- •Морфология
- •Мийзан – қалып
- •Иштикок (сөзжасам)
- •Феъл және фаъил
- •Сұрақтар мен тапсырмалар
- •Исми фаъил (негізгі етіс есімшесі)
- •Сифати мушаббаха
- •Исми мафъул
- •Сұрақтар мен тапсырмалар
- •Суласий мужаррад бабында исми фаъилдың қалыбы қандай? Суласий мужаррадтан басқа баптарда исми фаъилдың қалыбы қандай?
- •Өткен шақ болымсыз етістігі (жахд)
- •Өткен шақ болымсыз етістігінің (жахд) ырықсыз етісі (мажхул)
- •Феъл нафий (келер шақ болымсыз етістігі)
- •Бұл шылау музариъ етістігінің мағынасын терістей отырып келер шаққа айналдырады. Мысалы, егер біз لاَ يَضْرِبُ деп айтсақ, ер кісінің осы шақта емес, келер шақта ұрмайтынын еске алған боламыз.
- •Келер шақ болымсыз етістігінің (нафий) ырықсыз етісі (мажхул) 14 формада жіктеледі:
- •Бұйрық райындағы (амр) етістік туралы
- •Амри хазир (іі жақ)
- •Амри ғайиб (і және ііі жақтарда)
- •І және ііі жақ бұйрық райдағы (амри ғайиб) етістіктердің ырықсыз етісі (мажхул) Мажхул амри ғайибтың 14 жіктелу формасы бар. Ережеден тыс алдымен 2-жақ (мухатаб):
- •Сұрақтар мен тапсырмалар
- •Нахий етістігі (бұйрық райдың болымсыз түрі)
- •Бұйрық райдағы болымсыз етістіктің (нахий) ырықсыз етісі (мажхул)
- •Күшейту (таъкид) нуны
- •Исм заман және исм макан
- •Исм алат
- •Исм тафзил
- •Сұрақтар мен тапсырмалар
- •Етістіктің баптары
- •Суласий мужаррадтың бірінші бабы
- •Музаъаф يَفْعِلُ فَعَلَ
- •Өткен шақ етістігінің (мазий) негізгі етісі (маълум)
- •Исм фаъил
- •Исм мафъул
- •Өткен шақ болымсыз етістігінің негізгі етісі
- •Өткен шақ болымсыз етістігінің (жахд) ырықсыз етісі
- •Амр хазир
- •Амр ғайибтың (і, ііі жақтардың бұйрық райы) негізгі етісі
- •Амр ғайибтың (і, ііі жақтардың бұйрық райы) ырықсыз етісі (мажхул)
- •Исм заман және исм макан
- •Исми алат
- •Исм тафзил
- •يَفْعِلُ فَعَلَ бабының мисалы (و)
- •فَعَلَ يَفْعِلُ бабындағы мисал (ى)
- •فَعَلَ يَفْعِلُ бабындағы ажваф
- •يَفْعِلُ فَعَلَ бабындағы нақис
- •يَفْعِلُ فَعَلَ бабындағы лафиф
- •يَفْعِلُ فَعَلَ бабындағы мултавий.
- •يَفْعُلُ فَعَلَ бабының сахихы
- •Музаъаф:
- •Мисал (و):
- •فَعَلَ يَفْعَلُ бабының сахихы
- •Музаъаф:
- •Мисал (و):
- •Ажваф (ـيـ):
- •Лафиф (ي):
- •Мултавий:
- •Мултавий:
- •Алтыншы бап
- •Музаъаф:
- •Мисал و:
- •Мисал ـيـ:
- •Музаъаф:
- •Эълалы فَرَّ يَفِرُّ мысалына байланысты айтылған. Мисал و
- •Мисал ـيـ
- •Ажваф و:
- •Ажваф ـيـ:
- •Музаъаф:
- •Музаъаф:
- •Мисолو:
- •Мисал ـيـ:
- •Ажваф و:
- •Ажваф ـيـ:
- •Мултавий:
- •Бұл бапта мултавий жоқ.
- •Ажваф و:
- •Ажваф ي:
- •Ажваф ـيـ:
- •Музаъаф:
- •Мултавий:
- •Музаъаф:
- •Ұқсас баптар (мулхакат)
- •Қорытынды
- •Махмузул-фаның 5 бабы бар:
- •Махмузул-айнның 3 бабы бар:
- •Махмузул-ламның 4 бабы бар:
Махмузул-фаның 5 бабы бар:
Баптары |
мысалдары |
Масдары |
Мағынасы |
فَعَلَ يَفْعِلُ |
أَدَبَ يَأْدِبُ |
مَأُدَبَةٌ |
Түскі асқа шақыру |
فَعَلَ يَفْعُلُ |
أَخَذَ يَأْخُذُ |
أَخْذٌ |
Алу |
فَعَلَ يَفْعَلُ |
أَهَبَ يَأْهَبُ |
أُهْبَةٌ |
Дайындалу |
فَعِلَ يَفْعَلُ |
أَرِجَ يَأْرَجُ |
أَرَجٌ |
Тартымды иіс шығару |
فَعُلَ يَفْعُلُ |
أَسُلَ يَأْسُلُ |
أَسْلٌ |
Ұзару |
Махмузул-айнның 3 бабы бар:
Баптары |
Мысалдары |
Масдары |
Мағынасы |
فَعَلَ يَفْعَلُ |
رَأَى يَرَى |
رُؤْيَةٌ |
Көру |
فَعِلَ يَفْعَلُ |
يَئِسَ يَيْئَسُ |
يَأْسٌ |
Үміт үзу |
فَعُلَ يَفْعُلُ |
لَؤُمَ يَلْؤُمُ |
لُؤْمٌ |
Сөгу |
Махмузул-ламның 4 бабы бар:
Баптары |
Мысалдары |
Масдары |
Мағынасы |
فَعَلَ يَفْعَلُ |
سَبَأَ يَسْبَأُ |
سَبْأٌ |
|
فَعِلَ يَفْعَلُ |
صَدِؤَ يَصْدَئُ |
صُدْأَةٌ |
Тот басу |
فَعِلَ يَفْعِلُ |
هَنِأَ يَهْنِأُ |
هِنْأَةٌ |
Қанағаттану, бақытты болу |
فَعُلَ يَفْعُلُ |
جَرُؤَ يَجْرُؤُ |
جُرْأَةٌ |
Батыр болу |
الحمد لله رب العالمينالصلاة والسلام على رسوله محمد وعلى آله وأصحابه أجين!