Ттттттттттттттттттттттт
Тәулік деп аталатын уақыттың өлшем бірлігінің ұзақтығы аспанда таңдап алынған нүктеге тәуелді.Астрономияда ондай нүктелер ретінде мына нүктелер алынады:Күн мен түннің теңелу нүктесі(жұлдыздық уақыт);Күннің көрінетін дискісінің центрі(шын күн,шын күндік уақыт);Орташа күн-уақыттың кез келген мезеті үшін теориялық түрде есептеуге болатын аспандағы ойша алынған нүкте(орташа күндік уақыт);
Тәуіліктік параллакс ?шырақ Жер центрінен және оның бетіндегі кейбір нүктеден көрінетін бағыттар арсындағы бұрыш: шырақ көкжиекте бақыланса, онда оның тәуіліктік параллаксы горизонталь параллакс деп аталады:параллакстың шырақ биіктігіне әсері оның зениттік қашықтықтығының синусіне пропорционал влияние параллакса на высоту светила пропорционально синусу его зенитного расстояния
Тәуіліктік параллакс дегеніміз шырақ Жер центрінен және оның бетіндегі кейбір нүктеден көрінетін бағыттар арсындағы бұрыш
тік шарықтау бойынша; еңкею бойынша ; тік шарықтау мен еңкею бойынша меншікті қозғалыс квадратарының қосындысынан квадраттық түбірге тең толық меншікті қозғалыс
УУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУУ
Уақыт теңдеуі: бұл бір мезеттегі орташа кун мен шын күн уақыттарының айырмасы;
Уақыт теңдеуі:η= Tm — Tс = tm — tс = aс — am;Орташа уақыт пен шын күндік уақыттың бір мезеттегі айырмасы - уақыт теңдеуі деп аталады;Tm = Tс + η= tс+12h+ η;
ҮҮҮҮҮҮҮҮҮҮҮҮҮҮҮҮҮҮҮҮҮҮҮҮ
Үлкен дөңгелек бойымен берілген мезетте бақылаушы жылдамдығы бағытталған аспан сферасының нүктесіне қарай;
Хаббл атындағы ғарыштық телескоп орнатылған құралдар арасында шолу камера бар
Хаббл атындағы ғарыштық телескоп: апертурасы 2,4 м айнадан тұрады және Ричи-Кретьена сұлбасы бойынша жиналған; дәл гидтеудің үш барабар жуйесі бар, олардың екеуі құралда нысанаға дәлдеу үшін, ал біреу – астрометриялық мақсатта қолданылады; орнатылған құралдар арасында шолу камера бар.
Хаббл атындағы ғарыштық телескоптағы астрометриялық зерттеуде:Олар дәл бағыттау жүйесі көмегімен табыстау функция режимінде жүргізіле алады; Олар кіші өрістің астрометриясы болып табылады; Әлсіз объекттерді астрометриялық бақылау үшін кеңбұрышты планеталық камераны қолдануға болады.
Хаббл атындағы ғарыштық телескопты қайта жаңартуға мәжбүр еткен қандай мәселелер оны орбитаға шығарудан кейін айқындалды?айтарлықтай қалтырауға әкелген күн панелдерінің жылулық деформациялары; қосымша айнаның көлбеуі мен децентрлеуі; жарық ағынының айтарлықтай жоғалтуына әкелген бас айнаның сфералық аберрациясы.
Халықаралық аспан координаттар жүйесі: оның остері квазарларға қатысты бекітілген және FK5 жүйе остерінің бағытымен келсісілген; галактикадан тыс 212тірек радиокөз координаттарымен жүзеге асырылады; кинематикалық принципінде негізделген;
Халықаралық аспан координаттар жүйесін көрсетіңіңіз ? кинематикалық принципінде негізделген
Шшшшшшшшшшшшшшшш
Шын күн тәуілігі дегеніміз? бұл Күн дискі центрінің бір географиялық меридиандағы екі аттас бірінен соң бірі болатын кульминациялар арасындағы уақыт аралығы .
Шын күн тәуілігі: бұл Күн дискі центрінің бір географиялық меридиандағы екі аттас бірінен соң бірі болатын кульминациялар арасындағы уақыт аралығы ;
Шын күн уақыты дегеніміз? шын талтүсте қашанда да 12 сағатқа тең.
