- •Операциялық күшейткіш. Оның белгіленуі және негізгі параметрлері.
- •Операционды күшейткіш негізіндегі инверттемейтін күшейткіш.
- •Операционды күшейткіш негізіндегі инверттейтін күшейткіш.
- •Инверттейтін сумматор
- •Қосып-алу схемасы. Баланс шарты.
- •Инверттемейтін сумматор
- •Алгебралық теңдеулер жүйесін шешу схемалары.
- •Масштабтық коэффициентпен суммалайтын схемалар
- •Интегратор
- •Айырымдық интегратор. Үшрежимді интегратор.
- •11. Қос интегралды орындайтын схемалар.
- •12. Дифференциатор.
- •13. Айырымдық дифференциатор.
- •14. Дифференциалдық теңдеулер жүйесін шешу схемалары
- •15. Логарифмдік түрлендіру схемалары. Көбейткіш.
- •16. Шалаөткізгіштер физикасы. Ферми деңгейі. Шалаөткізгіштік материалдар.
- •17. P және n типті шалаөткізгіштер. P – n өткелі және оның вольт – амперлік сипаттамасы.
- •18. Диодтар. Қолдану мақсаты мен дайындау тәсілдері бойынша диодтардың классификациясы
- •19. Диод түрлері. Диодтардың жалпы қасиеттері мен параметрлері.
- •20. Транзисторлар, олардың классификациясы. Транзисторлардың жұмыс істеу (күшейткіш) принципі мен оларды қосу схемалары.
- •21. Биполярлық транзисторлар. Екі p – n өткелі бар структуралардың қасиеттері.
- •22. Биполярлық транзисторлар. Статикалық сипаттамалары, h-параметрі. Транзистордың жоғары жиілік және импульстік режимдерде жұмыс істеуі.
- •23. Биполярлық транзисторлар. Қосу схемалары. Типтік қосылулардың эквивалент схемалары және олардың параметрлері
- •Ортақ базамен қосылу сұлбасы :
- •Ортақ эмиттер қосылу сұлбасы :
- •Ортақ коллектормен қосылу сұлбасы :
- •24 Биполярлық транзисторлар. Олардың типтері мен ерекшеліктері. Басқармалы p – n өткелі бар биполярлық транзисторлар
- •25. Өрістік транзисторлар. Қосылу схемалары. Статикалық сипаттамалары мен параметрлері
- •Өрістік қосылу сұлбалары және кіріс шығыс параметрлері
- •26. Фильтрлер. Олардың түрлері мен аналогтық схемалары.
- •31. Кіріс сигналын 10 есе күшейтетін иверттемейтін күшейткіш схемасын сызыңыз.
- •32. Кіріс сигналын 10 есе күшейтетін иверттейтін күшейткіш схемасын сызыңыз.
Инверттемейтін сумматор
И
нверттемейтін
сумматор - инверттемейтін күшейткіш
секілді кіріс кернеуді күшейтіп қана
қоймай, кіріс сигналдарды суммалайды.
Әр кіріс сигналға белгілі бір коэффентке
көбейте отырады. Түйінге түйіскен кернеу
көздерден ол қосынды алады, сондықтан
да ол сумматор болып аталады.
Шығыс
кернеуді сипаттайтын негізгі теңдеу:
Жоғарыдағы тізбек үшін баланс шарты:
Алгебралық теңдеулер жүйесін шешу схемалары.
Математикадағы алгебралық теңдеулерді шешуге операциялық күшейткіштер негізінде жиналған тізбекті қолдануға болады. Тізбек өз құрамына инверттемейтін және инверттемейтін сумматорларды қосады. Теңдеуді шешу үшін біз кіріс мәндермен жұмыс істей отырып, теңдеудің әр бөлігін шешіп, толық жауапты тапсақ болады.
Мысалы келесі мысалдан көрсек болады:
У үшін:
Масштабтық коэффициентпен суммалайтын схемалар
Егер сумматордың кірісіне әртүрлі шамадағы кернеулерді қолдану керек болса, онда масштабтық коэффициентпен суммалайтын сумматор қолданамыз. Егер ығысу тоғы өте аз болса, онда Кирхгоф заңы бойынша
I1+ I2+ I3= Iос
Е
гер
Uд=
0
кезінде күшейту коэффиценті жеткілікті
түрде үлкен болса онда,
және,
U
вых
байланысты
шешетін болсақ:
Немесе жалпы түрі:
Интегратор
И
нтеграторлар
- электрлік кіріс сигналдарды уақыт
бойынша интегралдауға арналған тізбек.
Кіріс сигнал шамасы жалпы түрде келесідей
бейнеленеді:
Uвх(t)= Uвых(0) + KUвx(t)dt
К – пропорционалдылық коэффициенті, Uвых(0) бастапқы уақыт мезетіндегі шығыс сигнал шамасы.
Және ең қарапайым сызықты интегралдаушы тізбек ретінде біз RC элементтерден тұратын төртполюстікті алсақ болады.
Операциялық күшейткішпен:
б
олса,
Q
= CU.Онда конденсатордан өтетін тоқ,
Ал егер операциялық күшейткіш идеалдыға жақын болса, онда Ir= Ic, және
Б
олса,
онда Uc=
- Uвых
екендігін
біле отырып біз:
Екендігін табамыз да, соңғы теңдеуге келеміз:
Айырымдық интегратор. Үшрежимді интегратор.
Екі сигналдың айырымдарының интегралын алу үшін келесідей схема қолданылады:
Бұл тізбек дифференциалды интеграторға өте ұқсас қызметте жұмыс істейді, және де құрылымы да ұқсас. Тек екі резистордың орнына конденсаторды қоямыз.
Ш
ығыс
кернеудің теңдеуі:
Тізбектің жақсы жұмыс істеу үшін резисторлар мен конденсаторлар дұрыс таңдалуы шарт.
Үшрежимді
интегратор. Кез келген интегратор көп
уақыт аралығында жұмыс істеу кезінде
бастапқы жағдайға келтіруді талап
етеді. Тағы да, шығыс сигналды қандай
да бір уақытқа тоқтату мүмкіншілігі
болса да жақсы болар еді, өйткені бірден
бірнеше көзден мәндерді оқу кезінде
қажет уақыттай тоқтату қажет болады.
Келесі тізбекте көрсетілген интегратор
тек интегралдап қана қоймай, керек
моментте бастапқы қалыпқа келтіруді,
және шығыс сигналды ұстап тұру
мүмкіншілігін ж
үзеге
асырады:
