Vі .Жаңа материалды меңгергенін тексеру кезеңі:

1. Оқушыларға оқыту: іштей, дауыстап-тізбектей. 2. Сұрақтарға жауап алу:

- Пайдалы қазба деген не? Оны қалай өндіреді? Пайдалы қазба шоғырланған жер қалай аталады? 3. Дәптермен жұмыс: пайдалы қазба деген не?

VІІ Бекіту кезеңі: Қорытындылау

VІІІ. Үйге тапсырма беру кезеңі: 1. 99-100 бет – оқу, мазмұндау.2. Бағалау

№35. Тақырыбы: Пайдалы қазбалар түрлері.

Мақсаты: Пайдалы қазбалардың түрлерімен таныстыру; білімін, тілін дамыту; ұқыптылыққа, табиғатты қорғауға тәрбиелеу

Сабақ типі: аралас сабақ. Әдісі: түсіндіру, әңгімелеу. Көрнекілігі: суреттер

Барысы: І. Ұйымдастыру кезеңі. Амандасу,түгендеу,оқушылардың зейінін, назарын жаттығулар орындау арқылы сабаққа аудару. ІІ. Үй тапсырмасын тексеру кезеңі:

1. Пайдалы қазбалар және олардың адам өміріндегі маңызы. – оқыту. 2. Мазмұнын айтқызу

ІІІ. Білімді тексеру кезеңі: 1.Сұрақтарға жауап алу. - Тау жыныстары қандай күйде болады? - Майда тау жынысына не жатады? - Пайдалы қазбалар деген не? - Кен деген не?

- Жердің төмен қойнауындағы қазбаларды қалай айтады? 2. Қорытындылау

ІV. Мақсатын қою кезеңі: Тақырыбын, мақсатын хабарлау. Пайдалы қазбалар түрлері.

V. Жаңа материалды түсіндіру кезеңі: 1. Мұғалім түсіндірмесі. Пайдалы қазбалар үш топқа бөлінеді. 1. Жанғыш пайдалы қазбалар. 2. Кен пайдалы қазбалар. 3. Кенге жатпайтын пайдалы қазбалар. Жаңғыш пайдалы қазбалар: тас көмір, мұнай және газ.Кенге пайдалы қазбалар: темір, мыс, қорғасын, алюминий. Кенге жатпайтын пайдалы қазбалар: фосфор, тұз, әктас, мәрмәр, гранит, құм, саз. 2. Сергіту сәті

VІ. Жаңа материалды меңгергенін тексеру кезеңі: 1. Оқушыларға оқыту. 2. Сұрақтарға жауап алу: - Жанғыш пайдалы қазбаларға не жатады? - Кен пайдалы қазбалардан не өндіріледі? Кенге жатпайтындардан ше? 3. Дәптермен жұмыс: пайдалы қазба деген не?

VІІ. Бекіту кезеңі: Қорытындылау. VІІІ Үйге тапсырма беру кезеңі: 1. Пайдалы қазбалардың түрлері – оқып түсінгенін айту. 2. Бағалау

№36. Тақырыбы: Пайдалы қазбаларды өндіру және қорғау.

Мақсаты: Пайдалы қазбаларды өндіру және қорғау туралы түсінік беру; білімін, тілін дамыту; ұқыптылыққа тәрбиелеу

Сабақ типі: аралас сабақ. Әдісі:түсіндіру, сұрақ-жауап, әңгімелеу. Көрнекілігі: суреттер

Барысы: І. Ұйымдастыру кезеңі. Амандасу,түгендеу,оқушылардың зейінін, назарын жаттығулар орындау арқылы сабаққа аудару.

ІІ. Үй тапсырмасын тексеру кезеңі: 1. Пайдалы қазбалардың түрлері. – оқыту.

2. Мазмұнын айтқызу. ІІІ. Білімді тексеру кезеңі: 1.Сұрақтарға жауап алу. - Тау жыныстары дегеніміз не? - Тау жыныстары қандай күйде болады? - Пайдалы қазбалар деген не? Көмір қандай әдіспен алынады? - Жанғыш пайдалы қазбаларға не жатады? - Кен пайдалы қазбалардан не өндіріледі? - Кенге жатпайтындардан ше? 2. Қорытындылау

ІV. Мақсатын қою кезеңі: Тақырыбын, мақсатын хабарлау.

