Добавил:
Upload Опубликованный материал нарушает ваши авторские права? Сообщите нам.
Вуз: Предмет: Файл:
Сапты дайынды ОК практикалы дістемелік нсау.doc
Скачиваний:
17
Добавлен:
01.07.2025
Размер:
12 Мб
Скачать

8.Сабақ тақырыптарына сәйкес әдебиеттер және Web сайттар тізімі:

1.Қазақстан Республикасы қарулы күштерінің жалпы әскерлік жарғылары.

2.Б.Ахметов,Б.Байжұманов Саптық дайындық оқытып үйрету әдістемесі 2003ж

http://mod.go.kz-Қорғаныс министрлігі. asker.kz-Қазақстан Әскері сайты

8.Практикалық/семинар сабақ тақырыбы:" Саптан шығу және одан қайтып келу.

1.Жоспары:

1.Саптан шығу және қайта сапқа тұру.

2. Бастықка келу және одан кету.

2.Сабақтың мақсаты:Саптан шығу,одан қайта кету дағдысын қалыптастыру.

3.Қысқаша мәтіні: Әскери қызметші саптан шығу,қайта кету дағдысын қалыптастыру.

1.Саптан шығу және қайта сапқа түру.

Мысалы: «Қатардағы жауынгер Әлімов. САПТАН ШЫҚ (осынша АДЫМҒА САПТАН ШЫҚ)» немесе «Қатардағы жауынгер Әлімов. МАҒАН КЕЛ (ЖҮГІРЕ МАҒАН КЕЛ)».

Әскери қызметші өзінің тегін естігеннен кейін «Мен» деп, ал саптан шығу туралы (шақыру туралы) команда бойынша «Қүп болады» деп жауап береді. Әскери қызметші бірінші команда бойынша саптық адыммен бірінші қатардан бастап үш адымға (көрсетілген адым саныңа) саптан шығады, токтайды және сапқа қарап бұрылады. Екінші команда бойынша әскери қызметші бірінші қатардан тура бір-екі адым жасап, жүріп келе жатып бастық жаққа қарай бұрылады, кысқа жолмен саптық адыммен оған келеді (жүгіріп келеді) және екі-үш адым қалғанда токтац, аяқты қоюмен бір уақытта оң қолын бас киімге апарады, одан кейін келгені туралы баяндайды. Баяндау аяқталғаннан кейін қолын төмен түеіреді.

Мысалы: «Лейтенант мырза. Қатардағы жауынгер Әлімов сіздің бұйрығыңыз бойынша келіп тұр».

Әскери қызметші екінші қатардан шыккан кезде ол алдында тұрған әскери шзметшінің иығына сол қолын ақырын қояды, ол алға бір адым және он аяғын қоймастан, оңға бір адым жасап саптан шығатын әскери қызметшіні өткізіп жібереді, одан кейін өз орныңа тұрады.

Әскери қызметші бірінші қатардан шыккан кезде оның орныңа екінші қатарда оның артында тұрған әскери қызметші тұрады.

Әскери қызметші екіден, үштен (төрттен) түратьш лектен шыкқан кезде ол саптан алдын ала оңға (солға) бұрыла отырып, жақын қаптал жаққа шығады. Егер жаныңда әскери қызметші тұрса, ол он (сол) аяғымен жаныңа бір адым жасайды және сол (оң) аяғын коймастан, артқа бір адым жасап, саптан шығатын әскери қызметшіні өткізіп жібереді және одан кейін өз орныңа түрады.

Әскери қызметші қарумен саптан шыккан кезде қозғалыстың басталуы кезінде «аяқка» күйіне алынатын, «иықка» күйіндегі карабинді коспағанда, қарудың күйі өзгермейді.

Әскери қызметшіні сапқа қайтару үшін команда беріледі, мысалы: «Қатардағы жауынгер Әлімов. САПҚА Т¥Р» немесе тек «САПҚА ТҰР».

Сапқа қарап тұрған әскери қызметші «Қатардағы жауынгер Әлімов» командасы бойынша өзінің тегін естігеннен кейін баетык жаққа бұрылады және «Мен» деп жауап береді, ал «САПҚА Т¥Р» командасы бойынша, егер ол қарусыз немесе «аркаға» күйіндегі қарумен болса, қолын бас киіміне апарып «Қүп болады» деп жауап береді, қозғалыс жағына бұрылып, бірінші адым жасаумен қолын төмен түсіреді, саптық адыммен қозғала отырып, қыска жолмен саптағы өз орныңа тұрады.

Егер тек қана «САПҚА Т¥Р» командасы берілсе, әскери қызметші алдын ала бастықка бұрылмастан, сапқа кайтып оралады.

Қарумен әрекет жасау кезінде сапқа қайтып оралғаннан кейін қару сапта тұрған әскери қызметшілерде ұсталған күйге алынады.

Әскери қызметші саптан тыс бастықка келген кезде осы Жарғының 72-тармағында көрсетілгендей әрекет жасайды.

Бастықка қарумен келген кезде әскери қызметші бастықтың алдына келіп тоқтағаннан кейін «аяқка» күйіне алынатын, «иыққа» күйіндегі карабинді қоспағанда, қарудың күйі өзгермейді. Қару «арқаға» күйінде тұрған жағдайды қоспағанда, кол бас киімге апарылмайды.

Әскери қызметші бастықтын жаныңан кеткен кезде кетуге рүқсат ала отырып, оң қолын бас киіміне апарып «Қүп болады» деп жауап береді, қозғалыс жағына бұрылады және бірінші адыммен қолын төмен түсіреді.

Бастықтын жаныан қарумен кеткен кезде «аяқка» күйіндегі карабинді коспағанда, қарудың күйі өзгермейді, егер қажет болса әскери қызметші «Құп болады» деген жауаптан кейін басқа күйге алады.

Бастық әскери қызметшіні сапқа қайтаруға команда бергенде немесе оған кетуге рұқсат бергенде қолын бас киіміне апарады және төмен түсіреді.