44. Солтүстік Қазақстан: өндірістік келбеті және республика экономикасындағы орны

Бұл регионның құрамына Қостанай ж.е Сол.к Қ. облыстары енеді.Сол.к Қ. темір рудасы, отқа төзімді материалдар қорларына зор бай ж.е алюминий, полиметалл рудаларының қорлары да айтарлықтай. Сол. Қ, ның темір кенін өңдеу технологиялары айырмақшыл магнитті ж.е фосфорлы темір рудалары. Магнитті темір рудасы Соколов Сарыбай тау кен байыту комбинатында байытылып, Орал металлургия кәсіпорындарына жіберілетін.Сол. Қ.ның металлургия өнеркәсібінің ірі кәсіпорынның бірі Соколов Сарыбай тау кен байыту комбинаты, оның үлесіне респ.да өндірілетін темір рудасының 65% келеді.Сол. Қ.ның өндіргіш күштерінің жан жақты дамуының ж.е материалды шикізат қорын тиімді пайдаланудың қажеттігі ілеспелі ж.е негізгі салаларға қызмет ететін машина жасау , химия өнеркәсіптері сияқты салалардың дамуына себеп болды. Химия өнеркәсібінің ірі кәсіпорны болып Химволокно ӨБ қалыптасады. Ауыр индустрияның дамып өсуі аймақтың өндіргіш күштерін жан жақты дамыту мақсатына жету үшін, ірі экон.қ ж.е әлеу.к міндеттерді шешу үшін қажетті қарқын мен транспортты, жеңіл ж.е тамақ өнеркәсіптерін дамытуды қажет. Сол. Қ. астық ж.е мал шаруашылық өнімдерін өндіретін респ.ның өте ірі аймағы. Сол. Қ. ның алдында ауыл шаруашылық өндірісін өркендету бағытында үлкен міндет тұр.Егін шаруашылығын алатын болсақ, егістіктердің құрылып ары қарай жетілдіру, топырақ сақтау егін шаруашылық жүйесін ж.е ауыспалы егіс қолдану негізінде ауыл шаруашылық дақылдардың шығымдылығын арттыру. Негізгі міндет астық өндіру, әсіресе жаздық бидайды молайту. Мал шаруашылығын алатын болсақ, мал басының өсуін көбейту, әсіресе жем шөп базасын нығайту негізінде малдың өнімділігін көтеру. Респб ның бұл аймағында жердің көп жыртылып тасталуына байл.ты егістік жем шөп өсірудің маңызы зор. Осымен қатар табиғи шабындықтарды ж.е жайылымдарды түбегейлі жетілдіру қажет.Солт.Қаз. жер көлемі-565мың км2,негізгі егіншілікті астықты аудан.Солтүстік Қаз орыс,украин,неміс ұлттарының үлесі жоғары.Егістік жердің 78 пайызына жаздық бидай егіледі.Жаздық бидай:Қостанай,Ақмола,Павлодар.Техникалық дақыл:күнбағыс,зығыр,Арқалық-боксит.Павлодар:трактор зауыты ДТ-75 Қаз.,алюминий зауыты,мөз.Ақсу-ферроқорытпа зауыты.Көкшетау:таразы,өлшеуіш приборлар зауыты.Сотт.Қаз-да негізгі өнеркәсіп тораптары:1.Петропавл өт-жеңіл-тамақ өнеркәсібіне бағытталған:ет консерві,май шайқау.

2.Көкшетау-астана өт-тамақ-жеңіл өнеркәсібі дамыған,сонымен қатар Көкшетауда оттегі тыныс алу аппаратурасы,таразы,алтын өндіріледі.Астана-маңызды аудан-ауыл шар машинасы ,т.б.

3.Қостанай-Қостанай,Рудный,Жетіқара.Темір кені пайдалану негізінде Соколов-Сарыбай,Жітіқарада-Асбест комбинаты,Қостанай-тамақ-жеңіл,металл өңдеу,темір-бетон бұйымын жасайтын кәсіпорын дамыған.

4.Арқалық өт.Торғай бокситі базасында қалыптасқан.

5.Павлодар-Екібастұз.-Павлодар,Ақсу,Қалқаман,Екібастұз қалаларын қамтиды.дамыған сала-Екібастұз,Майкүбі таскөмірі,феррақорытпа,аллюминий.