V. Жаңа материалды түсіндіру кезеңі: Пайдалы қазбаларды қорғау 1. Пайдалы қазбаларды қорғаудың мәні. 2. Пайдалы қазбаларды үшін не керек? 3. Металдардың орнына пластмассаларды пайдалану. 4. Оқулықпен жұмыс 102-104-бет оқып беру

Сергіту сәті.

VІ. Жаңа материалды меңгергенін тексеру кезеңі: 1. Оқушыларға оқыту. 2. Мәтін бойынша сұрақтарға жауап беру: - Пайдалы қазбаларды не үшін ұқыпты жұмсау керек? - Оларды қорғау үшін не істеу керек? - Металл бұйымдарының орнына нені пайдалануға болады? 3. Пайдалы қазбалардың үлгісімен танысу

Тест

1. Пайдалы қазбаларға ... жатады:

а) темір кенінен алынған металл;

ә) тау жынысы;

б) техника бөлшектері;

в) жер қыртысының қатты бөлігі.

2. Құмтас деп:

а) құм аралас тас;

ә) қайралған тас;

б) құрылыс материалдары;

в) қатты тас.

3. Бос жынысқа ... жатады:

а) құм және цемент;

ә) мұнай, газ;

б) гранит;

в) құм және саз.

4. Пайдалы қазбалар 3 негізгі топқа бөлінеді:

а) пайдалы, пайдасыз, жарамсыз;

ә) жанңыш, кенді, кен емес;

б) бағалы, құнсыз, жанатын;

в) металл, тау жынысы, «қара алтын».

5. Кен орны деп ... айтады:

а) пайдалы қазбалардың шоғырланған жерін;

ә) пайдалы қазбаларды өндіру әдістері;

б) пайдалы қазбаларды өңдейтін жер;

в) тау жыныстарының қосындысын.

VІІ. Бекіту кезеңі: Қорытындылау. VІІІ. Үйге тапсырма беру кезеңі: 1. Пайдалы қазбаларды қорғау – оқып түсінгенін айту. 2. Бағалау

№37.Тақырыбы: Жер қыртысының топырақ қабаты. Топырақтың ерекшелігі және құрамы

Мақсаты: Оқушыларға топырақтың ерекшелігі және құрамы туралы түсінік беру, топырақтың пайдасы жайлы түсіндіру; білімін, тілін дамыту; ұқыптылыққа, табиғатты қорғауға тәрбиелеу

Сабақ типі: аралас сабақ. Әдісі: түсіндіру, сұрақ-жауап, әңгімелеу.

Көрнекілігі: суреттер, үлестірмелер. Барысы:І.Ұйымдастыру кезеңі. Амандасу, түгендеу, оқушылардың зейінін, назарын жаттығулар орындау арқылы сабаққа аудару.

ІІ. Үй тапсырмасын тексеру кезеңі: 1. Пайдалы қазбаларды қорғау. – оқыту.

2. Мазмұнын айтқызу, қайда пайдалануға болатынын түсіндіру.

ІІІ. Білімді тексеру кезеңі: 1.Сұрақтарға жауап алу. - Пайдалы қазбаларды не үшін ұқыпты жұмсау керек? - Оларды қорғау үшін не істеу керек? - Металл бұйымдарының орнына нені пайдалануға болады? 2. Қорытындылау

ІV. Мақсатын қою кезеңі: Тақырыбын, мақсатын хабарлау V. Жаңа материалды түсіндіру кезеңі: 1. Мұғалім түсіндірмесі

Тау жыныстары мен топырақтың айырмасы – таза тау жыныстарына өсімдік өспейді. Жердің өсімдік өсетін беткі құнарлы қабаты топырақ деп аталады. Топырақтың негізгі белгісі оның құнарлығында. Топыраққа қоңыр түс беретін өсімдік пен жәндіктердің қалдығы – қарашірік. Жер астында тіршілік ететін тірі ағзалардың пайдасы жайлы түсінік беру. Сергіту сәті.

