- •1.Менеджменттің мәні, мазмұны, мақсаты және міндеттері
- •2. Жүйелердің негізгі түсініктері. Ашық және жабық жүйелер және басқару жүйесі. Сыртқы және ішкі орталар
- •3.Менеджмент мектептерінің даму кезеңдері және түрлері. Менеджер және оның іс-әрекетінің бағыты. Менеджерге қойылатын талаптар.
- •4. Менеджер және оның іс-әрекетінің бағыты. Менеджерге қойылатын талаптар.
- •5. Әртүрлі бағыттағы мектептердің қосқан үлесі. Ғылыми басқару мектебі мен басқарудың классикалық мектептерінің қараған мәселелері
- •7. Басқару үдерісінің түсінігі. Басқару үдерісінің мазмұны және негізгі сипаттамалары. Басқару үдерісінің типтері
- •8. Ұйымдастыру негіздері. Ұйымдық құрылым құрудағы әртүрлі көзқарастар. Ұйымдық құрылымға қойылатын талаптар
- •9. Мотивацияның маңызды теориясы
- •А.Маслоу бойынша қажеттілік иерархиясы.
- •10. Ұйымның сызықтық және функционалдық құрылымы. Олардың артықшылықтары мен кемшіліктері
- •11. Ұйымға сыртқы ортадан тікелей әсер ететін факторлар
- •12. Ұйымға сыртқы ортадан жанама әсер ететін факторлар
- •13.Басқару шешімінің мәні, қасиеті және рөлі. Шешімдер жіктелуі.
- •1. Бағдарланған.
- •3) Ықпал ету объектісі жөнінен:
- •4) Функцияның сипаты жөнінен:
- •14.Шешімдерді шығару және қабылдау технологиясы
- •15. Ұйым түсінігі және түрлері. Олардың басты сипаттамалары
- •16. Шешім қабылдау ортасы. Басқарушылық шешімдерді қабылдау процесіне әсер етуші факторлар
- •17. Бақылаудың табиғаты мен мақсаты. Бақылау типтері. Бақылау үдерісі. Тиімді бақылау сипаттамасы
- •18. Стратегиялық және тактикалық жоспарлау. Стратегиялық жоспарлау моделі
- •19. Басшылық ұғымның түсінігі. Басқару тәсілдері. Гренг пен Рейвеннің жіктеуі бойынша биліктің 5 түрі
- •20. Басқару еңбегін бөлісу. Басшылық стилінің үш түрі. Билік беру өнері
- •21. Басқарудағы коммуникацияның рөлі және оның түрлері
- •22. Коммуникация үдерісі қарым-қатынас кедергісі және оны жою әдістері. Вербалсыз қатынас құралдары
- •Стрестің (шиеленісудің) табиғаты мен себептері
- •Ұйым туралы түсінік. Ресми және бейресми ұйымдар
- •Билік пен ықпалдылықтың формалары. Билік пен лидерлік саласындағы зерттеушілер Френч және Рейвеннің жіктеулері бойынша биліктің 5 негізгі формасы.
- •Жоспар түрлері. Бизнес-жоспар туралы түсінік, мақсаты және мәні
- •Өкілеттілікті делегирлеу. Жауапкершілік. Сызықтық өкілеттіліктер
- •Мотивацияның мазмұндық теориялары. МакКлеландтың қажеттіліктер теориясы
- •Мотивацияның процессуалды теориялары. В.Врумның күту теориясы
- •Басқару стилі: автократиялық, демократиялық және либералды
- •Көшбасшылық. Көшбасшылыққа қолданылатын тәсілдер
- •Жағдайды талдау. Басқару ғылымба әлде өнер ме?
- •Жағдайды талдау. Роза Райхман кәсіпкерме әлде менеджер ме?
- •«Дельфа» тәсілімен «Пікір жинау» тәсілінің бір-бірінен айырмашылығын талдаңыз
- •А.Маслоу бойынша қажеттілік иерархиясының сұлбасын сызып талдаңыз
- •Сызықтық құрылымның сұлбасын сызыңыз
- •Қызметтік (басқарушы) құрылымның сұлбасын сызыңыз
- •Басшының өсу жолындағы кедергі болатын бес себепті талдаңыз
- •Басқару деңгейлерінің сұлбасын сызыңыз
- •Менеджердің жұмыс уақытын пайдалану құрылымын талдап сұлбасын сызыңыз
- •Жағдайды талдау. Қызметкерлердің біреуі сізге жиі өте маңызды емес шағымдармен келеді. Бұл жағдайда сіз не істеуіңіз керек?
