32.Демографиялық және экология мәселелерінің байланысы.

Демографиялық мәселелер мен экологиялық мәселенің байланысы. Қазіргі кездегі демографиялық ж/е экологиялық жағдайдағы қоршаған ортаға тек бай өнеркәсібі дамыған елдер ғана емес сонымен қатар кедей елдерде теріс әсер етеді.Өнеркәсібі жоғары дамыған бай елдердің қоршаған ортаға әсері олардың табиғатты тікелей бұзуымен емес техногенді ластануға байланысты.Дүние жүзі халқының 20 % құрайтын бұл елдердің халқы қоршаған ортаға ластануларының 80%шығарады.Бұл жағдайда қоршаған ортаны бұзатын фактор халықтың саны емес өндіріспен онымен бірге жүретін байлық болып табылады. Қазіргі кезде ғаламшарымыздың әрбір тұрғыны 19-20ғ соңында өмір сүрген ата бабамен салыстырғанда шамамен 4,5 есе бай болғанымен , жердегі халықтың өміс сүру жағдайының деңгейі бірдей емес бір млрд өте бай болғанда бірақ 1млрд өте кедей бөмір сүреді.Шектен тыс көп тұтынуға қарама қарсы кедейлік эколлогиялық әлеуметтік мәселелерді шешуге мүмкіндік бермейді. Кедей елдерде қоршаған ортаға әсер экожүйеге жасалатын шектен тыс қысым нәтижесінде тіккелей жоюмен байланысты. Бұл ормандардың жойылуы ж/е басқа эко жүйелердің бұзылуы,ресурстардың сарқылуы т,б, Мұндай жолмен табиғаттың бұзылуының негізгі себебі кедейлік болып табылады. Себебі: күнделікті бір күнін қалай өткізуді ойлауға ғана мәжбүр адам өзін қоршаған ортамен табиғатты қорғау туралы ойлауға қабілетсіз.Қоршаған ортаның бұзылуы адамдар өте бай болғанда да ж/е өте кедей болғандада орын алады.Бірақтан жердің табиғат ресурстарына келтіретін зиянкестік үшін жауапкершілік байларда жатыр.

33.Тарих(табиғи) аспектілерінде халық тұрғындар динамикасының өсуі.

Табиғи аспектлерінде халық тұрғындар динамикасының өзгеруі, санның өсуі, адамзат тарихы мен эволюциясының ерекше факторынан басқа халық санының шектен тыс өсуі эпидемиялармен аштықтан болатын өлім санының кемуімен түсіндіруге болады.ХХғ аталған факторларға гигиеналық ж/е медициналық жағдайлардың жақсаруына байланысты дамушы елдердегі бала өлімінің кемуіде қосылады. Әр түрлі елдермен континенттердің халық санының өсуіне қосқан үлесі әртүрлі .Абсалюттік саны б/ша ең ірі Азиялық елдер Қытай Үндістан Индонезия берсе , ал ең жоғары өсу жылдамдығы кейбір Африка мемлекеттерінде өсім жылына 4% дейін жетіп отырды. Көптеген жоғары дамыған аймақтарда батыс еуропа солт Америка демографиялық жарылыс жағдайы ертерек 19ғ байқалған.Бұл елдерге қазір халық санының тұрақтануна әкелетін демографиялық өтпелі даму кезеңі тән. Мәнгілік үсу аудандарын игерудің экологиялық зардаптары. Олар муздықтар. Аяқ басылмайтын жерлер. Муздықтарды кобіне тущы су алу ушин ерітеді. Ерігенде оның пайдасы да зияны да болады. Пайдасынан караганда зияны коп. Пайдасы тущы су алуымыз болса, зияны климат озгереді, озон кабатының п.б. және су корының азаюы. Ластанган сулардың кауіптілік жагдайын багалау және әдістері. Ластанган сулардың кауіптілік жагдайын 5сыныпка боліп ажыратамыз. 1Кауіпті. 1,2 % 2кауіптірек2,3% 3орташа3,4 %4канагаттанарлық 6,5% 5кауіпсіз.6% Топыракка антропогендік әсері. Адам топыракты мәпелеп кутумен катар орынсыз оган киянат жасайды. Жердің беткі кабатын, судың, желдін, су таскындарының бүлдіру урдістері табигатта үнемі болып тұрады.Топырактың жай күйінінін жахандык шенберде елеулі турде бузылуы, аукымды шенбедін п.б ен алдымен адамнын шар кызметін байл. Топ дурыс пайдаланбау топ аса зор эрозияга ушырауга себепкер болады. Тау кен казатын орындар мен топ ерекше бузылуына жане эрозияга ушырауын тудырады. Атмосфералык ауамен салыстырганда топырактын бір артыкшылыгы мынада: ол озіне тускен ластаушы заттарды шогырлай алады. Ластаушы заттар онеркасіп касіп орындарынын жылу энергетикасынын автоколіктің мал шар кешендерінің шыгарындылары мен жедел турде артып отырган катты жане суйык калдыктардын есебінен минералды тынайткыштардан пестицидтерді дурыс колданбаудан топ бойына сіңеді де сол жерде аса коп жиналады. Топ ласт факторлар физ хим био болады. Ласт заттар топыракка ар турлі жолдар арк туседі табиги жане жасанды. Табиги физикалык фактор иондаушы саулеленудің табиги коздер арк сипатталады. Топң хим заттармен таб ластану коздеріне кейбір полиметал кен орындары жатады. Ондагы топ курамына металдардын жогары аймактары болады. Топ ласт антропогендік фак хим, физ, биологиялык бол болінеді. Топ лас физ факт топ оган тусетін ядролык энергетикалык радиоактивтік медициналык мекемелердің немесе гылыми зерттеу лабороториялары калдыктары . онеркасіп кас орындарынын, энергетиканын автоколіктің жане курылыстын коммуналдык жане ауылшар ондірістін жалпы шыгарындылары топ хим заттармен ластаушылар.