- •1.Еңбекті қорғау және еңбек қауіпсіздігі дегеніміз не?
- •2.Қазақстан Республикасының Еңбек кодексінің негізгі мақсаты
- •3.Санитарлы нормалар және ережелерінің қолдану реті
- •5.Еңбек қорғаудың стандарттар жүйесі
- •6.Жұмыс берушінің актілерін атаңыз
- •7.Өндірістегі жазатайым оқиға дегеніміз не?
- •8.Үстеме жұмыс дегеніміз не?
- •17.Еңбек қорғауды басқару дегеніміз не?
- •18.Өндірістегі еңбек қорғауды басқару (біріктіру) қандай қызметтерден тұрады?
- •19.Еңбек қорғау бойынша нормативті-құқықтық актілерге қандай актілер қатары жатады?
- •20.Өндірістік объектілерді еңбек жағдайлары бойынша аттестаттау
- •21.Объект қауіптілігінің жалпы деңгейін анықтау жолдарын атаңыз
- •22.Еңбек қорғау бойынша нұсқау түрлерін атап, оларға түсінік беріңіз
- •23.Арнайы нұсқау дегеніміз не?
- •31.Химиялық қауіпті және зиянды өндірістік факторларды атаңыз
- •32.Өндірістегі жазатайым оқиғалар мен кәсіби аурулардың пайда болу себептерін атаңыз
- •33.Өндірістік жарақат және кәсіби аурулар дегеніміз не? Жарақат түрлерін атаңыз
- •34.Кәсіби ауру мен жарақаттың алдын-алу мақсатында қауіпсіз еңбек жағдайын жасау жолдарын атаңыз
- •35.Өндірістік жазатайым оқиғалар. Арнайы зерттеуге жататын жазатайым жағдайлар
- •36.Өндірістік жазатайым оқиғалар. Арнайы зерттеуге жататын жазатайым жағдайлар
- •38.Өндірістік санитария дегеніміз не?
- •39.Өндірісте жабдықтар мен технологиялық процестердің қауіпсіздігін қамтамасыз етудің жалпы және жеке әдістерін атаңыз
- •40.Санитарлы-қорғаныстық аймақ дегеніміз не?
- •41.Микроклимат параметрлерін атаңыз
- •42.Термореттеу дегеніміз не және олардың түрлерін атаңыз?
- •43.Микроклиматтық параметрлерді өлшеу құралдарын атаңыз
- •44.Жылулық сәулелер дегеніміз не? Инфрақызыл сәуле түрлерін атаңыз
- •45.Микроклиматтың жағымсыз әсерінің алдын алу үшін қандай қорғаныстық шаралар қолдану қажет?
- •46.Инфрақызыл сәулелерден қорғану әдістерін атаңыз
- •47.Жылулық оқшаулау. Сәуле көздерін экрандау. Экран түрлері
- •48.Ұсталық пеште жұмыс жасауда жылулық сәуле көздерінің шамасын, қарқындылығын есептеу жолдарын түсіндіріңіз
- •49.Өндірістік жарықтандыру. Жарықтандыру түрлері?
- •50.Табиғи жарықтың құрылымдық жағынан түрлерін атаңыз
- •54.Жасанды жарықтың белгіленуі бойынша түрлері және маңыздылығы
- •55.Люксметр дегеніміз не? Люксметрдің жұмыс істеу принципін түсіндіріңіз
- •56 Өндірістік бөлмеде жарықты жобалау (жоспарлау) қандай шарттармен, ретпен орындалады?
- •57. Желдету дегеніміз не? Желдету түрлерін атаңыз?
- •58. Жалпы механикалық желдетуді түсіндіріңіз
- •59. Өндірістік ауа алмасу дегеніміз не?
