Ход урока

I. Арганізацыйны момант

(Перад урокам пажадана схадзіць з дзецьмі ў школьны музей бая-вой славы, дзе вучні старэйшых класаў раскажуць аб ваенным ліха-лецці, сучасным будаўніцтве, пакажуць экспанаты часоў вайны і мірна-га часу. Гэта вельмі засяроджвае ўвагу дзяцей, выклікае інтарэс.)^

— Вы дружныя і працавітыя. Адзін за ўсіх і ўсе за аднаго (узяўшыся за рукі).

II. Праверка дамашняга задання

Чытанне і пераказ казкі.

— Прачытайце, што адбылося ў прыродзе з надыходам вясны. Хто накарміў пчолак?

III. Паведамленне тэмы урока

• Якое ўражанне пакінула ў вас экскурсія ў школьны музей? Што вам больш за ўсё запомнілася?

• 22 чэрвеня 1941 года мірнае жыццё нашых людзей было спы-нена нападам фашысцкай Германіі. Вайна прынесла людзям смерць, жудасныя пачуцці. Людзі падняліся на абарону сваёй Айчыны. Зям-ля гарэла пад нагамі фашыстаў. Вайна вялася не толькі на лініі фронту, але і на акуш'раванай тэрыторыі. За часы вайны было знішчана шмат населеных пунктаў. Калі прыйшоў час Перамогі, людзі пры-ступілі да мірнай працы, пачалі аднаўляць гарады і вёскі, будаваць светлыя і прыгожыя школы, дзіцячыя садкі (паказаць малюнкі).

• Рабяты, вы не ведаеце жахаў вайньк у вас светлыя мары і радас-нае дзяцінства, і тэта вельмі добра.

— Як вы думаеце, пра што мы будзем гаварыць на уроку?

IV. Новая тэма

— Не, не толькі пра вайну, але і пра мірнае жыццё, а дапаможа нам апавяданне Васіля Хомчанкі «Тры каскі» [1, с. 95—97].

V. Чытанне твора в. Хомчанкі «Тры каскі» настаўнікам

Бюро даведак: паліца — полочка; ганаровая — почетная.

VI. Чытанне тэксту вучнямі

1. Чытанне напаўголасу.

2. Чытанне, знаходжанне ўрыўкаўда малюнкаў (работа ў парах).

3. Знаходжанне ў тэксце вывадаў.

4. Дзяленне тэксту на часткі (работа ў трупах). Хвілінка адпачынку (пад музыку)

Гул ьня <<Мірная праца- людзей — хто як працуе» Каваль (кулачком адной рукі стукаюць па далоні другой); цырульнік (уяўнымі нажніцамі стрыгуць); піяністка (іграюць на піяніна); скрыпач (іграюць на скрыпцы); маляр (фарбуюць пэндзлем); пекар (месяць цеста); даярка (дояць карову).

VII. Аналіз зместу твора

• Што ёсць у Андрэйкі? Дзе стаяць каскі? Чые гэта каскі? А якая бацькава каска? Як яе яшчэ называюць? Як вы думаеце, чаму гэтую ганаровую каску далі бацьку? Як выглядала дзедава каска? А бацька? Сведкам чаго з'яўляецца бацькава каска? А аб чым марыў Андрэйка? Што ён тады зробіць са сваім шлёмам-каскай?

• Падумайце, ці могуць здзейсніцца мары хлопчыка? Што для гэтага трэба? Ці падтрымліваеце вы мары хлопчыка?

VIII.Праца з пагаворкамі (суаднесці часткі прыказак) Мір будуе... Радзіма за табой. (3) Той герой... выйграеш бой. (6) Смела ідзі ў бой... ""-^ вайна разбурае. (1) Герой ніколі не памрз... хто за Радзіму гарой. (2) Фашыстаў біць... ён вечна ў народзе жыве. (4) Адзін за аднаго стой... Радзіму любіць. (5) — Растлумачце пагаворку на выбар.

IX. Падвядзенне вынікаў урока. Рэфлексія

• Чаму берагуць у доме дзедаву каску? (Ушаноўваюць памяць аб гераічным мінулым дзеда.) А бацькаву?

• Як вы лічыце, ці добра гэта? Ці маглі б у вашым доме так ушаноўваць каскі? Чаму?

• Вы не засумавалі? Што было цікавага на уроку? Што яшчэ хацелі б пачуць? Дзякуй за працу!

Дамашняе заданне

Падрыхтаваць выразнае чытанне. Даведацца ў сваіх знаёмых, блізкіх, хто з іх абараняў Радзіму.

ТЭМА: ЛЕЎ ТАЛСТОЙ «СТАРЫ I ЯБЛЫНІ»

Мэты:

• выпрацоўваць выразнасць чытання, далучаць да вытокаў народнай мудрасці;

• вучыць разважаць, перадаваць свае пачуцщ, развіваць творчыя здоль-насці вучняў;

• выхоўваць працавітасць, павагу да старых людзей, добрыя адносіны паміж людзьмі, сціпласць.

Тып урока: урок-разважанне. Абсталяеанне: магнітафон, малюнкі.