- •Пәннің оқу - әдістемелік кешені
- •5В071800 – Электр энергетикасы
- •Құрастырушы: - Сыдықова Гүлнар Құдайбергенқызы
- •2014 - 2015 Оқу жылына «Жоғары кернеу техникасы» пәнінің оқу-әдістемелік қамтамасыз ету картасы
- •Дәрісханалар тізімі
- •1Дәріс Жоғары кернеу техникасы туралы жалпы түсінік
- •2 Дәріс Электр қондырғысының оқшауламасына эксплуатациялық
- •Газды разрядтық аралықтардың электрлік беріктігі
- •Газ молекуласының иондануы және қозуы. Электронның атомнан немесе молекуладан бөліну процесі иондану деп аталады. Бұл кезде электрон-вольтпен өлшенетін біршама энергия жұмсалады.
- •Әртүрлі газдардың молекулаларының иондануына Uиониз. Және қозуына Uвозб қажет энергияның немесе потенциалдың шамалары 1 кестеде келтірілген.
- •1 Сурет. Соққылы ионданудың сұлбасы
- •2 Сурет. Фотонның иондану сұлбасы
- •2 Кесте – Әртүрлі металдардың үстірт иондану потенциалдары.
- •4 Сурет. Үстірт соққылы иондану сұлбасы
- •5 Сурет. Фотоэлектронды эмиссия сұлбасы
- •4 Дәріс Электр қондырғысының сыртқы оқшауламасы
- •5 Дәріс Қатты диэлектриктің бетіндегі разряд
- •6 Дәріс Әуелік желілер мен қосалқы станциялардың оқшаулатқыштары
- •7 Дәріс Электр қондырғыларының ішкі оқшауламасының түрлері
- •Ішкі оқшаулама ескіруінің жалпы заңдылықтары
- •9 Дәріс Жоғарывольтті оқшаулама
- •10 Дәріс Электр тораптарындағы асқын кернеу
- •11 Дәріс Сыртқы асқын кернеулер
- •12 Дәріс Ішкі асқын кернеу және одан қорғау шаралары
- •1. Ішкі асқын кернеудің жалпы сипаттамасы
- •3. Коммутациялық асқын кернеу кезіндегі электр қондырғыларының ішкі және сыртқы оқшауламаларының электрлік төзімділігі
- •4. Квазистационарлық асқын кернеулер
- •13 Дәріс Электр қондырғыларының электрлік оқшауламасын сынау
- •14 Дәріс Оқшаулама кедергісін және сыйымдылығын бақылау
- •15 Дәріс Ішкі оқшауламаны бақылау жүйесі және диагностика
- •Зертханалық жұмыстар тізімі
- •Оқшаулатқыштар гирляндалары бойымен кернеудің таралуы
- •3. Өлшеу жұмыстарына тапсырма
- •Негізгі ұғымдар мен сандық сипаттамалар
- •Эксперименттік қондырғының сипаттамасы
- •3. Өлшеуге тапсырма
- •4. Бақылау сұрақтары
- •Қатты диэлектрик бетінің бойындағы электрлік разрядты зерттеу
- •1. Негізгі түсініктер мен сандық сипаттамалар
- •2. Эксперименттік қондырғының сипаттамасы
- •3. Өлшеуге тапсырма
- •4. Бақылау сұрақтары
- •Оқшауламалық конструкцияларды профилактикалық сынау – оқшауламаның кедергісі мен сыйымдылығын өлшеу
- •1. Негізгі түсініктер мен сандық сипаттамалар
- •2. Эксперименттік қондырғының сипаттамасы
- •9. Өлшеулер біткен соң заряд-измерение ауыстырып қосқышын заряд белгісіне қойып, құралды тораптан ажыратады.
- •3. Өлшеулерге тапсырма
- •4. Бақылау сұрақтары
- •Трансформаторлық майдың электрлік беріктігін анықтау
- •1. Негізгі түсініктер мен сандық сипаттамалар
- •2. Эксперименттік қондырғының сипаттамасы
- •4. Бақылау сұрақтары
2. Эксперименттік қондырғының сипаттамасы
Зертханалық жұмыста айнымалы кернеудің сынау қондырғысы WPT-4.4/100 қолданылады.