- •60. Желдеткіш жұмысының тиімділігін және бөлмедегі көмірқышқылды, зиянды газдарды, буларды, шаңдарды, артық ылғалды, сонымен қатар жылуды жоюдың есептеу жолдарын түсіндіріңіз
- •61. Шу дегеніміз не? Акустикалық шу
- •65. Табиғи пайда болуына байланысты шудың түрлерін атаңыз
- •68. Өндірістік шулардың сипаттамалары бойынша жіктелуін атап шығыңыз
- •69 Инфрадыбыс және ультрадыбысты түсіндіріңіз
- •70 Термиялық шуға түсінік беріңіз
- •71 Діріл. Дірілдің негізгі параметрлерін атаңыз
- •72 Адам ағзасына әсер етуі бойынша дірілдің түрлерін атаңыз
- •73 Дірілдің адам ағзасына әсері
- •75 Шудың адам ағзасына әсері
- •76 Шу мен дірілдің негізгі параметрлерін атаңыз
- •77. Шуды есептеу жолдарын түсіндіріңіз
- •78 Шу және дірілден қорғану шараларын атаңыз
- •79 Өндірістік шаңдар. Өнеркәсіптік шаңның түзілу себептері
- •84 Шаңның адам ағзасына әсері
- •85Фиброгенді шаңнан туындайтын ауру түрлерін атаңыз
- •86 Пневмокониоз дегеніміз не? Пневмокониоз түрлерін атаңыз
- •87 Шаңның фиброгендігіне байланысты пневмокониоздардың түрлерін атаңыз
- •Иликоз және оның пайда болу себептері
- •Аңмен күреу тәсілдерін атаңыз
- •Өндірістегі электромагнитті өріс (сәуле) көздері
- •Электромагнитті сәуле түрлері
- •Электромагнитті толқындар дегеніміз не?
- •Электромагнитті толқындардың шағылуын, сынуын және дифрациясын түсіндіріңіз
- •Электромагнитті толқындардың интерференциясы дегеніміз не?
- •Электромагнитті толқындардың дисперсиясын түсіндіріңіз
- •Электромагнитті толқындардың поляризациялануы дегеніміз не?
- •Электромагнитті толқындардың жіктелінуі
- •Адам ағзасына электромагнитті сәулелердің әсер етуі
- •Иондаушы сәулелерден қорғану жолдары
- •Электромагнитті өрістердің қорғаныстық экрандарын атаңыз
- •Электр қауіпсіздігіне түсінік беріңіз
- •Электр тоғының түрлерін атаңыз
- •Адамның электр тоғына түсу себептерін атаңыз
- •Адам денесіне электр тоғы өткенде байқалатын әсерлер
- •Электр жабдықтарының (құрылғыларының) жіктелінуі
- •Адамға әсер ету сипаты бойынша электр тоғының түрлері
- •Металлизация дегеніміз не?
- •Электроофтальмияның себептерін түсіндіріңіз
- •Адам денесінің электр тоғына деген кедергісін түсіндіріңіз
- •Қоршаған ортада электр құрылғыларының зақымдалуына әсер етуші факторлар
- •Электр тоғының шамасы бойынша адам ағзасына әсері
- •112 Адамның электр желілерінің оқшауланған немесе оқшауланбаған бір немесе екі фазасына жанасуын түсіндіріңіз
- •113 Адамның электр желілерінің оқшауланған немесе оқшауланбаған бір немесе екі фазасымен жанасу кезінде адам денесінен өтетін тоқ шамасын қалай анықтаймыз?
- •114 Электр тоғынан қорғану шараларын атаңыз
- •115Найзағайдан қорғау дегеніміз не және оны қалай жоспарлаймыз?
- •116 Электр жабдықтарын қорғаныстық жерге қосу сызбасын түсіндіріп, келтіріңіз
- •117 Электр жабдықтарын қорғаныстық нөлдеу сызбасын түсіндіріп, келтіріңіз
- •118 Электр құрылғыларын қорғаныстық жерге қосуды жоспарлау және есептеу жолдарын түсіндіріңіз
- •123Өрт және жарылыс қауіптілігі бойынша ғимараттардың жіктелінуі
- •124 Жануы бойынша заттар мен материалдар түрлерін атаңыз
- •125 Өрт сөндіру құралдарының түрлерін атаңыз
- •126 Өрт және жарылыстан қорғану шаралары
- •127 Пісіру (дәнекерлеу) режимі дегеніміз не?
- •128 Пісірудің (дәнекерлеудің) негізгі параметрлері
- •129 Дәнекерлеу кезіндегі қауіпсіздік жолдарын атаңыз
- •130 Дәнекерлеу аймағында бөлінетін зиянды заттар түрлері
- •131 Дәнекерлеу құралының балқитын және балқымайтын электродтары дегеніміз не?
- •132 Жарылыс қысымын анықтау жолдарын түсіндіріңіз
- •133 Жылулық сәуленің адам ағзасына әсері
- •134 Жүкті көтеру-түсіру, тиеу құралдары жұмыстарының қауіпсіздігі
- •135 Жүк көтергіш крандармен жұмыс істеу қауіпсіздігі
Электромагнитті толқындардың дисперсиясын түсіндіріңіз
Дисперсия ‒ ортада толқын жылдамдығының оның жиілігіне тәуелділігі
Электромагнитті толқындардың поляризациялануы дегеніміз не?