Шын күн уақыты: бұл шын күн тәуілігінің бөліктері түрінде берілген Күн дискі центрінің төменгі кульминациясынан оның басқа кез келген орналасуына дейін өткен уақыт;
Шын күндік уақыт туралы дұрыс тұжырым:Бірдей екі кульминациялар арасындағы және бірдей географиялық меридиандағы уақыт аралығы шын күндік тәуліктер деп аталады;Күннің төменгі кульминациясынан оның кез-келген келесі орнына дейінгі уақыт аралығын шын күндік уақыт Тс деп атайды;Tс= tс + 12h;
Шырақ пен бақылаушының апексі арқылы өтетін үлкен дөңгелек бойымен апекске қарай;
шыраққа дейінгі бақыланатын (қозғалыстағы бақылаушы көретін) және шын бағыттары арасындағы бұрыш;
Шырақтың азимуты туралы айтылғандардың дұрысы:Шырақтың азимуты деп S оңтүстік нүктесінен бастап математикалық көкжиек бойымен батысқа қарай шырақтың вертикаль шеңберіне дейінгі доғаны айтады;Талтүстік сызық пен шырақ вертикаль сызығының көкжиекпен қиылысу нүктесі бағыты арасындағы бұрышты айтамыз;Азимут 0º ~360º аралығындағы мәндерді қабылдайды;
Шырақтың азимуты:оңтүстік нүктесіне және шыраққа дейінгі бағыт арасындағы бұрыш болып табылады;оңтүстік нүктесінен бастап сол шырақтың еңкею шеңберіне дейінгі доғасы;батысқа қарай 0º пен 360º аралығында есептеледі
Шырақтың азимуты?оңтүстік нүктесіне және шыраққа дейінгі бағыт арасындағы бұрыш болып табылады:оңтүстік нүктесінен бастап сол шырақтың еңкею шеңберіне дейінгі доғасы:батысқа қарай 0º пен 360º аралығында есептеледі
Шырақтың аспан сферасы бойымен астрономиялық рефракция қалай ығыстырады? Шырақтың вертикаль дөңгелегі бойымен зентике қарай
Шырақтың аспан сферасындағы орналасуына астрономиялық рефракция қандай әсер етеді? оны зенитке қарай ығыстырады
Шырақтың бірінші экваторлық координат жүйесіндегі координаттары: еңкею; Сағаттық бұрыш; Полюстік қашықтық
Шырақтың бірінші экваторлық координат жүйесіндегі координаттары:Еңкею;Сағаттық бұрыш;Полюстік қашықтық
Шырақтың галактикалық бойлығы: ол галактиканың центріне бағытты көрсететін нүкте мен шыраққа дейінгі бағыт арасындағы центрлік бұрыш;галактикалық экватордың галактиканың центріне бағытты көрсететін нүктеден бастап шырақтың галактикалық ендік шеңберіне дейінгі доғасы;Галактиканың оңтүстік полюсі үшін анықталмаған болып табылады
Шырақтың галактикалық бойлығы?:ол галактиканың центріне бағытты көрсететін нүкте мен шыраққа дейінгі бағыт арасындағы центрлік бұрыш:галактикалық экватордың галактиканың центріне бағытты көрсететін нүктеден бастап шырақтың галактикалық ендік шеңберіне дейінгі доғасы:Галактиканың оңтүстік полюсі үшін анықталмаған болып табылады
Шырақтың галактикалық ендігі дегеніміз ол галактикалық ендік шеңберінің галактикалық экватордан бастап сол шыраққа дейінгі доғасы
Шырақтың галактикалық ендігі: ол галактикалық экватор жазықтығы мен шыраққа дейінгі бағыт арасындағы центрлік бұрыш; ол галактикалық ендік шеңберінің галактикалық экватордан бастап сол шыраққа дейінгі доғасы;
Шырақтың галактикалық ендігі: галактикалық экватор жазықтығы мен шыраққа дейінгі бағыт арасындағы бұрыш болып табылады;галактикалық ендік шеңберінің галактикалық экватордан бастап сол шыраққа дейінгі доғасы болып табылады;Галактиканың оңтүстік полюсінде -900 тең
Шырақтың горизонталь координат жүйесіндегі координаттары: Азимут; зениттік қашықтық; Биіктік
Шырақтың горизонталь координат жүйесіндегі координаттары:Азимут;Зениттік қашықтық;Биіктік
Шырақтың екінші экваторлық координат жүйесіндегі координаттары: еңкею; Полюстік қашықтық; Тік шарықтау
Шырақтың екінші экваторлық координат жүйесіндегі координаттары:Еңкею;Полюстік қашықтық;Тік шарықтау
Шырақтың еңкеюі ол еңкею шеңберінің аспан экваторынан бастап сол шыраққа дейінгі доғасы
