Добавил:
Upload Опубликованный материал нарушает ваши авторские права? Сообщите нам.
Вуз: Предмет: Файл:
kons_prava_zhauap_60_surak.docx
Скачиваний:
1
Добавлен:
01.05.2025
Размер:
120.58 Кб
Скачать

10. 30.08.1995 Жылғы Конституцияның қабылдану себептерi және жаңалықтары.

1993 жылғы Конституцияның кемшіліктері 1995 жылғы Конституцияны қабылдауға себеп болды. 1995 жылғы Конституцияның қабылдану себептері:

1. Орыс тілінің мәртебесін айқындау.

Жерге жеке меншік бекіту мәселесі.

Азаматтық мәселесі.

Жеке адамдардың құқықтары мен бостандықтары жүйесін кеңейту, халықаралық деңгейге көтеру мәселесі.

Жоғары өкілді органның құрылымын жетілдіру және оның құқықтық өкілеттігін айқындап беру.

Үкіметтің мәртебесі мен оның өкілеттігі туралы мәселесі.

Сот жүйесін реформалау.

Осы себептерге қоса жаңа Конституция қабылдаудың тағы бір идеясы үш таған идеясы.Президент Конституцияны үш таған идеясы:адам азаматтық қоғам,мемелекет идеясына сәйкес құрудың маңызын негіздеп берді.Осы үш таған бойынша,адам қоғам мен мемлекеттегі ең жоғары құндылық ретінде,құқықтар мен бостандықтардың кең көлемін иеленуші ретінде әрі осы тағандардың үшеуінің де бастапқы элементі ретінде көрінеді.Оның негізгі ережелері мен жаңалыктары.Конституциялық заңның қалыптасуының төртінші кезеңі 1995 жылғы Конституцияның қабылдануымен байланысты.Бұл кезең одан әрі жалғасуда.Осы Конституцияның бірқатар елеулі жаңа қырларына тоқталсақ,онда КСРОның да,Қазақ КСРінің де не Конституциялары,не заңдары еске алынбайды.Конституция күшіне енген кезеңге дейін қолданылып келген ҚРсы заңдарының Конституцияға қайшы келмейтін бөліктерінің одан әрі қолданылатыны туралы айтылды.Оларды конст/қ нормаларға сәйкес келтіру-заң шығарушы органдардың міндеті.Президенттік басқару жүйесі орнықтырылды.Атқарушылық билікке жақынн тұрғанымен Президент енді биліктің бірде бір тармағына жатпайды.Қалыптасып үлгерген қоспалаталы Парламент орнықтырылды.Конст/қ Сот сот органы болып табылмайтын Конст/қ Кеңеспен алмастырылды.

11. Қр Конституциясына өзгертулер мен толықтырулар енгiзу тәртібі. Қр Конституциясына енгiзілген өзгертулер мен толықтырулар

ҚР Конституциясына өзгертулер мен толықтырулар енгізудің екі жолы бар:

1. Президенттің бастамасы бойынша Парламент енгізеді;

2. республикалық референдум арқылы.

ҚР Конституциясының 62 бабының 3 тармағына сәйкес Қазақстан Республикасы Президентінің бастамасы бойынша Республика Парламенті Конституцияға ӛзгертулер мен толықтыруларды әр Палата депутаттары жалпы санының кемiнде тӛрттен үшiнiң кӛпшiлiк даусымен палаталардың бірлескен отырысында енгiзедi.

Ал, Конституцияға ӛзгертулер мен толықтыруларды референдумда енгізу тәртібіне келсек, Қазақстан Республикасының Конституциясына ӛзгертулер мен толықтырулар енгiзу туралы республикалық референдум мыналардың бастамасы негізінде Президенттің шешімімен ӛткізіледі:

1. Президенттiң ӛзінің бастамасымен;

2. Парламенттiң ұсынысымен;

3. Үкiметтiң ұсынысымен.

Президент Парламент немесе Үкімет білдірген ұсыныс бойынша мынадай шешімдердің бірін қабылдайды:

1) референдум ӛткізу туралы.

2) референдум ӛткізбей-ақ Конституцияға енгiзiлетiн ӛзгертулер мен толықтырулар жобасын Парламенттiң қарауына беру туралы. Мұндай жағдайда Конституцияға ӛзгертулер мен толықтыруларды жоғарыда атап кеткендей тәртіппен (палаталардың бірлескен отырысында әр Палата депутаттары жалпы санының кемiнде тӛрттен үшiнiң кӛпшiлiк даусымен) Парламент енгізеді.

3) Конституцияға ӛзгерiстер мен толықтыруларды республикалық референдумға шығару туралы ұсынысты қабылдамай тастайды. Егер ұсыныс Парламентпен білдірілген болса және оны Президент қабылдамай тастаса, онда Парламент Палаталарының әрқайсысының депутаттары жалпы санының кемiнде бестен тӛртiнiң кӛпшiлiк даусымен Парламент осы ӛзгерiстер мен толықтыруларды Конституцияға енгiзу туралы заң қабылдауға хақылы. Мұндай жағдайда Республика Президентi осы заңға қол қояды немесе оны республикалық референдумға шығарады.

Конституцияға ӛзгертулер мен толықтырулар енгізу мәселесі референдумға шығарылған жағдайда республикалық референдумға қатысуға құқығы бар Республика азаматтарының (18 жасқа толған, әрекет қабілеттігі бар, соттың айыптау үкімі бойынша түрмеде отырмаған азаматтардың) жартысынан астамы дауыс беруге қатысса, ол ӛткiзiлдi деп есептеледi. Республикалық референдумға шығарылған Конституцияға ӛзгерістер мен толықтырулар, егер олар үшін облыстардың, республикалық мањызы бар қалалардың және астананың кемінде үштен екісінде дауыс беруге қатысқан азаматтардың жартысынан астамы жақтап дауыс берсе, қабылданды деп есептеледі.

1995 жылғы Конституцияға енгізілген өзгерістер мен толықтырулар.

Қазакстан Республикасының соңғы Конституциясына 3 рет түзетулер енгізіледі: 1998 жылы 7 казанда және 2007 жылы 21 мамырда 2011 2 акпанда. 2011 жылғы өзгерістер мен толықтырулар бойынша «кезектен тыс сайлау Республика Президентінің шешімімен тағайындалады» деген толықтыру енгізілді.

Соседние файлы в предмете [НЕСОРТИРОВАННОЕ]