- •1 Лекция
- •1. Қосу операциясы бір разрядта екілік қосу кестесі көмегімен орындалады:
- •Бекітілген нүкте. Машинаның разрядтық торында разрядтың тұрақты саны болады деп келісейік - n.
- •1.2.1Логика алгебрасының негізі қаңидалар1ы
- •4 Кесте – Екі айнымалылардың негізгі функцияларының ақиқат кестесі
- •Дизъюнкция. Бір күрделі пікір оған кіретін пікірлердің кем дегенде біреуі ақиқат болған жағдайда ақиқат болады. X1 немесе x2 деп оқылады:
- •Конъюнкция. Екі пікірді алайық:
- •4 Лекция Логикалық элементтер
- •Логика алгебрасының заңдары мен тепе-теңдіктері
- •Логикалық операциялардың орындалу реті.
- •2.1 Құрамдастырылған цифрлық құрылғылардың (қцқ) синтездеудегі опреациялаының ретілігі.
- •2.3 Базис түснігі.
- •6 Лекция Логикалық формулаларды минималдау. Минималдаудың есептеу әдісі. Анықталмаған логикалық функциялардың минималдау. Әмебап базистерде құрлымдық формулалар жазу.
- •Карно картасысымен ықшамдау әдісі.
- •3.2 Анықталмаған логикалық функцияларды ықшамдау.
- •3.3 Құрылымдық формулаларды универсал (әмбебап) базистерде жазу.
- •4.1 Логикалық элементтердің негізгі параметрлері.
- •4.2 Транзисторлы-транзисторлық логика
- •4.2.1 Қарапайым инверторы бар және-емес ттл элементі
- •4.2.2 Күрделі инверторы бар ттл элементтері
- •4.2.3 Ттлш элементтері
- •5. Эмиттерлі-байланысқан логика. Тікелей байланысы бар транзисторлы логика (тббтл)
- •6.2 Динамикалық жүктемесі бар кілттердегі логикалық элементтер
- •8. Лекция. Комбинациялық типті цифрлық құрылғылар. Екілік сумматорлар (қосқыштар). Бір разрядты сумматорлар (қосқыштар)
- •7.1.1 Бір разрядты сумматорлар (қосқыштар)
- •7.1.2 Көпразрядты сумматорлар. Көпразрядты сумматорлар жасау әдістері:
- •Параллель тасмалдауы бар параллель сумматорлар
- •8.Лекция. Комбинациялық типті цифрлық құрылғылар. Екілік сумматорлар (қосқыштар). Бір разрядты сумматорлар (қосқыштар)
- •7.1Екілік сумматорлар (қосқыштар)
- •7.1.1 Бір разрядты сумматорлар (қосқыштар)
- •Параллель тасмалдауы бар параллель сумматорлар
- •9Лекция. Кодтайтын және декодтайтын құрылғылар. Шифраторлар. Дешифраторлар (декодерлер).
- •9.1 Шифраторылар
- •4.2.2 Дешифраторлар (декодерлар)
- •10Лекция . Цифрлық сигналдардың коммуторлары. Мультиплексорлар. Дешифраторлар-демультиплексорлар.
- •9.1Мультиплексорлар
- •9.2Дешифраторлар-демультиплексорлар
- •11Лекция. .Кодтарды салыстыру құрылғысы.Цифрлік компараторлар.Кодтарды түрлендіргіштер.Индикаторлар
- •10.1 Кодтарды түрлендіргіштер. Индикаторлар
- •12Лекция.
- •11.Тізбекті(реттілік) типті цифрлық құрылғы. Триггерлер. Rs-триггерлер. D-триггерлер (кідіріс триггерлері). Jk-триггерлер. Симметриялы емес триггерлер.
- •Логикалық элементерлі rs-триггерлері
- •Синхроннды rs-триггерлер
- •Тактылатын d-триггерлер. Dv-триггерлер
- •11.2.4Симетриялыеместригерлер
- •13. Импульсті санағыштары.Қосатын санағыштар. Алатын және реверсивті санауштар. Еркін санау коэффициентті санауштар. Интегралдық түрде орындалған әмбебап санауыштар(мысалдар)
- •13.1 Санауыштарға қойылатын талаптар
- •13.2 Қосқыш санауыштар
- •13.3 Алатын және реверсивті санауыштар
- •13.4 Санауының еркін коэффициенті бар санауыштар
- •13.5 Тізбектеп-параллель ауыстыруы бар санауыштар.
- •13.6 Интегралдық түрде істелген (мысалдар) әмбебап санауыштар к155ие2, к155ие4 и к155ие5,санауыштардың микросхемалары.
- •Реверсивті санауыштар к155ие6 және к155ие7 (65сурет)
- •Айнымалы бөлу коэффициенті бар жиілік бөлгіш-санауыш к155ие8 (66сурет).
- •14. Еске сақтайтын құрылғылар.ЭеМеске сақтау құрылғыларның иерархиясы. Еске сақтайтын құрылғылардың құрлым сұлбасы. Оперативные запоминающие устройства. Типы оперативных запоминающих устройств.
