45. De lupo et viro fавula

Lupus virum devorare desiderat, sed virі figuram ignorat. Subіto in agrо puerum tenerum videt et interrogat:

– Esne vir?

– Non sum, sed еrо vir, – respondet puer.

Paulo post puellae apparent.

Tum lupus: – Estisne virі?

Puellae respondet: – Sumus puellae, erimus feminae. Tandem rusticus apparet. Lupus rustіcum interrogat:

– Esne vir? – Sum – respondet rusticus et necat lupum.

46. De viro cupido

Habebat vir quidam gallіnam. Gallina cotіdie ovum aureum parіebat. Vir cupidus ovis non contentus erat. "Certe-inquit – magna copia auri in gallina est. Occidam gallinam et multum aurum habebo." Necat igitur gallinam, sed nihil invenit. Itaque neque aurum neque ova neque gallinam habet. Recte igitur proverbium: Avarus semper eget.

47. De perfidia punita

Olіm bellum erat inter Romam et Falerios, oppidum Romae proximum, et Romani ante Falerios castra habebant. Pueri Faliscorum autem etiam in bellо extra oppidum se exercebant. Alіquando Faliscus quidam cum pueris nonnullis in castra Romana intrat et Romanis dicit: "Non armis, sed dolo incolas victoriam paraboi." Sed Romani respondent: "Contra viros arma habemus, nunquam gladios contra pueros stringemus. Pueros domum remittemus, te autem merito punіemus."

48. Sententiae

1. Cum fortuna perit, nullus amicus erit. 2. Qui seminat mala, metet mala. 3. Ades amicis, amici aderunt. 4. Vir bonus nunquam deerit amicis. 5. Qui fodit foveam alteri, incidit in eam. 6. In libris philosophorum magnam copiam sententiarum invenies. 7. Post cenam aut stabis, aut passus mille meabis. 8. Donec eris felix, multos numerabis amicos.

PRONOMINA PERSONALIA

49. Varia

Hodie mihi, cras tibi. Medice, cura te ipsum! Vade mecum. Qui non est nobiscum, adversus nos est. Veni ad me, ad te saepe venio. Responde mihi, si te rogo. Crede mihi. Nihil me terret. Quod discis, tibi discis. Sibi parant malum, qui alteri parant. Da mihi veniam, si erro. Vita aliorum est nobis magistra. Vae mihi misero. Conservate me!

50. De concordia

Filii agricolae alti semper inter se litigabant. Agricola ad concordiam suos filios revocabat et monebat: "Fi1ii mei! Obtemperate mihi et concordiam colite!" Sed filii praecepta paterna neglebant. Tum agricola virgarum fasciculum filiis dat et "Fasciculum hunc – inquit – frangite!" Sed filii frustra fasciculum frangere studebant. Tum pater singulas virgas singulis filiis dat et "Nunc, – inquit, – virgas singulas frangite!" Quod facile facere poterant. Tum pater: "Id vobis exemplo erit. Tuti ab inimicis eritis, si in concordia vivetis."

Numeralia cardinalia

51. Vita discipulorum

Sumus pueri et puellae tredecim aut quatuordecim annorum, sed in nostra schola etiam pueri sunt duodeviginti annos nati. Vita discipuli tranquilla est. Cotidie septem vel octo horas dormimus; mane scholam petimus, ubi quinque horas sedemus et diligenter discimus. Etiam domi duas aut tres, interdum etiam quattuor horas litteris studemus et post studium duas horas ludo et otio damus.

52. Colloquium inter amicos

Marcus: Quot annos natus es, Tite? – Titus: – Quindecim annos natus sum. Tu autem, Marce, quot annos natus es?

– Ego natus sum quattuordecim annos.

– Pauci viri et paucae feminae centum annos sive saeculum complent. Plurimi vivunt sexaginta aut septuaginta annos.

– Et quam diu corvi vivunt? – Corvi et cervi nonaginta aut centum annos vivunt. Sed bestiae plurimae duos aut tres annos vivunt. Vita plantarum non longa est. Plurimae plantae unum annum vivunt.