49. Көру қабiлетiнiң ұш стадиясы.

Жазық сурет	Стереоскопиялық сурет
Тұнық емес бейненің көрінуі	1.стереоэффектінің түсініксіз тұнық емес түрі байқалады
Жекелеген тұнық бейненің пайда болуы	2.Көз бұлшық еттерінің және мидың қабылдау жүйесінің жұмыстары нәтижесінде стереоэффектінің(жер бедері, биік объектілер) қалыптасуы
Форманы тану	3.Стереоэффектінің тұрақтанып, нақты бейненің пайда болуы.

50. Аэрофотосуреттердiң информациялық қөлемi.

Аэрофотосуреттердiң информациялық көлемi сол масштабтағы картадан көп

болады. Сондықтан жергiлiктi жердiң объектерiнiң бәрiн дешифрлемейдi ал тек қана

топографиялық картада бейнеленетiнiң ғана бейнелейдi. Объектiлердi таңдау еркiн

орындалмайды ал анықталып бекiтiлген заң бойынша орындалады..

Таңдау занының тәртiбi яғни аэросуреттен картаға немесе iрi масштабты картадан ұсақ

масштабтыға өткенде негiзгi объектiлердi қалдыру генерализацияның қасиетi болып келедi.

51. Жарық интервалына түсiнiк.

Жарық интервалы – жарық түсуіне байланысты түсірістің түсінің контрастылығы.

53. Дешифрлеудiң тарихи дамуы.

1886жылы 18 мамырда Кобанько А. әуе шарының алғашқы рет Петербург маңындағы Василевский аралын суретке түсірді. 1914 жылы ұшақтан суретке түсіру алғаш рет жүргізілді. Суреттерді дешифрлеудің дамуын КСРО тарихында 4 кезеңге бөліп қарастыруға болады:

1-кезең – 1918-1929 жылдар: фотограмметриялық өндірістер мен кадрларды дайындау дамыды.

2-кезең – 1930-1945 жылдар: аэрофототопографиялық тәсілдер 1:100000 масштабта, ал дифференциалды тәсілдер жекелеген аудандарда 1:50000,1:25000 масштабта ел аумағын картографиялау үшін негіз болды.т

3-кезең – соғыстан кейінгі жылдар: ауыл шаруашылығын қалпына келтіру міндеті болды

4-кезең – 1970 жылдан кейін: Ғарыштық сурет материалдарын және арнайы аспаптарды қолдану арқылы, ауыл шаруашылық жұмыстарын шешуде фотограмметриялық емес бейнелерді қолдану кең тарады.

54. Дешифрлеу қурсының мақсаты – студенттерді ғылыми және практикалық мәселелерді шешуде аэроғарыштық суреттерді қолдануды үйрету:

- топографиялық және тематикалық карталарды құру және жанарту,

- геологиялық түсiрiс және геологиялық iзденiс жұмыстарында әсiресе мұнай және түрлi

түстi металдар iзденiсiнде,

- географиялық зерттеуде объектiнiң мiнездемесi жайлы нақты берiлгендерiн алу,

- транспорттық iзденiстерде жаңа жолдарды жобалауда және ескi жолдарды

реконструкциялау, саз балшықты зерттеуде оның саздық ланшафтығын, ылғалдығын,

торфтық массасын анықтау;

- орман шаруашылығында – ормандарды орналастыру жұмыстарында, орманның

категориясынанықтауда, орманды ағызу және орман шаруашылық жұмыстарында;

- ауыл шарушылығында жерге орналастыру жұмыстарында, эрозия почв күресiнде;

- мұздықты зерттеуде, теңiз жолдарын салуда;

55. Суреттердi құруға әсер ететiн факторлар.

Сурет түсірістің негізгі звеносы болып дешифрлеудің соңғы результатының сапасын

анықтайды. Сапа бейнелену деген екі түсінік береді.

- суреттің геометриялық анықтамасы. Жергілікті жердің моделін шығару және керекті

дәлділікпен оны өлшеу.

- Суреттің анықталу мүмкіндігі- яғни оның көмегімен керекті детальдарды және жергілікті

жердің объектісін шығару.

Фотографиялық бейнелерге әсер ететін негізгі фотожүйелер звеносына кіретіндер. Суретті

дешифрлеуге аэрофотоаппараттарға параметрлерімен фокустық арақашықтық , көру алаң

бұрышы, жарық күші және жарықтану негіздері әсер етеді.

Объективтің фокустық арақашықтығы.

Суреттің негіздеріне байланысты жазықта, орманды емес ландшафтарда кеңбұрышты қысқа

фокусты АФА қолданылады.Орманды және таулы ландшафтарда жайбұрышты немесе жіңішке

бұрышты ұзын фокусты АФА қолданылады.

Объективтердің жарық күші.

Суреттерді дешифрлеуде керекті мүмкіндік болу үшін объективтің жарық күші жоғары

болуы тиіс.