2 Алдын ала дайындық

Арналардың жиілікті және уақыттық құрылғылардың құрылу әдістерін зертеу.

3 Алдын ала дайындық

Арналық сигналдардың бөлінуінің бір әдісі келесіден тұрады. Тасымалдаушы ретінде әртүрлі жиілікті гармониялық тасушы ауытқуларды аламыз.Нәтижесінде әр біріншіреттік сигнал арналық сигналға айналғанда өзінің жиілік жолағында орналасады.

5.2 суретінде көпарналы жіберу жүйесінің структуралық схемасы көрсетілген. Біріншіретті сигнал s₁ (О, s₂(t), ..., s_N(t) Ц, М₂..... M_N\ құрылғыларымен өзгеріске ұшырап отырады.Біріншіретті сигналдарға қарағанда арналық сигналдар спектр бойынша бөлінген (сурет 4.2). Группалық сигнал v(f) арналық сигналдарының қосындысы болып табылады.

Қабылдау ұштарында арналық сигналдар топтан Ф_1, Ф_2,..... , Ф_N, бөлгіш фильтрлері арқылы ерекшеленеді. s₁(t),s₂(t),..., s_N(t) біріншіреттік сигналдардың v₁ (U),v₂(t),...,v_N(t) арналық сигналдардан қалпына келуі Д₁, Д_{2 ,}..... , Д_N демодуляторлары арқылы жүзеге асады._.

Арналық сигналдары үзіліссіз жиілікті жолақта орналасатын байланыс жүйелері арналардың жиілікті бөліну жіберуінің жүйесі деп атайды (ЧРК).

Жиілікті бөлінумен ақпарат жіберу жүйесін жинаңыз (5.1- сурет)

5.1 - сурет

1 Жүйені орындалуға қосыңыз және әр арнадағы қабылданатын және жіберілетін сигналдардың сәйкестігін салыстырыңыз.

2 Жіберілуші сигналдың нөлге тең арналарындағы жоғарға немесе төменгі деңгейін (модули 0 и 8) және олардағы паразиттік сигнал деңгейлерін анықтаңыз.

Алынған нәтижені таблицаға енгізіңіз.

3 Арнатуғызушы элементтерді өзара салыстырыңыз және екі қосымша арнаның параметрлерін есептеңіз.

Есептелген арналардың көршілес арналарға әсерін тексеріңіз. Алынған нәтижені түсіндіріңіз.

Біріншіреттік арнаның s,(t) тасымалдаушысы ретінде жіңішке импульстардың кезектілігі алынды делік, сонымен қатар осы кезектіліктің амплитуда бойынша модуляцияланған. Нәтижесінде алынған АИМ-сигнал – брінші арнаның каналдық сигналы v^(t) 5.2, а. суретте көрсетілген. Үшінші және басқа да каналдардың каналдық импульстері (см. рис. 5.2, в) бір біріне қатысты уақыт аралығында жылжытылуы тиіс.

Каналды АИМ-сигналдарын алу практикалық түрде өте оңай. АИМ-модуляторының рөлі электронды кілттер болып табылады (ЭК) (рис. 5.4). Кілттер импульсті тасымалдағыштармен басқарылады. АИМ-модуляторларының жұмысы келесіден тұрады: тасымалдағыштардың импульсы кілттерді кезекпен ашады, олрдың шығуында біріншіретті сигналдар пайда болады.

Уақытша бөлгіштік көпарналы жүйенің схемасын жинаңыз (рисунок 5.2).

5.2-сурет

4 Жүйені орындалуға қосыңыз және алынған нәтижені анализдеңіз.

Қабылданған сигналдарды толық қалпына келтіру үшін олардың фильтрациясын жасаған дұрыс. Қжетті фильтрлердің түрін таңдаңыз және олардың параметрлерін есептеңіз.

Comm типті фильтрлермен жүйені орындау типі 5.3 суретте көрсетілген.

5.3 - сурет

20-лық есепке қолданылатын фильтр-тежегішті қолдану мысалы 5.4 суретте келтірілген.

5.4-сурет

5.5 Суретінде арналардың қабылдау бөлгішінің схемасы берілген (модуль 6).

5.5-сурет

Ескерту. Арналардың қабылдау бөлгіші әдетте терезеде жиналады және содан соң метажүйеге айналады. Кіру модулі 8 және шығу модулдері 15, 17, 19 және 21 метажүйеге авоматты түрде енеді.

4 Қорытынды

1 Алынған нәтиже бойынша анализ жасаңыз.

5 Бақылау сұрақтары

1 FDMA (Frequency Division Multiple Access) жиілігінде арналардың бөліну тәсілдерін атаңыз.

2 TDMA (Time Division Multiple Access,) уақытша бөлінгіштікің көпмөлшерлі қол жекізу тәсілдерін атаңыз.

3 Жиілікті диапозондардың ұялы желі а) для FDMA; б) для TDMA бойынша бөлінуі;

4 Көпарналы байланыс жүйесінің функционалды схемасын түсіндіріңіз.

5 Көпарналы байланыс жүйесінің функционалды схемасын түсіндіріңіз.

№6 Зертханалық жұмыс

Арналардың кодалық бөлінуін зерттеу