8. Ұйымдастыру негіздері. Ұйымдық құрылым құрудағы әртүрлі көзқарастар. Ұйымдық құрылымға қойылатын талаптар
Ұйымдастыру – бұл кәсіпорын құрылымын құру процесі, оның өзі адамдардың өз мақсатына жетуі үшін тиімді жұмыс істеуіне мүмкіндік береді.
Ұйымдастыруды басқару қызметі өндірісті дамытудың белгілі алты принципі бойынша құрады: а) мамандандыру; б) пропорционалдық; в) параллельдік (қатарластық); г) дәлділік; д) үздіксіздік; е) ырғақтылық.
Басқару құрылымын қалыптастырған кезде мынадай теориялық көзқарастар, тұжырымдар (концепциялар) болуы мүмкін.
Классикалық теория өндірісті басқару құрылымын қалыптастыруды мынадай ретпен жургізуді ұсынады: басқару қызметінің мақсаттары мен түрлері айқындау, басқарудың нақты қызметі бойынша іс-әрекет ауқымын есептеу; құрылымдық бөлімшелерді қалыптастыру; жұмыскерлердің басқару қызметін атқарудағы өкілдігі мен жауапкершілігін белгілеу; олардың нақты қызмет түрін айқандау.
Бихевиоралдық көзқарас бірінші кезекте өндіріс ұжымындағы жұмыскерлердің әлеуметтік рөлін көтеруге негізделген.
Жүйелік көзқарастың мәні сол, өндірістік ұйым ұйым мен басқару құрылымы тұтас жүйе ретінде қарастырылады.
Ситуациялық (жағдайлық) көзқарастың мәні сол, басқару құрылымын құрудың ең қолайлы әдісі әр түрлі ситуациялық нақты фактілерге сүйенуі тиіс.
Бюрократтық (кеңсешілдік) көзқарас еңбек бөлінісінің жоғары дәрежесімен, қызмет лауазымдарының бір-біріне қарай бөлінуінің жетілдірілуімен, бұйрық беру тізбектілігімен, қызметшілердің жүріс-тұрысында көптеген ережелер мен нормалардың болуымен, кадрларды, іскерлік және кәсіптік сапасына қарай таңдаумен сипатталады.
Ұйымдық құрылымды қалыптастырған кезде, отандық және шетелдік көп жылғы басқару практикасында оны құрудың ұйымдық принциптерін басшылыққа алу қажет.
Басқарудың ұйымдық құрылымын қалыстастырғанда мына принциптер қолданылады:
Жарлық беру мен дербес жауапкершілік принципінің тұтыстығы. Бұл қосарлы бағыныштылықты және қарама-қайшы нұсқау алу мүмкіндігін жояды.
Сызықтық және қызметтік басшылықтың аралығындағы дәл шекараны анықтау принципі. Сызықтық басшылық өндіріс өнісдерін басқаруды жүзеге асыруы, ал қызметтік сызықтық басшылыққа жәрдем көрсету, оны қажетті ақпараттамен, ұсыныстармен жабдықтауы тиіс.
Бақылаудың өрістеу принципі. Бір адам тиімді басшылық ете алатын бағынышты адамдар санын, яғни басқара алу нормасын дұрыс анықтау қажет.
Қызметтік нақты шектеу принципі. Әрбір өндірістік және қызметтік буынның айқын белгіленген жұмысы болуы, басқа бөлімшелердің қызметіне басшылықтың барлық деңгейіне араласпауы тиіс.
Әрбір буын басқарушысы мен лауазымды адамның құқығының міндеті мен жауапкершілігінің сәйкес келу принципі. Тек осындай сәйкестік қана қолайлы шешімді қаьылдауға және жүзеге асыруға нақты жағдай жасайды.
Икемділік пен үнемділік принципі. Басқарудың ұйымдық құрылымы ішкі және сыртқы орта өзгерістерінің ең аз шығынымен сезінуі, яғни өз бетінше бейімделу қасиеті болу тиіс.