Шырақтың еңкеюі:-90º пен +90º аралығындағы мəндерді қабылдайды;аспан экваторының жазықтығы мен шыраққа дейінгі бағыт арасындағы бұрыш болып табылады;еңкею шеңберінің аспан экваторынан бастап шыраққа дейінгі доғасы болып табылады
Шырақтың зениттік қашықтығы: 0º пен +180º аралығындағы мəндерді қабылдайды;зенит пен шыраққа дейінгі бағыт арасындағы бұрыш болып табылады;шырақтың вертикаль шеңберінің зениттен бастап сол шыраққа дейінгі доғасы
Шырақтың көкжиек үстіндегі биіктігі?:аспан меридианының жазықтығы мен шыраққа дейінгі бағыт арасындағы бұрыш болып табылады:шырақтың вертикаль шеңберінің математикалық көкжиектен бастап сол шыраққа дейінгі доғасы:ол еңкею шеңбері бойымен эклиптикадан бастап сол шыраққа дейінгі доға
Шырақтың көрінетін координаттары топоцентрлік координат жүйесіне осы факторлардың әсерін шығарып тастау арқылы келтіріледі аберрация
Шырақтың көрінетін координаттары топоцентрлік координат жүйесіне осы факторлардың әсерін шығарып тастау арқылы келтіріледі:аберрация; рефракция; параллакстық ығысу
Шырақтың сағаттық бұрышы:аспан экваторының жоғарғы нүктесіне және шыраққа дейінгі бағыт арасындағы бұрыш болып табылады;аспан экваторының жоғарғы нүктесінен бастап сол шырақтың еңкею шеңберіне дейінгі доғасы;аспан сферасының тәуіліктік айналысының бағытында 0º пен 360º аралығында есептеледі
Шырақтың сағаттық бұрышы?аспан экваторының жоғарғы нүктесіне және шыраққа дейінгі бағыт арасындағы бұрыш болып табылады:аспан экваторының жоғарғы нүктесінен бастап сол шырақтың еңкею шеңберіне дейінгі доғасы:аспан сферасының тәуіліктік айналысының бағытында 0º пен 360º аралығында есептеледі
Шырақтың тік шарықтауларын аспатың оптикалық осі арқылы өтуінің жұлдыздық уақыты бойынша есептеу барысында, келесі аспаптық қателерге түзету жасау керек:коллимация; горизонталь өсінің көлбеуі; горизонталь өсінің азимут бойынша бұрылуы
Шырақтың тік шарықтауы: ол шыраққа дейінгі және шырақтың еңкею шеңберінің жазықтығы арасындағы бұрыш; ол аспан экваторының көктемгі күн мен түннің теңелу нүктесінен бастап сол шыраққтың еңкею шеңберіне дейінгі доғасы; аспан сферасының тәуіліктік айналысына қарама-қарсы бағытта 0º пен 360º аралығында есептеледі
Шырақтың тік шарықтауы:көктемгі күн мен түннің теңелу нүктесіне және шыраққа дейінгі бағыт арасындағы центрлік бұрыш; көктемгі күн мен түннің теңелу нүктесінен бастап сол шыраққтың еңкею шеңберіне дейінгі аспан экваторының доғасы болып табылады;аспан сферасының тәуіліктік айналысына қарама-қарсы бағытта 0º пен 360º аралығында есептеледі
Шырақтың тік шарықтауына сай келетін түсінікті көрсетіңіз ол аспан экваторының көктемгі күн мен түннің теңелу нүктесінен бастап сол шыраққтың еңкею шеңберіне дейінгі доғасы
Шырақтың
шығу және бату шарттары туралы
айтылымдардың дұрысы:
;
;
Бақылаушыға аспан экваторындағы барлық
шырақтар шығатын және бататын болып
көрінеді;
Шырақтың эклиптикалық ендігі: ол эклиптика жазықтығы мен шыраққа дейінгі бағыт арасындағы центрлік бұрыш; -90º пен 90º аралығындағы мəндерді қабылдайды; ол ендік шеңберініңэклиптикадан бастап сол шыраққа дейінгі доғасы.
Шырақтың эклиптикалық ендігі:эклиптика жазықтығы мен шыраққа дейінгі бағыт арасындағы бұрыш болып табылады;-90º пен +90º аралығындағы мəндерді қабылдайды; ол ендік шеңберініңэклиптикадан бастап сол шыраққа дейінгі доғасы
Шырақтың эклиптикалық ендігін көрсетіңіз ол эклиптика жазықтығы мен шыраққа дейінгі бағыт арасындағы центрлік бұрыш Жұлдыздың меншікті қозғалысы дұрыс анықтымасын анықтаңыз? прецессии, нутации, аберрация мен параллакстық ығысуды алып шығарғаннан кейін қалатын жұлдыздың аспан сферасы бойымен бірлік уақыт ішіндегі ығысуы.
ілме сызығы Жер бетіндегі кез келген нүктесі үшін бұл нүктедегі геоид бетіне нормаль болып келеді;
