2. Электронды білім берудің ақпараттық жүйесін жобалау

1. Жүйені жасауға қойылатын талаптарға сараптама

1. ЦБР-де қолданылатын келесі нақты талаптарын ерекшелеп айтуға болады:

2. Адаптивтілік талабы (ЦБР мүмкіндігі жеке студенттің қабілеттілігіне бейімделгін);

3. Интерактивтілік талабы ;

4. Оқытудың мульмедиялық талабы (беріліп отырған материалда мәтіндер, кескіндер, анимацилық модельдер, дыбыстар сәйкес келу қажет,);

5. Эргономикалық талабы (ЦБР безендіруді ақпаратты қабылдау ерекшеліктерін есепке ала отырып құру);

6. Техникалық талаптары (ЦБР белгілі бір компьютерге ортану жеңілдігі, ыңғайлы интерфейс, гипперсілтемелердің дұрыс жұмыс жасауы).

ЦБР-ге негізгі дидактикалық талаптар:

1. ЦБР қолдана отырып білім берудің ғылыми талаптары дегеніміз оқытылып отырылған материал мазмұнының тереңдігі, ғылыми сенімділігі, нақтылығымен қамтамасыз ету болып табылады.

2. материал мазмұнының қолжетімділік талаптары білім алушылардың жас ерекшелігіне және жеке қасиеттеріне сәйкес болу қажет.

3. білім беру мәселелерін білім бері-танымдық қызметіне байланысты қамтамасыз ету.

4. ЦБР білім берудің көркемділігіне сәйкес болу қажет. Білім беруде мультимедиялық құралдырды қолдану білім алушының барлық ақпаратты қабылдау арналарын белсендіруге ықпал етеді.

5. ЦБР қолдана отырып білім алушының қабылдау қызметін белсендіруді қамсыздандыру талаптары. ЦБР оқытуда қолдану нәтижесі білім алушының интерфейсіне жаңашылдық эффектісі мен қызығушылығын танытады.

Ол үшін қажетті:

• оқытылатын материал жүйеленген және құрылымдарылған түрде көрсетілу қажет;

• оқытылатын әрбір бөлігін ұйымдастыру барысында қалыптастырылатын білім мен дағдыларының перспективасын есепке алу қажет;

• оқытылатын материалдың пәнаралық байланыстарын қызмет түріне байланысты ерекшеліктеріне сәйкес есепке алу қажет;

• оқытылатын материал мен білім беру барысы ретін тегжейлі ойластырып, білім алушыға қатысты әр қадамын ойластыру;

• ЦБР оқытушыларға профессионалды қолдану барысы мүмкіндігін қамтамасыз ету;

• ЦБР ұсынып отырған материалдың байланысын қамтамасыз ету қажет.

ЦБР -дің техникалық сипаттамасы

Навигация сапасы:

• экранда орналасқан батырмаларға қалқымалы кеңестер және көмек беру режимі;

• бір экранға симайтын ақпаратты айналдыру мүмкіндігі;

• ЦБР-да қайтару батырмасының, бастапқы бетке өту батырмасының болуы.

• Шартты-пассивті формада интерактивтілік:

• текстті оқу;

• графиканы қарау;

• кескінді қарау, дыбысты тыңдау;

• аудиовизуалды композицияны дыбыстау.

Актифті формада интерактивтілік:

• контент элементтеріне навигация;

• контент элементтерінен бірнешеуін таңдау;

• кескінді тегжейлі қарау үшін масштабтау;

• объектілердің кеңістіктегі бағытын өзгерту.

Бейнебаян және аудиожазба:

• дыбыстық сапа кем дегенде 64 kbps, stereo диапазонына сәйкес келеді;

• бейнебаян диктордың комментарийына сәйкес келеді;

• старт, стоп, пауза, «Алдыға» айналдыру, «Артқа» айналдыру және/немесе кілттік кадрлар бойынша қарау басқару элементтері бар.

2. ЦБР техникалық параметрлері:

• SCORM пакет өлшемі 50 MB көп емес;

• мультимедиялық құжат өлшемі – 800х600 пиксель;

• видеоны жүктеу жылдамдығы – секундына 24 кадр;

• әр мультимедиялық файл уақыттық шкала позициясы арқылы басқарылып отырады, ол жерде келесі батырмалар орналасқан: «Бастау», «Тоқтату», «Пауза», «Алдыға айналдыру», «Артқа айналдыру», сонымен қатар дыбысты басқару;

• білім алушыларды белгілі оқытылып отырған пәннен тыс ресурстарға сілтеу алынған;

• анимацияланған шрифт Statictext типін қолданылады.

3. Практикалық тапсырманың сипаттамасы:

1. егер тапсырмада алдын-ала анимация болса, «анимацияны өткізу» батырмасы болады;

2. барлық редактілеу жолдары Arial шрифін қолданады;

3. тапсырмаға барлық нұсқаулықтар мен орнатуларға қайылатын талаптар интерфейстің жоғарғы бөлігінде орналасады;

4. тапсырмада кері байланыст функциясы бар: нәтижені тексеру барысында дыбыстық немесе текстілік түрде «Дұрыс», «Қате» жауапқа реакциялық жауап қайтарылады, қате жауаптар белгімен немесе түспен ерекшеленіп көрсетіледі. Жүйеге дұрыс жауапты табуға көмек сұрау қарастырылған, ол жеке белсендіріліп, дұрыс жауапқа нұсқау береді. Тапсырманы жаңартуға және оны қайта өтуге мүмкіндік қарастырылған.

Тестілік тапсырманың сипаттамасы:

1. тестілік тапсырманы бастамас бұрын алдымен тапсырманы орындауға дыбысталған немесе текстілік түсініктеме арқылы арнайы нұсқаулықтар көрсетіледі;

2. тестілік тапсырманы аяқтаған соң тестілеу нәтижесі экранға проценттік түрде дұрыс немесе қате жауаптарды сәйкесінше статистика ретінде шығарады немесе дұрыс жауаптар санын көрсете отырып, сандық қатынаста көрсетеді;

3. тестті қайтадан өту мүмкіндігі қарастырылған, бірақ қайта өту барысында тест сұрақтарының реті өзгеруі мүмкін.

Технологиялық мүмкіндіктері

ЦБР кроссплатформалы, яғни ЦБР әр түрлі операциялық жүйеде (iOS, Android, MS Windows және т.б.) және аппаратты платформада, соның ішінде интерактивті жабдықтарда, персоналды компьютерде, портативті мобильді құралдарда, кіріктірілген браузерлерде, немесе арнайы кең таралған тегін қосымшаларда үйлесімділікті қамтамасыз етеді.

ЦБР құру барысында технологиялық стандарт сапасы тұрғысынан HTML5 қолданылды.