- •14.1 Эем еске сақтау құрылғыларның иерархиясы.
- •14.2Еске сақтайтын құрылғының құрлымдық сұлбасы
- •2D құрлымы
- •3D құрлымы
- •Үш өлшемді сипаттамасы бар түрде 3d құрылымы тек қана көп разрядты ұйымдастырылған есқ қолданылады.Бұл жағдайда бірнеше матрицаға байланысты параллель қосылған екі дешифратормен басқарылады
- •2Dм құрлымы(67 сурет)
- •14.3Оперативті еске сақтайтын құрылғы
- •14.3.1 3Оперативті еске сақтайтын құрылғы типтері
- •15. Жқ негізгі параметрлері. Статикалық оесқ сыртқы ұйымдастыруыжәне уақыт диаграммалары. ОесҚмикросхемалары.
- •6.3.3 Статикалық оперативті сақтау құрылысының сыртқы ұйымдастыруы және уқыт диаграммалары.
- •15.1 Оесқ микросхемалары
- •Список использованных источников
14.2Еске сақтайтын құрылғының құрлымдық сұлбасы
Адрестік типті ЕСҚ 3негізгі блоктан тұрады:
жады элементерінің массиві, адрестік терудің блогы, басқару блогы. ЕСҚ толып жатқан вариантарының құрылғы сұлбаларына көз қарастан көп қасиеттері бірдей(жалпы).Статикалық ОЕСҚ және ROM жадысында құрлым жалпылығы айырықша көрінеді,оларға тән 2D, 3D и 2DM құрлымы.
ЗУ адресного типа состоят из трёх основных блоков:
- Массив элементов памяти,
- Блок адресной выборки,
- Блок управления.
Многочисленные варианты ЗУ имеют много общего с точки зрения структурных схем. Общность структур особенно проявляется для статических ОЗУ и памяти ROM; для них характерны структуры 2D, 3D и 2DM.
2D құрлымы
М ақпараттық сиымдылығы барЕСҚ ,еске сақтайтын элементер k·m размерлі матрицаға ұйымдастырлан: M = k·m,
Мұнда k— сақталатын сандардың саны,
m— олардыңразрядтығы.
Адрестік кодтың дешифраторы k шығысы бар және шығатын бір желіні активизация жасайды,сөзді сақтайтын таңдап алынған жолдың бүкіл элементеріне біруақытта жетуге рұқсат береді
В ЗУ, с информационной ёмкостью M, запоминающие элементы организованы в матрицу размерностью k·m:
M = k·m,
где k — количество хранимых слов,
m — их разрядность.
Дешифратор адресного кода имеет k выходов и активизирует одну из выходных линий, разрешая одновременный доступ ко всем элементам выбранной строки, хранящей слово.
Әр бағанның элементері вертикаль разрядты сызқтармен жалғанған және бүкіл сөздердің біратты биттерін сақтайды.Сонымен CS рұқсат ететін сигналдың барында,дешифратор таңдап алған жады ұяшығы адрестенген сөзді оқу немесе жазылу үрдісі жүргізілетін разрядтық шиналарға қосылады
Элементы каждого из столбцов соединены вертикальными разрядными линиями и хранят одноимённые биты всех слов. Таким образом, при наличии разрешающего сигнала CS, выбранная дешифратором ячейка памяти подключается к разрядным шинам, по которым производится запись или считывание адресованного слова.
3D құрлымы
Ақпараттық сиымдылығы өскен сайын адрестің дешифраторы күрделенеді,сондықтан 2D типті құрылым ақпараттық сиымдылығы аз ЕСҚ қолданылады. Мысалы разряды n=8кодта дешифратордың 2n=256 шығысы болу керек. 3D типті құрылымда элементтерді іріктеу екі координата арқылы іске асырылады.Разряды n тең кодтың адресі екіге бөлінеді де, және екі дешифратор қолданылады:жолы және бағана бойынша.Сонымен бірге екі дешифратордың шығыс саны 2n/2+2n/2=2n/2+1 тең. Егер n=8 тең болса,онда дешифратордың шығыстар саны 24+24=32, ал жады элементтер саны 2n/2·2n/2=2n=256 тең. 2D типті құрылымда, жоғарыда айтылғандай күрделілеу 256 шығысы бар дешифратор керек болар еді.Сонымен кірісінің саны аз екі дешифратордың көмегімен жады микросхемасының бүкіл элементеріне жетуге болады.
В структуре типа 3D выборка элемента памяти из массива производится по двум координатам. Код адреса разрядностью n делится на две половины и используются два дешифратора: по строкам и по столбцам. При этом число выходов двух дешифраторов равно 2n/2+2n/2=2n/2+1. Если n=8, то число выходов дешифраторов равно 24+24=32, а количество элементов памяти равно 2n/2·2n/2=2n=256. В структуре 2D-типа, как уже было отмечено выше, потребовался бы более сложный дешифратор на 256 выходов.
Таким образом, с помощью двух дешифраторов, имеющих небольшое число выходов, осуществляется доступ ко всем элементам памяти микросхемы.
