22.Тұлға құрылымы.

Адам тұлғасының құрылымы

Рухани деңгей

Ажырату деңгейі(Ақыл- парасат,білім)

жеке сана

Меңтальдық деңгей(Ақыл,әсер)

Эмоциональдық деңгей түпкі сана ,

бес сезім мүшесі

Физикалық деңгей "сыртқы әрекеттеріміз арқылы"

Ішкі үйлесімділікке қол жеткізу үшін адам ойы, сөзі,ісі, адами тұлғаның мынадай аспектілеріне сәйкес келетін жалпыадамзаттық құндылықтарға сай болуы тиіс:

Қиянат жасамау-рухани деңгей

Ақиқат- интеллектуалды деңгей

Сүйіспеншілік-адамгершілік деңгей(ментальды,ақыл-ой,сөз.)

Тыныштық-эмоцибағыттап отыру.ялық деңгей

Дұрыс әрекет-физикалық деңгей

23.Шынайы көшбасшының үлгілері. Шынайы көшбасшыға тән қасиеттер.

Шынайы көшбасшының үлгілері.

- Көшбасшы биік мақсатты көре білуге тиіс.

Жоғарғы мақсатты көздеу- « мен үшін не жақсы» дегенді көруден жоғары назар аудару, және көпке пайдасы тиер идеалға ұмтылу.

- Көшбасшы әрқашан байыпты болуы тиіс.

- Егер ол ашуланса, не істің нәтижесіне сенімсіздік танытса, беделіне нұқсан келеді.

Шынайы көшбасшыға тән қасиеттер.

Жігер шынайылық, адалдық, шешім қабылдаудағы батылдық, тиянақтылық (Ақиқат)

Дұрыс мінез- құлық, кәсіби біліктілік және білім (Дұрыс әрекет)

Тыныштық, ішкі тепе- теңдік (Ішкі тыныштық)

Жанашырлық, әлсіздерге көңіл бөлу, басқалардың пікірлеріне құлақ салу ( Қиянат жасамау)

- Шынайы көшбасшы жеке басының мүддесінен риясыздықпен бас тартып, қажет болса, өзі құрбандыққа барады.

- Шынайы көшбасшы биіктерге қолжеткізу үшін осындай қасиеттерге ие болуы керек.

25. Заманауи психология бастауларына оралу (к.Г.Юнг, в.Франкл, к.Роджерс және басқалары). А.Маслоу қажеттілік, өзін-өзі өзектендіру, метоқажеттілік, метапатология иерархиялары туралы.

Батыс психологиясының негізгі үш бағыты.

• Психоаналитикалық бағыт-аналитикалық зерттеулер тәуелділіктің пайда болуын психосексуалды жетілудегі дефект ретінде түсіндірілед, с.қ. Тәуелділік регрессия ретінде қарастырылады. Қажеттіліктер қанағаттандырылмағандықтан жеке тұлға фрустрацияға ұшырайды және өшпенділікпен жауап береді.(З. Фрейд, Э. Эриксон, К. Хорни және т.б.)

• Бихевиористік бағыт- бұл бағыт өкілдерінің пікірінше адамға әлеуметтік орта «үздіксіз» әсер етеді. Сенімділік сезімін жоғвлтады, жауапкершіліктен қашады, сенімсіз достық қатынасты «қауіпті әлем» деп санайды.(Д.Б. Уотсон, И. Павлов, Б.Ф. Скинер және т.б.)

• Гуманистік бағыт- ізгілікке бағыттау, сүйіспеншілік. Гуманистік бағыт өткен бағыттар арқасында пайда болды.(К.Г. Юнг, В. Франкл, К. Роджерс, А. Маслоу, Э. Фромм және т.б.)

Гуманистік психологияның негізгі ұстанымы

- Адамзаттың өміріне холизмдік (біртұтас) көзқарасты басшылыққа алады.

Барлық адам тумысынан, болмысынан ізгі болады деген көзқарасты ұстанады.

К.Юнг психологиялық функцияның төрт түрін көрсетеді: ойлау, сезім, түйсік және интуиция.

• Ойлау сезіну рационалды (өйткені олар ақылға бағына әрекет етеді);

• Түйсіну мен интуиция иррационалды(олардың қызметі ақылға сүйенбейді)

Адамның қажеттіліктер иерархиясы (А. Маслоу)

Биологиялық және физиологиялық қажеттіліктер

Негізгі өмірлік қажеттіліктер: ауа, тамақ, су, баспана, жылу, қатынас, ұйқы және т.б.

Қауіпсіздік қажеттілігі

Қорғау, тәртіп, заң, шек қою, тұрлаулылық

Әлеуметтік қажеттілік

(әлеуметтік орны)

Өзін – өзі сыйлау

(табыс, мәртебе)

Рухани қажеттілік

Мәңгілік рухани құндылықтарға мұқтаждықтың қанағаттанбауы метапатологияға әкеліп соғады.

Метапатология- жұтаңдану. А. Маслоудың қолданатын бұл термині психикалық ауытқуларды белгілеуге, метоқажеттілік фрустрациясының нәтижесінде дамуға арналған (мысалы: апатия- немқұрайлылық, депрессия-күйзеліс, цинизм-арсыздық, әдепсіздік).

Десакрализация- жалпы адамзаттық құндылықтармен моральдан түңіліп кеткен жастардың бойында пайда болған психологиялық қорғаныс механизмі. Ол көбінесе өмірде кездесетін үлкендердің сөзі басқа, ойы басқа, ісі мүлде бөлек болуына байланысты болады. Бұл екіжүзділік жас адамдардың скептиктерге айналуына, жалпы адамзаттық құндылықтармен моральға сенбеуіне, соңғы нәтижесінде өзіне қол жұмсауға әкеп соқтырады.

 Тұлға құрылымы дегеніміз, тұлғаның даралық-психологиялық, дүниетанымдық, әлеуметтік-психологиялық қырларының жиыны.

 Рубинштейн тұлғаның психологиялық бейнесінің 3 қырын көрсетеді:   1. Тұлғаға не керек? Ол неге ұмтылады? – Бұл бағыттылық, ұстаным, қажеттіліктер, қызығушылықтар, идеалдар.   2. Тұлға не істей алады? Бұл – қабілеттіліктер, дарындылықтар, таланттар.   3. Тұлға дегеніміз не? Бұл – мінез.   Сонымен, Рубинштейн бойынша тұлға құрылымына енетіні – бағыттылық, мінез, қабілеттілік.