- •Дәлелді медицина негіздері пәнінің емтихан сұрақтары Бакалавриат 3 курс, медико-профилактикалық іс мамандығы бойынша
- •1.Дәлелді медицина негізінің анықтамасы, даму тарихын баяндап беріңіз.
- •2.Дәлелді медицинаның дүние жүзілік даму тәжірибесі туралы не білесіз?
- •3.Клиникалық эпидемиологияның анықтамасын, даму тарихын айтып беріңіз.
- •4.Клиникалық сынаулырдың негізгі стандарттары деген не? Тиісті клиникалық тәжірибе принциптері (gcp) туралы не білесіз?
- •5.Жағдайды сипаттау және жағдай сериясын сипаттау зерттеу түрлері туралы не білесіз?
- •6.Дәлелді медицина дамуының алғышарттары туралы айтып беріңіз.
- •7.Жағдай және бақылау зерттеу типі туралы не білесіз?
- •8. Рандомизацияланған контрольды зерттеу, квазирандомизацияланған контрольды зерттеу анықтамаларын және айырмашылықтарын айтып беріңіз
- •9.Ғылыми ақпараты жүйелі шолу және мета-анализ, оның негізгі анықтамасын және сипаттамасын айтып беріңіз
- •10.Дәлелді медицинаның бес сатысын атап шығыңыз және оларға түсіндірме беріңіз.
- •11.Медицина ғылымдары құрамындағы клиникалық эпидемиологияның орны туралы не ойлайсыз?
- •12.Тмд елдері мен Қазақстанда клиникалық практикадағы дәлелді медицина. Оның қазіргі даму бағытын сипаттап беріңіз.
- •13.Дәлелді медицинаның негізгі ерекшеліктері неде?
- •14.Дәлелді медицинаны қолдану аясы қандай?
- •27.Ғылыми мақалаларды талдау және сынай бағалау қандай негізгі принциптерге негізделеді?
11.Медицина ғылымдары құрамындағы клиникалық эпидемиологияның орны туралы не ойлайсыз?
Клиникалық эпидемиология - бұл қатаң ғылыми әдістерді қолдана отырып, аурулар тобын зерттеу арқылы, ұқсас клиникалық жағдайлардағы ауру ағымын зерттеу негізінде, әрбір науқас сырқатының нақты ақыр- соңын болжауға мүмкіндік беретін ғылым.Өзінің атына сай бұл ғылым «клиникалық», себебі негізінен клиникалық сұрақтармен клиникалық шешімдерге жауап береді және өте сенімді фактыларға сүйенеді, оған қоса ол «эпидемиология» деп аталады, себебі нақты науқастарға көмек көптеген адамдардың ауруының ағымына талдау жасау арқылы негізделеді. Клиникалық эпидемиология – негізінен белгілі бір ауруы бар топтағы науқастардың ауруының ағымына қарау- қатаң ғылыми зерттеулер жүргізу арқылы әрбір пациенттердің болашағын нақты анықтауға мүмкіндік беретін ғылым.
Эпидемиологияның дамуында 3 эра бар:
1. санитарлық статистика
2. инфекциялық аурулардың эпидемиологиясы
3. барлық аурулардың эпидемиологиясы
Санитарлық статистика – бұл адам ауруының негізгі себебі анық болмағанда, оны миазм теориясымен байланыстырған: су, ауа және жердің залалды әсерінен улану. Аурудың таралуының алдын алу және ауру ошағына қарсы іс-шараларды ұйымдастыру үшін аурушаңдықты тіркеу қажет болды.
Микробиология дамуымен қатар инфекциялық аурулардың эпидемиологиясы да дамыды. ХХ-шы ғасырдың ортасында эпидемиология енді барлық аурулардың дамуын және себептерін зерттей бастады.
Бұл даму «қара жәшік» теориясы болып аталды, яғни ішкі әсері бар «кіріс» (вход)- деп қаралса, ал аурудың дамуын «шығыс» (выход)- деп қараған, бірақ объектінің ішінде болып жатқан процесс бізге беймәлім
Эпидемиология – бұл инфекциялық аурулардың туындау себебін, таралу заңдылығын зерттейтін және оларға қарсы күресіп, алдын алу жұмысын жүргізетін медицинаның бір саласы (М.: Астрель 2004ж).
Клиникалық эпидемиологияның негізгі мақсаты - жүйелік және негізгі қателерді жібермей отырып,әділетті қорытындыларды жасауға мүмкіндік беретін клиникалық бақылау әдістерін дайындап,оларды қолдану.
Клиникалық эпидемиологияның мақсаты- клиникалық тәжірибедегі диагностикалық тестілердің маңыздылығын және қалыпты деңгей шектерін анықтау, аурудың ағымы мен оның ақыр –соңын болжау,емнің тиімділігін және жанама әсерлерін анықтау, аурудың алдын алу,клиникалық бақылаудың және алынған мағлұматты талдаудың тәсілдерін енгізе отырып, дұрыс шешім қабылдауды қамтамасыз ету. «Клиникалық эпидемиология» термині эпидемиолог Арчи Кокран есімімен байланысты, ол ауру клиникасын және емнің тиімділігін бағалау үшін барлық клиникалық зерттеулердің нәтижесін жалпылайтын эпидемиологиялық әдістерді қолданған. Клиникалық эпидемиология – бұл күрделі ғылым, биомедицинадағы жаңа бағыт және дәлелді медицинаның негізі болып табылады. Р. Флетчердің әріптестерімен берген анықтамасы бойынша «Клиникалық эпидемиология » аурудың диагностикасын, таралуын, шынайы ағымын, емін және аурулардың алдын алу іс -шараларын зерттейді.
Клиникалық эпидемиология клиникаға тән сұрақтар қойып, сенімді факторларға негізделіп клиникалық шешім қабылдайды.
