА)- Москва, 2006г.- стр.

2. Косицкий Г.И. Физиология человека. - М., Медицина, 1985 С.441-458; С.468-470.

3. Ткаченко Б.И. Основы физиологии человека. - М., Медицина, 1994 С. 64-67; С.94-107.

4. Покровский В.М., Коротько Г.Ф. (под. ред.) Физиология человека. - М., Медицина, 2001, том II (С.210-230; С.243-245).

5. Методическая разработка для студентов по физиологии анализаторов. - Алматы, 2001 (С.4-6, раб № 1,3; С.7, раб.№2; С.5, раб.1.)

6. Методическая разработка для студентов по «Частной физиологии» – Алматы -2007 – стр. 148-151 раб. № 1,3; стр. 152-153, раб.№2)

Қосымша

1.Агаджанян Н.А., Телль Л.З., Циркин В.И., Чеснокова С.А. Физиология человека. – Н.Новгород, Издательство НГМА, 2005 (С.95-100).

Бақылау:

Сұрақтар

1. Ноцицепциялық талдағышының құрылымдық-қызметтік сипаттамасы.

2. Антиноцицепциялық жүйе туралы түсінік.

3. Ауру сезімінің Ауру сезімінің орталық механизмі

механизмі

.

Тақырып № 12. Түсті, дыбысты, дәмді қабылдаудың қазіргі теориялары.

Оқыту мақсаты: Түсті, дыбысты, дәмді, иісті қабылдаудың қазіргі заманғы теориялары жайлы білім қалыптастыру.

Задачи: Студенттерді түсті, дыбысты, дәмді, иісті қабылдаудың түсінігімен таныстыру.

Өткізу түрі: Тақырып бойынша кеңес.

Тақырып бойынша тапсырма: Келесі сұрақтар бойынша өздігінен дайындалу

1. Үшкомпонентті теорияның маңызы (М.В.Ломоносов, Т.Юнг, Г.Гельмгольц).

2. Түсті қабылдайтын сауытшалардың типтері.

3. Көру пигменттерінің түрлері.

4.Түсті қабылдаудың бұзылысы.

5. Дыбысты қабылдаудың резонанстық теориясы (Гельмгольц)

6.Дыбысты қабылдаудың телефондық теориясы (Резерфорд)

7. «Жарысқан толқындар» теориясы (Бекеши) .

8. Дәм мен иісті қабылдау теориясы.

Көрнекі құрал:

Видеофильмдер мен анимациялық роликтерді көрсету:

- Талдағыштар

Әдебиеттер:

1.Сәтбаева Х.Қ., Нілдібаева Ж.Б.Адам физиологиясы. – Алматы, Білім, 1995 (326-381 б.).

2.Сәтбаева Х.Қ., Өтепбергенов А.А., Нілдібаева Ж.Б. Адам физиологиясы. – Алматы, Дәуір, 2005 (414-475 б.).

3.Қалыпты физиологияның лабораториялық жұмыстары. – Шымкент, 1993..

4.Қалыпты физиология: студенттерге арналған әдістемелік нұсқаулар. – Алматы, 2007

Студент білімін бағалау:

БСЗ және МБРҒН орталығының берген талаптарына сай: Бекітілген «ҚазҰМУ студенттерінің құзіреттілік деңгейлерін бағалау ережелері», берілген практикалық сабақ бағаланады:

1. Құзіреттілік «Білімі» - ауызша және жазбаша сұрау, тест (сұрақтар мен тест тізімі төменде көрсетілген)

Тақырып № 13. ЖЖІӘ қызметін зерттеу әдістері. Шартты рефлекс түрлері.

Мақсаты:

1. ЖЖІӘ зерттеу әдістері жайлы білім қалыптастыру..

2. Шартты рефлекстердің түрлері жайлы білім қалыптастыру.

Оқыту тапсырмалары

1. Студенттерді ЖЖІӘ зерттеу әдістерімен таныстыру.

2. Студенттерді шартты рефлекстердің түрлерімен таныстыру.

Тақырыптың негізгі сұрақтары:

1. ЖЖІӘ зерттеу әдістері

2. Шартты рефлекстің түрлері: вегетативтік, аспаптық; табиғи және жасанды; қырыпайым және күрделі; нақтылы және ілеспелі (дәлме дәл, жылжымалы, кешіктірілген); бірінші, екінші және үшінші реттегі шартты рефлекстер; жалпылама және ажыратылатын; еліктеу, импритинг; кешенді шартты рефлекстер және динамикалық стереотип.

Әдебиеттер:

Негізгі:

1. Сәтбаева Х.Қ, Нілдібаева Ж.Б., Өтепбергенов А.А. Адам физиологиясы, Алматы 2005ж., 476-497 беттер

Қосымша:

1. Косицкий Г.И. "Физиология человека", М. Медицина, 1985, 480-486 беттер

2. Ткаченко Б.И. "Основы физиологии человека", Санкт-Петербург, 1994ж 114-125 беттер

3. Покровский В.М., «Физиология человека» М., Медицина, 2003 г. 585-591 беттер

Бақылау сұрақтары:

1. Шартты рефлекстерді қалыптастыру ережелері

2. Шартты және шартсыз рефлекстердің орталықтары.