Электромагниттік толқынның {\displaystyle {\vec {E}}} және {\displaystyle {\vec {B}}} векторларының бір-біріне және толқынның таралу бағытына перпендикуляр болуы оның көлденең толқын екенін көрсетеді. Таратқыш антеннадан шығатын толқынның электр өрісінің кернеулік {\displaystyle {\vec {E}}} векторының тербелістері белгілі бір жазықтықта өтеді. Ал магнит индукциясының {\displaystyle {\vec {B}}} векторының тербелістері оған перпендикуляр жазықтықта жасалады. Өріс тербелістері бір бағытта өтетін электромагниттік толқынды поляризацияланған толқын деп атайды.
Δr – толқындардың жүрген жол айырымы
n=0, 1, 2…
Поляризация обылысы электромагниттік толқынның көлденең толқын екенін дәлелдейді.
Электромагнитті толқындардың жіктелінуі
Адам ағзасына электромагнитті сәулелердің әсер етуі
Жүйке жүйесіне әсері Тіпті жылулық әсер байқалмайтын электромагнитті сәулелену деңгейі ағзаның ең маңызды деген қызметтік жүйелеріне әсер етеді. Осы саладағы мамандардың көпшілігінің ойынша жүйке жүйесі ең осал ағза болып табылады. Әсер ету механизмі өте қарапайым – анықталған, электромагнитті өріс кальций иондары үшін торлы мембрана өткізгіштігін бұзады. Нәтижесінде жүйке жүйесі қалыпты қызметінен ауытқи бастайды. Аталған процесстер барысында туындайтын ауытқулар ауқымы кең – жүргізілген тәжірибелер барысында есте сақтау қабілетінің төмендеуі, реакцияның төмендеуі, депрессиялық өзгерітер және т.б. сынды құбылыстар тіркелген.
Эндокринді жүйеге әсері Эндокринді жүйе де электромагниттік сәулеленуге ұшырайды. Зерттеулер электромагниті өрістің әсер етуі кезінде гипофизарлы-адреналинді жүйенің стимуляциясы болатынын және ол қандағы адреналин көлемінің артуымен қатар жүретінін көрсетті.
Жүрек қан тамырлар жүйесіне әсері ЭМӨ әсер ету нәтижесі ретінде жүрек қан-тамырлар жүйесі қызметінің бұзылуын қарастыруға болады. Ол артерия қысымының және тамыр соғысының тұрақсыздығынан байқалады. Периферлік қан құрамының фазалық өзгеруі белгіленеді.
Жыныс жүйесіне Туа бітті кемтарлық пен кемістік жағдайларының көбеюі, қыз жынысты балалардың дүниеге келу ықтималдығының артуы, спермакинездің жойылуы байқалады.
Иондаушы сәулелерден қорғану жолдары
Сәулелендіру көзі жабық қондырғылармен жұмыс істеу кезінде пайда болған сыртқы сәулеленуден қорғану мен сәулелену көзі ашық қондырғылармен жұмыс істеу кезіндегі пайда болған сыртқы және ішкі сәулелену көздерінен қорғану әртүрлі болады. Сәулелендіру көзі жабық қондырғылармен жұмыс істеу кезінде пайда болған сыртқы сәулеленуден қорғану кезінде, оператор мен шығу көзінің арасындағы қашықтықты арттыруға көп күш жұмсау қажет (қашықтықпен қорғаныс); сәулелендіру алаңындағы жұмыс ұзақтығын қысқарту (уақытпен қорғаныс); сәулелендіру көзін экрандаумен (экранмен қорғаныс) қорғанады. Ішкі сәулелендіруден қорғаныс, радиоактивті заттармен ашық күйінде тікелей байланыс жасауын болдырмауды және олардың жұмыс ауасы аймағына шығуының алдын-алуды талап етеді. Радиоактивті заттарды ашық күйінде қолданумен байланысты жұмыстар үшін өндірістерді орналастыруда, оларды тұрғын массив пен спорттық емдеу аймақтарына қатынасы бойынша жел жағына қарай таңдау қажет. Мұнда санитарлық талаптарға сай келетін өлшемдерімен санитарлы- қорғаныстық аймақты тұрғызу қажет.
