Тәжірибелік бөлім

Тәжірибені екі температурада жүргізеді: -бөлмелік және -ұстаздың айтуымен. Бөлме температурасынан жоғары температурада тәжірибені термостатта жүргізу керек.

1. 250 мл өлшеу колбаларына 4% КI ерітіндісіндегі 0,1Н иод ерітіндісін 25 мл-ден құю керек.

2. 1Н тұз қышқылының 25 мл-ден қосу керек.

3. Шамамен 35- 40 мл-ден төмен көлемге дейін су қосу керек.

4. Жұмысшы ерітіндісі бар екінші колбаны және дистилденген суы бар басқа қосымша колбаны термостатқа 15-20 минутқа салып қою керек.

5. Титрлеу үшін бюретка дайындау керек, яғни 0,01Н гипосульфит ерітіндісімен толтыру керек.

6. Титрлеу үшін 3 колбадан дайындау керек (тәжірибенің екі температурасы

үшін), яғни колбаларға 0,1Н натрий гидрокарбонатын 25 мл-ден құю керек.

7. Жұмысшы ерітіндісі бар колбаларға 1,88 мл ацетон (яғни 1,5 г ацетон Құрайтын) қосу керек

Ацетонды құйған кезді сағатпен белгілеу қажет. Осы уақытты реакцияның басы деп қабылдау керек!

8. Жұмысшы колбадағы ерітіндінің көлемін тез термостатта ұсталған дистилденген сумен белгілі деңгейге дейін жеткізу керек (бөлме температурасынан жоғары температурадағы тәжірибе үшін) және жақсылап араластыру керек!

9. Титрлеу үшін дайындалған колбаларға 25 мл-ден екі сынаманы пипеткамен алу керек.Осы кезді уақытпен белгілеу Қажет!

Ацетонның ұшып кетпеуі үшін реакциялық қоспасы бар колбаны тығынмен жабады!

10. Иодтың мөлшерін крахмалдың қатысуымен 0,01Н ерітіндісімен титрлеу арқылы анықтайды!

11. Сынамаларды алуды және титрлеуді 20 минут сайын тағыда 3 рет қайталау қажет!

Назар аударыңдар! Сынама алу кезінде колбаны термостаттан шығармау керек!

• Бөлме температурасында тәжірибе жүргізген кезде сынаманы әр 20 минут сайын алу керек.

• және одан жоғары температурада 10 минут сайын алу керек.

• Тәжірибе барысында 4 сынамаға дейін алу керек.

Т әжірибелік мәліметтерді өңдеу

Өлшеулер мен бақылаулардың қорытындысын 1,2 кестелерге келтірген.

1-Кесте

2-Кесте

№	Т 0 К		γ

шамасы келесі теңдік бойынша анықталады:

(24)

мұнда уақыт ішінде сәйкес пробаны титрлеуге жұмсалған ерітіндісінің мл мөлшері.

ерітіндісінің нормальдігі.

реакцияның басталуы моментінде титрлеуге жұмсалуы мүмкін ерітіндісінің мл мөлшері.

мәнін тәжірибе жүзінде анықтай алмаймыз, себебі, ацетонды құю уақытынан бірінші сынаманы алу уақытына дейін айтарлықтай уақыт өтеді. Сондықтан график бойынша экстрополяциялау арқылы келесідей анықталады:

- Миллиметровкаға координаттарында график тұрғызылады және алынған сызықты ордината осіне дейін экстраполяциялау арҚылы кезінде табамыз.

Ацетонның бастапқы концентрациясын есептеу үшін 1,5 г ацетонның реакциялық қоспаның 250 мл көлемінде бар екенін ұмытпау керек, яғни, қайта есептеу жүргізіледі:

• 1000 мл –де ацетонның мөлшері

• бұл ацетонның мөлшерін моль арқылы өрнектейді (М_ац=58г/моль)

Көлемі 250 мл реакциялық Қоспаға 1 Н 25 мл тұз ҚышҚылы енгізетін сутегі иондарының бастапқы концентрациясын есептеуді келесі тәртіппен жүргізу керек:

• Көлемі 250 мл реакциялық қоспаға енгізілген 25 мл 1Н тұз қышқылының мөлшерін анықтау қажет

• 1000 мл-дегі сутегі иондарының мөлшерін анықтау қажет

• алынған ерітіндінің нормальдігін анықтау керк (егер 1Н тұз қышқылының 1000 мл ерітіндісінде 36,5 г НCl болса).

(25)-ші есептеу теңдігін және мәндерін қолдана отыра, К жылдамдық тұрақтысын есептейді және мәндерін кестеге келтіреді. Содан соң К шамасының орташа мәнін анықтап, температуралық коэффициентін, аналитикалық және графикалық түрде белсендіру энергиясын есептеп шығару керек.