Беттік разрядты зерттеу келесі конструкцияларда жүргізіледі (2-сурет):
•тіректік оқшаулатқыштың макеті (2,а-сурет, металдан жасалған сақиналы 1,2 және оқшауламалық құбырлы 3);
• тіректік оқшаулатқыш;
• өтпелі оқшаулатқыштың макеті (2,б-сурет, сақинамен 2 жалғанған ішкі стержень 4 қосулы);
• өтпелі оқшаулатқыш.
2,а-суретте тіректік және өтпелі оқшаулатқыштардың макеттері көрсетілген. Тіректік оқшаулатқыш оқшауламалық құбырға 3 отырғызылған металл сақиналарға 1,2 кернеу берілуімен модельденеді, ал өтпелі оқшаулатқыштың моделі сақинамен 2 жалғанған ішкі стерженьді 4 қосумен алынады.
2 -сурет
Жұмыста жақын орналасқан әртүрлі потенциалды электродты ыңғайсыз орналасқан конструкцияның әсері 2,б-суретте зерттеледі. Оқшаулатқышта 1 металдан жасалған парақ 2 және жоғары жағына жоғарывольтті электрод 4 қондырылған бірнеше шыныдан жасалған парақ 3 орналасады. Шыны парақтардың санын өзгерту арқылы электродтар арасындағы арақашықтық пен стример-металл парақ болатын жүйе сыйымдылығын өзгертуге болады, сонымен қатар, шыны парақтар санын өзгерту арқылы жүйенің электрлік беріктігін өзгерту электродтар арақашықтығының ұлғаюымен электрлік беріктіктің төмендеуімен біраз ерекшеленеді.
3. Өлшеуге тапсырма
3.1.
Тіректік оқшаулама макетін пайдаланып,
тәж басталуы кернеуін
және
жабынды кернеуді
электродтар
арасындағы әртүрлі арақашықтықта l
өлшеу қажет. Арақашықтықты 3-тен 8 см-ге
дейін өзгертіп отыру қажет. Нәтижелерді
1-кестеге енгізу қажет. Электрлік
беріктікті есептеу қажет
.
1-кесте
Конструкция атауы |
l, см |
, кВ |
, кВ |
|
3.2. Ұсынылған тіректік оқшаулатқыш үшін 3.1 пунктті (арақашықтықты өзгертуден басқасын) орындаңыздар. Сынау қондырғысының кернеуін 90 кВ жоғары көтермеу қажет!
3.3. Өтпелі оқшаулатқыштың макеті үшін 3.1 пункттегі өлшеулерді қайталаңыздар. Ұсынылған өтпелі оқшаулатқыш үшін өлшеулерді қайталаңыздар.
3.4. Тәжірибелер бойынша жабынды кернеу мен электрлік беріктіктің электродтар арасындағы арақашықтыққа тәуелділігінің графигін салыңыздар. Графиктерді екі координаталық кеңістікте: біреуінде-барлық кернеулерді, екіншісінде-электрлік беріктіктерді орналастырыңыздар.
3.5.
2,б-суретте көрсетілген құрылғыны
пайдаланып,
,
тәуелділіктерін
салыңыздар. Аталған тәуелділіктердің
графиктерін шынының қосынды қалыңдығына
байланысты салыңдар.
3.6. Нәтижелерді талдап, қорытынды жасаңыздар.
4. Бақылау сұрақтары
Зертханалық жұмыстың мақсатын және міндеттерін атаңыздар.
Жабынды дегеніміз не және оның негізгі ерекшеліктерін атаңыздар?
Неге өтпелі оқшаулатқыштардың электрлік беріктігі тіректік оқшаулатқыштарға қарағанда төмен болады?
Неге өтпелі оқшаулатқыштардың өлшемі кернеу класы бірдей болса да тіректік оқшаулатқыштарға қарағанда кіші болады?
Сынау қондырғысының жұмыстық принципі мен құрылысын, оның жұмыс ретін және техникалық қауіпсіздік ережесін түсіндіріңдер.
№ 4 зертханалық жұмыс

,
кВ/см