VІ. Жаңа материалды меңгергенін тексеру кезеңі:1. Оқушыларға оқыту. 105-107 бет.

2. Мәтін бойынша сұрақтарға жауап беру: - Топырақ деген не? Қарашірік қалай пайда болады? - Топырақтардың тау жыныстарынан айырмашылығы не? 3. Дәптермен жұмыс: топырақ, қарашірік VІІ. Бекіту кезеңі: Қорытындылау

VІІІ. Үйге тапсырма беру кезеңі: 1. 105-107бет оқу, мазмұндау.2. Бағалау

№38. Тақырыбы: Топырақтың түрлері.

Мақсаты: Оқушыларға топырақтың түрлері туралы түсінік беру; білімін, тілін дамыту; ұқыптылыққа, табиғатты қорғауға тәрбиелеу

Сабақ типі: аралас сабақ. Әдісі: түсіндіру, сұрақ-жауап, әңгімелеу.

Көрнекілігі: суреттер, үлестірмелер

Барысы: І .Ұйымдастыру кезеңі. Амандасу,түгендеу,оқушылардың зейінін, назарын жаттығулар орындау арқылы сабаққа аудару

ІІ. Үй тапсырмасын тексеру кезеңі: 1. Топырақтың ерекшелігі және құрамы – оқыту.

2. Мазмұнын айтқызу

ІІІ. Білімді тексеру кезеңі:

1.Сүреттерді қараңдар. Өсімдіктің өсіп жетілуі үшін қандай жағдайлар қажет екенін атаңдар. Ауа, су, қара тұз, құм, саз, шірік 2. Суреттерді қарай отырып топырақтың құнарлығына жәндіктер, құрттар мен жануарлардың тигізетін пайдасы жайлы әңгімелеңдер. ІV. Мақсатын қою кезеңі: Тақырыбын, мақсатын хабарлау

V. Жаңа материалды түсіндіру кезеңі: 1. Мұғалім түсіндірмесі. Тірі тіршіліктің араласуы арқылы (өсімдік, жәндік, микробтар) топырақ пайда болады. Қарашірік бәрінен де қара топырақта көп болады. Топырақтың түсі оңтүстікке қарай бозғыл тарта түседі. Топырақ бетінде тұрған қар сияқты ақшыл қабыршықтарды талай көрген боларсың. Ол – сор. Сор топырақ Қазақстанның оңтүстігінде өте көп кездеседі. Сергіту сәті

VІ Жаңа материалды меңгергенін тексеру кезеңі: 1. Кітаптан жұмыс. Оқып түсіндіру.

2. Мәтін бойынша сұрақтарға жауап беру. VІІ. Бекіту кезеңі: Қорытындылау

VІІІ. Үйге тапсырма беру кезеңі: 1. 108-109-бет оқу, мазмұндау. 2. Бағалау

№39 Тақырыбы: Топырақты қорғау.

Мақсаты: Топырақты қорғау туралы түсінік беру; есте сақтау қабілетін дамыту; эстетикалық тәрбие беру

Сабақ типі: аралас сабақ. Әдісі: Түсіндіру, сұрақ-жауап, әңгімелеу

Көрнекілігі: суреттер, үлестірмелер

Барысы: І. Ұйымдастыру кезеңі. Амандасу, түгендеу,оқушылардың зейінін, назарын жаттығулар орындау арқылы сабаққа аудару.

ІІ. Үй тапсырмасын тексеру кезеңі: 1. Топырақтың түрлері. – оқыту. 2. Мазмұнын айтқызу

ІІІ. Білімді тексеру кезеңі: - Қара топырақтың құнарлы болатыны неліктен? - Сор топырақ қалай пайда болады? - Топырақтың құнарлығын қалай арттыруға болады?

ІV. Мақсатын қою кезеңі: Тақырыбын, мақсатын хабарлау