Добавил:
Upload Опубликованный материал нарушает ваши авторские права? Сообщите нам.
Вуз: Предмет: Файл:
Кеңес беру толық жауап.docx
Скачиваний:
0
Добавлен:
01.07.2025
Размер:
180.77 Кб
Скачать

Әлеуметтік-педагогикалық кеңес беру келесідей міндеттерді шеше отырып жүзеге асады:

  • Адамға өз көзқарасы бойынша әрекет етіп, таңдау жасауға көмектеседі;

  • Жаңа мінез-құлық пен өзін ұстауға үйретеді;

  • Тұлғаның дамуына жағдай тудырады;

  • Кеңес беру кезінде клиен жауапкершілігін арттыруға бағыт жасалады, яғни кеңес беруші тек клиентке мәселені шешудің жолын көрсетеді, оны бағдарлайды ал нағыз шешімді тек клиент жасайды және ол өз ісіне жауапкершілікті сезінеді.

Әлеуметтік-педагогикалық кеңес беру белгілі бір мақсаттар арқылы жүзеге асырылады. Дегенмен, кеңес беру мақсаты нақты белгіленбеген, ол клиент келіп отырған мәселелеріне байланысты өзгеріп отырады. George и Cristianiкеңес берудің бірқатар мақсаттарын атап көрсетті:

  • Клиенттің әлеуметтік шектеулеріне қарамастан оның өнімді өмір сүруі мен өмірлік қанағаттанушылыған қамтамасыз ететіндей клиенттің мінез-құлық өзгерістерін туындату.

  • Өмірлік жаңа қиындықтарға тап болуы кезінде оларды жеңе алатындай клиенттің дағдыларын дамыту;

  • Аса маңызды шешімдер қабылдай алуға, оларға жауапкершілікті болуға үйрету.

  • Қарым-қатынас орнату мен ұстану қабілеттілігін дамыту. Қарым-қатынас адам өмірінің ажырамас маңызды бөлігі, осыған байланысты адамда түрлі мәселелер қарым-қатынас байланысты туындайды.

  • Тұлғалық өзін-өзі жүзеге асыру мен потенциалын жоғарылатуды дамыту қажет. Blocher (1966) пікірінше, кеңес беруде клиенттің еркіндікке қол жеткізуіне ұмтылу керек, сондай-ақ, клиенттің өзін және айналасын қадағалау қабілетін дамыту керек.

Арнайы кәсіби кеңес берушілік қызметпен айналысатын маман – кеңес беруші. Яғни, әлеуметтік-педагогикалық кеңес берудің субъектісі (S)– кеңес беруші. Кәсіби кеңес беруді кеңес берушілер, психологтар, әлеуметтік-педагогтар, арнайы дайындықтан өткен педагогтар немесе дәрігерлер жүргізе алады.

Ал объектісі(О) – белгілі бір әлеуметтік-педагогикалық сипатты мәселелері бар адамдар, ол оқушы, жеке тұлға, отбасы, жұмыскер, мұғалім, ата-ана, топ болуы мүмкін.

Кеңес беру үрдісінің негізгі құрауышы - кеңес беруші тұлғасы болып табылады. Кеңес беру үрдісінің тиімділігі, оң әсерлі болуы көп жағдайда кеңес беруші тұлғасына байланысты. Кеңес берушінің өз қызметі туралы толыққанды түсінігінің болуы, оның жұмысы қандай мақсатқа бағытталғанын білуі, кеңес берушіге қойылатын талаптарға жауап беруі кеңес беру үрдісін оңтайландырады.

С. Wrenn (1965) кеңес берушінің маңызды рөлдік қызметтерін жүйеледі, олар:

- клиентпен сенімге негізделген қарым-қатынас орнату;

- клиенттің өмірлік жағдайына «кірігу»;

- клиент үшін қолайлы психологиялық орта құру;

- Кеңес беру үрдісін үнемі жетілдіріп отыру.

А.Storr (1980) кеңес беруші мамандығын ерекше мамандық деп санайды. Себебі, кеңес берушілер күні бойы өзге адамдардың өмірі мен қиындықтары туралы тыңдауға тиіс, ал басқа адамдардың осылай бөтен адамдарды тыңдап отырғанын елестету қиын.

Кеңес беру кезінде кеңес беруші позициялары мынадай болады:

  1. Нейтралды кеңес беруші

  2. Программист кеңес беруші (нұсқаулар ұсынады)

  3. Тыңдаушы кеңес беруші

  4. Айна

  5. Катализатор (проблеманы шешуге ұмтылады)

Қиын клиенттермен жұмыс істеу кезіндегі кеңес беруші стратегиялары:

  1. Контур-парадокс (клиент күтпеген нәрсені айту немесе жасау, яғни клиенттің дұрыс емес айтып отырғанын біле тұрып онымен келісу, оның іс-әрекетін қолдау )

  2. Экстрополяция (келісу)

  3. Ашық және сарапталмаған сұрақтар(тергеу)

  4. Угурация (ммм, мхм)

  5. Түйіндеме жасау (клиент ойын қорытындылау)

  6. Банальность (қалыпты диалогтар қолдану)

Ал, енді кеңес берудің түрлеріне келетін болсақ: