VI. Жаңа материалды меңгергенін тексеру кезеңі:

1. Адам табиғат құбылысын игеріп өзіне бағындыра ала ма?

2. Оқушыларға оқыту: дауыстап-тізбектей.

3. Дәптерде жұмыс: атауларын жазу.

VII. Бекіту кезеңі: Қорытындылау

VIII. Үйге тапсырма беру кезеңі: 64-66 бет оқу, мазмұндау. Бағалау.

№23. Тақырыбы: Географиялық карта.

Максаты:1. Географиялық карта туралы ұғым беру, жергілікті сұлбадан айырмашылығын көрсет. 2.Білімін, ой-өрісіндамыту. 3. Білімдікке тәрбиелеу.

Сабақ типі: Аралас сабақ. Әдісі: Түсіндіру, сұрақ-жауап, әңгімелеу.

Көрнекілігі: Суреттер, үлестірмелер.

Барысы: І. Ұйымдастыру кезеңі: Амандасу,түгендеу,оқушылардың зейінін, назарын жаттығулар орындау арқылы сабаққа аудару.

ІІ. Үй тапсырмасын тексеру кезеңі:

1. Денелер. Заттар. Құбылыстар-оқыту. 2. Мазмұнын айтқызу.

ІІІ. Білімді тексеру кезеңі. 1.Мәтін бойынша сұрақтарға жауап алу. 2.Дене мен заттқа мысал келтіру. 3.Қорытындылау. IV. Мақсатын қою кезеңі: Тақырыбын, мақсатын хабалау. Географиялық карта.

V. Жаңа материалды түсіндіру кезеңі: 1.Мұғалімнің түсіндірмесі:

Сұлбаның негізгі белгілері-жер бетін егжей-тегжейлі көрсететіні, шартты белгілер қолданылатыны, шағын аумақты қамтитыны және жер бетіндегі қашықтық аз кішірейтіліп алынатыны ескертеледі. Ал, үлкен алқапты, айталық, облыстың, бүкіл республикасының территориясын немесе бүкіл Жер шарын түсіру керек болса, географиялық картаны қолданамыз.

Географиялық картаның негізгі ерекшеліктері-үлкен аумақ, облыс, мемлекет, бүкіл жер шары бейнеленеді. Қашықтық өте көп мөлшерде кішірейтіліп алынады. 2. Оқулық бойынша жұмыс. 3. Сергіту сәті

VI. Жаңа материалды меңгергенін тексеру кезеңі: 1.Оқушыларға оқыту:дауыстап-тізбектей.2.Сұрақтарға жауап.3.Карта бойынша жұмыс.VII. Бекіту кезеңі: Қорытындылау

VIII. Үйге тапсырма беру кезеңі: 66-71 бет оқу, мазмұндау. Бағалау.

№24.Тақырыбы: Ауаның жер бетіне таралуы.

МаксатыАуаның, оның жер бетіне таралуын түсіндіру, тәжірибелер жасау арқылы дәлелдеу; оқушылардың білімін, ой-өрісін дамыту; табиғатқа деген сүйіспеншілікке тәрбиелеу.

Сабақ типі: Аралас сабақ. Әдісі:Түсіндіру, сұрақ-жауап, әңгімелеу. Көрнекілігі: Суреттер, үлестірмелер. Барысы:І. Ұйымдастыру кезеңі: Амандасу, түгендеу, оқушылардың зейінін, назарын жаттығулар орындау арқылы сабаққа аудару.

ІІ. Үй тапсырмасын тексеру кезеңі: 1.«Географиялық карта» оқу. а) іштей ә) дауыстап-тізбектей оқу. 2. Географиялық карта бойынша түсінгендерін айту.

ІІІ. Білімді тексеру кезеңі: 1.Сұрақтарға жауап беру. -Жергілікті жердің сұлбасында не белгіленеді? -Карта дегеніміз не? -Картаның шартты белгілері қандай? -Физикалық карта дегеніміз не? 3.Қорытындылау

IV. Мақсатын қою кезеңі: Тақырыбын, мақсатын хабалау. 1.Ауаның жер бетіне таралуы.

2.Кіріспе әңгіме. -Ауа не үшін қажет?-ауа қандай болады?

V. Жаңа материалды түсіндіру кезеңі: 1.Ауа. Ауаның жер бетіне таралуы оқып, түсіндіру. 2. Тәжірбелер жасау арқылы ауаның қасиеттерін дәлелдеу. 3. Сергіту сәті.

VI. Жаңа материалды меңгергенін тексеру кезеңі:1. Ауа.Ауаның жер бетіне таралуы, оқушыларға оқыту. 2. Сұрақтарға жауап беру. -Ауаның жер бетіне таралуы дегеніміз не?-Ауа қызғанда көлемі қалай өзгереді? -Ауа қандай болады? -Ауаның тіршілік үшін қажеттігін тағы қалай дәлелдеуге болады? VII. Бекіту кезеңі: Қорытындылау

VIII. Үйге тапсырма беру кезеңі: Ауаның жер бетінде таралуы- оқу, мазмұндау.Бағалау.

№25. Тақырыбы: Жер бетінде ауаны жылытуы. Жел

Мақсаты: Оқушыларға ауаның жер бетінен қызатынын, желдің пайда болуын түсіндіру; білімін, тілін дамыту; білімдікке тәрбиелеу.

Сабақ типі: Аралас сабақ. Әдісі: Түсіндіру, сұрақ-жауап, әңгімелеу.

Көрнекілігі: Суреттер, үлестірмелер.

Барысы: І. Ұйымдастыру кезеңі: Амандасу,түгендеу,оқушылардың зейінін, назарын жаттығулар орындау арқылы сабаққа аудару. ІІ. Үй тапсырмасын тексеру кезеңі:

1.«Ауаның жер бетінде таралуы» оқыту. 2. Мазмұнын айтқызу

ІІІ. Білімді тексеру кезеңі: 1.Сұрақтарға жауап алу -Жер бетінде ауа бар екенін қалай оңай білуге болады? -Төңірегімізде ауа бар екенін қалай оңай білуге болады? -Ауаның көлемі қандай жағдайға байланысты өзгеріп тұрады? -Жер бетіндегі тіршілік үшін ауаның қандай маңызы бар? 2.Қорытындылау

IV.Мақсатын қою кезеңі:Тақырыбын, мақсатын хабалау. Жер бетінің ауаны жылытуы. Жел V. Жаңа материалды түсіндіру кезеңі: 1.Ауаның жер беті арқылы қызатыны жайлы түсінік беру. 2. Желдің пайда болуы жайлы түсіндіру. 3. Желдің күшін өлшейтін аспап( жел бағар) 4. Сергіту сәті

VI. Жаңа материалды меңгергенін тексеру кезеңі: 1. Оқушыларға оқыту:дауыстап-тізбектей. 2. Сұрақтарға жауап. -Неліктен күн сәлелері ауаны тікелей қыздырмайды? -Жел қалай пайда болады? 3.Дәптермен жұмыс: желдің анықтамасы

VII. Бекіту кезеңі: Қорытындылау

VIII. Үйге тапсырма беру кезеңі: 72-75 бет оқу, мазмұндау. Бағалау.

№26. Тақырыбы: Таза ауа – денсаулық кепілі.

Мақсаты: 1. Адамға тыныстау үшін таза ауа қажет екендігін оқушыларға ұғындыру

2. Білімін, тілін дамыту.

3. Салауатты өмір сүруге тәрбиелеу.

Сабақ типі: аралас сабақ.Әдісі:түсіндіру,сұрақ-жауап,әңгімеле. Көрнекілігі: суреттер, үлестірмелер

Барысы: І Ұйымдастыру кезеңі: Амандасу, түгендеу,оқушылардың зейінін, назарын жаттығулар орындау арқылы сабаққа аудару. ІІ Үй тапсырмасын тексеру кезеңі:

1.«Жер бетінің ауаны жылытуы. Жел» - оқыту 2. Мазмұнын айтқызу.

ІІІ Білімді тексеру кезеңі:

1. Мәтін бойынша сұрақтарға жауап алу.

2. Қорытындылау

ІV Мақсатын қою кезеңі: Тақырыбын, мақсатын хабарлау. Таза ауа - денсаулық кепілі.

V Жаңа материалды түсіндіру кезеңі: 1. Мұғалімнің түсіндірмесі. Таза ауа – денсаулық кепілі. Әр адам тәулігіне бірнеше мың литр ауа жұтады. Зиянды заттары бар ауамен тыныс алаған адамның жұмысқа қабілеті кемиді. Бұл жағдай түрлі ауруға шалдықтырады. Адамға тыныстау үшін таза ауа қажет. 2. Айналадағы ауаның тазалығын сақтау үшін оны көгалдандыру қажет. 3. Сергіту сәті.

VІ Жаңа материалды меңгергенін тексеру кезеңі: 1. Оқушыларға оқыту. 2. Мәтін бойынша сұрақтарға жауап алу. - Ауа қандай жолдармен ластанады? Ауа таза болу үшін не қажет? Тестік тапсырмалар: 1. Табиғатты . . . арқылы зерделеу: а) бақылау және тәжірибе жасау; ә) есептеу және тәжірибе жасау; б) жазу; в) түсіндіру және бақылау.

2. Желдің күші мен бағытын ... құралы анықтайды.

а) тұсбағар;

ә) карта;

б) желбағар;

в) термометр.

3. Бұлт пайда болу үшін қажетті жағдай

а) жел;

ә) күн сәулесінің қыздыруы;

б) ауаның салқындауы;

в) ауаның жылынуы.

VІІ Бекіту кезеңі: Қорытындылау

VІІІ Үйге тапсырма беру кезеңі: 1. 75-78 бет оқу. 2. Бағалау

№27. Тақырыбы: Су және оны қорғау. Табиғаттағы су

Мақсаты: Судың үш күйі және оның жер бетіне таралуы, жер беті, жер асты сулары жайында түсінік беру; білімін, тілін дамыту; білімділікке тәрбиелеу.

Сабақ типі: қайталау сабақ. Әдісі: түсіндіру,сұрақ-жауап,әңгімеле

Көрнекілігі: суреттер, үлестірмелер

Барысы: І Ұйымдастыру кезеңі: Оқушылардың зейінін, назарын психологиялық жаттығулар орындау арқылы сабаққа аудару.

ІІ Үй тапсырмасын тексеру кезеңі: 1. Таза ауа – денсаулық кепілі. – оқыту. 2. Мазмұнын айтқызу

ІІІ Білімді тексеру кезеңі: Сұрақтарға жауап алу. Ауа қандай жолмен ластанады? Ауаның тазалығын сақтау үшін қандай шаралар жүзеге асады? 2. Қорытындылау

ІV Мақсатын қою кезеңі: Тақырыбын, мақсатын хабарлау.Табиғаттағы су.

V Жаңа материалды түсіндіру кезеңі: 1. Кіріспе

- Судың қасиетін айт. Су қандай жерлерде болады? Судың пайдасын айт. Суды қайнатқанда не байқадың? Судың қатты күйдегісін қайдан кездестірдің?

2. Мұғалімнің түсіндірмесі.

Жер бетіндегі ең көп таралған – су. Жер шарының төрттен үш бөлігі көгілдір түске боялған. Ол – су. Табиғатта су үш күйде: сұйық, қатты, газ күйінде болады. 3. Сергіту сәті

VІ Жаңа материалды меңгергенін тексеру кезеңі: 1. Оқушыларға оқыту: 78-79-бет

2. Сұрақтарға жауап алу 3. Дәптермен жұмыс. VІІ Бекіту кезеңі: Қорытындылау

VІІІ Үйге тапсырма беру кезеңі: 78-80 бет. Бағалау

№28. Тақырыбы: Бұлт және тұман. Жауын-шашын

Мақсаты: Оқушыларға бұлт пен тұманның, жауын-шашынның пайда болуын түсіндіру;

білімін, тілін дамыту; білімділікке тәрбиелеу.

Сабақ типі: аралас сабақ. Әдісі: түсіндіру,сұрақ-жауап,әңгімеле

Көрнекілігі: суреттер, үлестірмелер

Барысы: І Ұйымдастыру кезеңі. Амандасу,түгендеу,оқушылардың зейінін, назарын жаттығулар орындау арқылы сабаққа аудару.

ІІ Үй тапсырмасын тексеру кезеңі: 1. Мазмұнын айтқызу

ІІІ Білімді тексеру кезеңі: 1.Сұрақтарға жауап алу. 2. Қорытындылау

ІV Мақсатын қою кезеңі: Тақырыбын, мақсатын хабарлау. Бұлт және тұман. Жауын-шашын.

V Жаңа материалды түсіндіру кезеңі: 1. Мұғалімнің түсіндірмесі. - Судың булануы - Су тамшыларының пайда болуы -Тұман, бұлт, жауын, бұршақ, шық, қырау туралы түсінік беру. Бұлт түрлері: будақ, шарбы, қабат. 2. Мәтінді оқыту 80-84 3. Сергіту сәті

VІ Жаңа материалды меңгергенін тексеру кезеңі: 1. Сұрақтарға жауап алу

2. Дәптермен жұмыс. VІІ Бекіту кезеңі: Қорытындылау

VІІІ Үйге тапсырма беру кезеңі: 1. 80-85 бет оқу, мазмұндау 2. Бағалау

№29. Тақырыбы: Жер асты суы. Құдық

Мақсаты: Оқушыларға сулар туралы түсінік беру; білімін, тілін дамыту; ұқыптылыққа, табиғатты қорғауға тәрбиелеу.

Сабақ типі: Жаңа білімдерді меңгеру сабағы Әдісі: түсіндіру, әңгімелеу

Көрнекілігі: суреттер

Барысы: І. Ұйымдастыру кезеңі. Амандасу,түгендеу,оқушылардың зейінін, назарын жаттығулар орындау арқылы сабаққа аудару. ІІ Мақсатын қою кезеңі: Тақырыбын, мақсатын хабарлау. Жер асты суы. Құдық. ІІІ Жаңа материалды түсіндіру кезеңі:

1. Жер асты суы. Құдық.

Құрлық бетіне түскен судың біразы жерге сіңіп, жер асты суын құрайды.

Жер астында жиналған су, еңіс жаққа қарай жылжиды. Оны халық арасында, сай табанында бұлақ түрінде ағып шығады. Оны халық арасында қайнар көз, бастау деп те атайды. Жер асты суы әр қашан жер бетіне ағып шыға бермейді. Сондықтан оны пайдалану үшін құдық қазады. Артезиан құдығы туралы түсінік. 2. Сергіту сәті

3. Кітаппен жұмыс. Оқып түсіндіру.

ІV Жаңа материалды меңгергенін тексеру кезеңі: 1. Оқушыларға оқыту: іштей, дауыстап-тізбектей 2. Сұрақтарға жауап беру. - Жер асты суы қалай пайда болады? - Бұлақ қандай жерден шығады? - Артезиан құдығының кәдімгі құдықтан айырмашылығы неде? - Судың тіршілік үшін қандай маңызы бар? - Табиғатта су қандай түрде кездеседі?

3. Дәптермен жұмыс. Жер асты суы, бұлақ, артезиан құдығы сөздерін жаздыру.

V. Бекіту кезеңі: Қорытындылау

VІ. Үйге тапсырма беру кезеңі: 1. Жер асты суы. Құдық – оқу мазмұндау. 2. Бағалау.

№30. Тақырыбы: Өзендер. Көлдер және тоғандар

Мақсаты: Табиғаттағы кездесетін өзен, көлдер, олардың ерекшеліктері, халық шаруашылығындағы маңызы туралы түсінік беру; білімін, тілін дамыту; білімділікке тәрбиелеу.

Сабақ типі: Аралас сабақ. Әдісі: түсіндіру, әңгімелеу. Көрнекілігі: суреттер

Барысы: І.Ұйымдастыру кезеңі. Амандасу,түгендеу,оқушылардың зейінін, назарын жаттығулар орындау арқылы сабаққа аудару. ІІ Үй тапсырмасын тексеру кезеңі:

1. Жер асты суы. Құдық. – оқыту. 2. Мазмұнын айтқызу

ІІІ. Білімді тексеру кезеңі: 1.Сұрақтарға жауап алу. - Жер асты суы қалай пайда болады?- Бұлақ қандай жерден шығады? - Артезиан құдығының кәдімгі құдықтан айырмашылығы неде? - Судың тіршілік үшін қандай маңызы бар? 2. Қорытындылау

ІV. Мақсатын қою кезеңі: Тақырыбын, мақсатын хабарлау. Өзен және көл.

V. Жаңа материалды түсіндіру кезеңі: 1. Өзен және көл. Сурет бойынша жұмыс.Бұлақтан ылдиға қарай аққан суды жылға дейді. Жылғалар бір-бірімен қосылып өзен құрайды. Өзеннің ағып шығатын жері бастауы деп аталады. Жолдан қосылатын өзендер негізгі өзеннің саласы деп аталады. Өзеннің көлге, теңізге барып қосылатын жерін сағасы деп атайды. Құрлық бетіндегі түрлі ойыстарды көлдер алып жатады.

2. Сергіту сәті. 3. Кітаппен жұмыс. Оқып түсіндіру

VІ Жаңа материалды меңгергенін тексеру кезеңі: 1. Оқушыларға оқыту: іштей, дауыстап-тізбектей. 2. Сұрақтарға жауап алу. 3. Дәптермен жұмыс: Мұхиттардың аттарын жазу: Тынық, Атлант, Үнді, Солтүстік мұзды VІІ Бекіту кезеңі: Қорытындылау

VІІІ Үйге тапсырма беру кезеңі: 1. Өзен және көл – оқу, мазмұндау 2. Бағалау

№31. Тақырыбы: Суды қорғау.

Мақсаты: Судың тіршілікке тигізетін пайдасын аша отырып, оны қорғаудың, таза сақтаудың маңызын түсіндіру; білімін, тілін дамыту; ұқыптылыққа, табиғатты қорғауға тәрбиелеу.

Сабақ типі: аралас сабақ. Әдісі: түсіндіру, әңгімелеу. Көрнекілігі: суреттер

Барысы: І Ұйымдастыру кезеңі. Амандасу,түгендеу,оқушылардың зейінін, назарын жаттығулар орындау арқылы сабаққа аудару.

ІІ Үй тапсырмасын тексеру кезеңі: 1. Өзен және көлдер. – оқыту. 2. Мазмұнын айтқызу

ІІІ Білімді тексеру кезеңі: 1.Сұрақтарға жауап алу. - Жер асты суы қалай пайда болады?

- Өзен қандай бөліктерден тұрады? Тұзды көл қалай пайда болады? - Жасанды көл қалай жасалады? Судың тіршілік үшін қандай маңызы бар? 2. Қорытындылау

ІV Мақсатын қою кезеңі: Тақырыбын, мақсатын хабарлау. Суды қорғау.

V Жаңа материалды түсіндіру кезеңі: 1. Мұғалімнің түсіндірмесі - Адамның суды пайдалануы - Судың жетіспеуі (2 себеп) - Су қоймаларын қорғау - Суды үнемдеу.

2. Сергіту сәті. 3. Кітаппен жұмыс. Оқып түсіндіру