3. Уақытша байланыстың пайда болу механизмдері.

4. Қыртыстық тежелудің түрлері

Тақырып № 14. Эмоцияның, мотивацияның физиолоигялық механизмі. Ұйқы физиолоигясы

Мақсаты:

1. Эмоция мен мотивацияның механизмдері жайлы білім қалыптастыру.

2. Ұйқы және түс көру жайлы білім қалыптастыру.

Оқыту тапсырмалары:

1. Студенттерді эмоцияның, мотивацияның физиолоигялық механизмімен таныстыру.

2. Студенттерді тез және баяу ұйқының физиологиялық механизмімен таныстыру.

Тақырыптың негізгі сұрақтары:

1. Эмоцияны анықтау, түрлері.

2. Эмоцияның пайда болу механизмі. Ч.Дарвиннің, П.К. Анохиннің, В.В. Симоновтың и Г.И. Косицкийдің, У.Кеннонның, Дж. Пейпецтің, В.Р. Гесстің және т.б. теориясы

3. Мотивацияны анықтау, түрлері.

4. Ұйқы, ұйқы теориясы. Түс көру.

Әдебиеттер:

Негізгі:

1. Сәтбаева Х.Қ., Нілдібаева Ж.Б., “Адам физиологиясы”, Алматы, 2005ж., 482-586 б.

2. «Жоғары жүйке іс әрекеті физиологиясы» тақырыбынан студенттерге арналған әдістемелік нұсқаулар, 2007 ж.

Қосымша

1. Косицкий Г.И. "Физиология человека", М. Медицина, 1985, стр. 480-531

2. Ткаченко Б.И. "Основы физиологии человека", Санкт-Петербург, 1994 г., стр.114-156, 239-263, 316-336

3. Покровский В.М., Коротько Г.Ф., «Физиология человека» М., Медицина, 2003 г. стр. 585-636

4. Методические указания для студентов «Частная физиология», Алматы, 2007, стр. 166-182.

Оқыту мен меңгерудің әдістері:

Студенттер білімін сұрақтар бойынша ауызша түрде бағалау.

Студент білімін бағалау:

БСЗ және МБРҒН орталығының берген талаптарына сай: Бекітілген «ҚазҰМУ студенттерінің құзіреттілік деңгейлерін бағалау ережелері», берілген практикалық сабақ бағаланады:

1. Құзіреттілік «Білімі» - ауызша және жазбаша сұрау, тест (сұрақтар мен тест тізімі төменде көрсетілген)

Тема № 15. «Физиологии-1» пәнінен сынақ сабағы. Пән бойынша емтиханға жіберілу рейтингісін қорытындылау.

Мақсаты:

1. Студенттердің тәжірибелік жұмыстарды меңгергенін қорытындылау.

2. Студенттердің теоретиялық материалды меңгергенін қорытындылау.

Оқыту міндеттері:

1. Бақылау сұрақтары арқылы студенттерді ауызша сұрау.

2. Студенттер білімін бағалау.

Әдебиеттер:

Негізгі:

1. Нормальная физиология // Судаков К.В.- Мединформационнное агенство (МИА)- Москва, 2006г.- стр.

2. Косицкий Г.И. "Физиология человека", М. Медицина, 1985, стр. 480-531

3. Ткаченко Б.И. "Основы физиологии человека", Санкт-Петербург, 1994 г.

4. Покровский В.М., Коротько Г.Ф., «Физиология человека» М., Медицина, 2003 г.

5. Методические указания для студентов «Частная физиология», Алматы, 2007,.

Қосымша:

1. Данилова Н.Н., Крылова А.Л. «Физиология высшей нервной деятельности». М. Московский университет, 1989г.

2. Блум Ф., Лайзерсон А., Хофстедтер Л. «Мозг, разум, поведение», М.Мир, 1988г.

3. Гершел Рафф, «Секреты физиологии» Москва, 2001.

Студент білімін бағалау:

БСЗ және МБРҒН орталығының берген талаптарына сай: Бекітілген «ҚазҰМУ студенттерінің құзіреттілік деңгейлерін бағалау ережелері», берілген практикалық сабақ бағаланады:

1. Құзіреттілік «Білімі» - (ауызша және жазбаша сұрау, тест)

2. Құзіреттілік «практикалық дағдылар» - дағдыларды меңгергенін тексеру (практикалық дағдылар тізімі төменде)

3. Құзіреттілік «коммуникативті дағды» (сауалнама)

4. Құзіреттілік «құқықтық» (тест жүргізу)

5. Құзіреттілік «өзін-өзі дамыту» - СӨЖ бағалау силлабус тақырыптарына сай

Доцент Жумакова Т.А.

Оқытушы Кожаниязова А.Н.

Қалыпты физиология кафедрасы

Конт. телефон: 338- 70 -90

(вн: 7210, 7215)

20 беттің 20 беті