- •1.Перыядызацыя старабеларускай літаратуры.
- •2. Спецыфічныя асаблівасці старабеларускай літаратуры.
- •3. Асноўныя этапы вывучэння старабеларускай літаратуры.
- •8.Арыгінальная літаратура 11-13 ст.
- •17.Аўраамій Смаленскі.
- •18. Жыццёвы шлях і творчая спадчына Кірылы Тураўскага.
- •30. Клімет Смаляціч.
- •31.Галіцка-валынскі летапіс.
30. Клімет Смаляціч.
“…Кніжнік і філосаф, яко же не бысць на Русі”. 1147 быў пастаўлены на метраполію Кіева. Гэта 2 выпадак, калі на чале стаў русін(1 іларыён).
“Пасланне да Фамы прасвітара” – дакладна, што ён з’яўляецца аўтарам. Гэты твор напісаны ў пытальна-адказнай форме. Структурна складаецца з 2 частак. У 1 частцы: Клімент Смаляціч апраўдваецца перад светаром Фамой, а ў 2 – тлумаць біблейскія ісціны ў іх жыццёвым суаднясенні. Галоўнае абвінавачванне: Клімент не шануе Біблію, а шмат цытуе грэчаскіх філосафаў. Адказ: абвінав.не абгрунт. Асноўная крыніца яго ведаў – у Бібліі. Але ўспрымае яе не толькі як веру, але і праз розум, для таго звяртаецца да грэчаскіх філосафаў, каб глыбей зразумець сэнс бібл.кнігі. у сваім творы ён асабліва ўзвялічвае настаўніка Грыгорыя. Падкрэслівае значжнне кнігі. Гаворыць, што дзякуючы пачуццям душы мы можам уразумець тое, пра што напісана ў Бібліі. Шлях да пазнання творцы – шлях да пазнання сусвету(неабх.працэс, які ўзвышае душу чалавека і ўзбагачае яго розум, і гэта шлях да ісціны).
31.Галіцка-валынскі летапіс.
Твор, у якім адлюстраваны падзеі ўтварэння ВкЛ. Склад. Галіцкім: пра кн.Міндоўга, Войшалка, Тройдзень. У мясцовых летапісах зусім іншы апавядальны расклад: тут паказаны падзеі на працягу 1 чалавечага жыцця(1ст). ёсць меркаванне , што аўтар турава-пінскі жыхар(чамярыцкі, ён знайшоў шмат дыялектных слоў). Монагерат твора – Даніла Галіцкі. Мясцовыя летапісы вельмі багатыя на мастацкія сродкі. Мае гераічны характар – барацьба з мангола-татарамі.
34-35. Хаджэнне ў Царград і Іерусалім Ігнація Смаляніна.
Хаджэнне – сярэдневяковы літ-ны жанр, які ўзнік у выніку паломніцтва на Блізкі Усход галоўным чынам у Святую зямлю Палесціну. Паломніцтвы былі выкліканы жаданнем вернікаў пабачыць тыя мясціны, дзе адбываліся біблейскія падзеі. Паломнікамі былі: духавенства, гандляры, чыноўнікі і адукаваная моладзь. Асобным жанрам хаджэнне стала ў 12 ст. самы ранні помнік – Хаджэнне Ігумена Данііла, п.12 ст. хаджэнне таксама нагадвае заключная частка жыція Ефрасінні Полацкай. Жанр хаджэння стаіць на мяжы паміж царкоўнай і свецкай літ-рай. З цягам часу гэты жанр рухаўся ад царкоўнай да свецкай літ-ры. У хаджэнні можна выдзяліць 2 асн.прынцыпы:прасторавы і часавы(не абмяжоўваецца датаваннем 1 і той жа падзеі, але і выяўляецца ў шматлікіх экскурсах аўтара хаджэння ў гісторыю той ці іншай святой мясціны). Дакладна вядома, што ў 1389 годзе Смалянін разам з нпіскапам Міхаілам уваходзіў у світу метрапаліта Пімена, які
