12. Erp жүйелерінің даму тарихының бірінші кезеңі

90-шы жылдары Gartner Group аналитикалық талдаушы фирмасы жаңа ұғымды енгізді. MRP II жүйелік класс интеграция модулі қаржылық жоспарлау (қаржы талаптарын жоспарлау - FRP) кәсіпорын ресурстарын жоспарлау жүйесі (Enterprise Resource Planning - ERP) деп аталды. Кейде, сондай-ақ «кәсіпорын масштабында ресурсты жоспарлау» (Enterprise-Wide Resource Planning) термині жиі кездеседі.

ERP-жүйелерінің принципінде бір репозиторийді барлық корпоративтік бизнес ақпаратты: кадрларды және т.б. күнделікті, қаржылық, өндірістік деректер қорын жасау болып табылады. Бірыңғай корпоративтік репозиторийдің болуы бір жүйеден екінші жүйеге деректерді тасымалдау қажеттілігін жояды (мысалы, өндірістік жүйеден қаржылыққа немесе адам ресурстарына). Бұл жүйе бір мезгілде органдардың, қызметкерлердің ақпаратқа қол жетімділігін кез келген санын қамтамасыз етеді. ERP-жүйелердің мақсаты кәсіпорынның өнімділігі басқаруды жетілдіру ғана емес, сондай-ақ оның құнын және оның ішкі ақпарат ағындарын қолдау үшін күш-жігерін азайту.

ERP-жүйелердің көптеген анықтамалары бар. Олардың арасында ең көп таралғаны:

ERP-жүйесі - жоспарлау, бухгалтерлік есеп, бақылау және кәсіпорынның барлық негізгі бизнес-операцияларды талдау, автоматтандыру үшін интеграцияланған ақпараттық ортасын (ИАО) жасайтын кешенді бағдарламалардың жиынтығы. Интеграцияланған ақпараттық ортасының негізі дәл ERP-жүйесі болып табылады.

13. ERP-жүйелердің даму тарихының екінші кезеңі

ERP жүйелері кәсіпорынның ішкі және сыртқы басқару мәліметтерін біріктіру, оның ішіне қаржы/бухгалтерлік есеп, өндіріс, сату және қызмет, клиенттермен қарым-қатынасты басқару, тағы басқалары да кіреді. Аталған іс-шаралар біріктірілген-бағдарламалық жасақтамалар арқылы жүзеге асады. Бағдарламалық жасақтаманың басты мақсаты ақпараттың әр-түрлі бизнес функциялар арқылы өзара қосылу мен қарым қатынасын жақсартумен қатар сыртқы мүдделі тараптармен де қарым-қатынасты басқару болып табылады. ERP жүйелері түрлі компьютерлік жабдықтар мен компьютер жүйелерімен кескін үйлесімдері, дерекқорлар және ақпарат сақтау қызметтерін көрсетеді

1990 жылы MRP II дамуын зерттеуде талдаушы(аналитик) Гартнер Ли Уайли ERP ұғымын енгізген. Уайли көпқолданушылық жүйенің пайда болуын болжаған. Көпқолданушылық жүйе ұйымдардың барлық ресурстармен теңгерілімдік басқаруды қамтамасыз етеді. Ол өнеркәсіптік кәсіпорындардың негізгі бизнесін ғана емес және өндіру, сатып алу, маркетинг, қаржы, адам ресурстарын туралы деректерді ортақ моделі арқылы біріктіреді. Тұжырымдама 1990 жылдардың басында өндірушінің қолданбалы программалық қамтамасыз етуді қолдаудан бастап танымалдылыққа ие болды, атап айтқанда, ол 1992 жылы шығарылған SAP R/3 өнімінде жүзеге асқан.

1990 жылдың ортасына қарай ERP-жүйесін енгізу жөнінде консультациялық қызметтер қалыптасты, сонымен қатар жүйені енгізумен программалық қамтамасыз етуші өндірушілер ғана емес консалтингтік компаниялар да айналысты.

1998 жылы PricewaterhouseCoopers ERP-жүйесінің нарығын сипаттай отырып BOPSE — Baan (нидерл.), Oracle, Peoplesoft, SAP, JD Edwards ERP-дің бес жеткізушісін жалпы қолданыстық айналымға енгізді. Сондай-ақ 1990 жылдардың соңында Lawson, Great Plains, QAD, Ross and Solomon сияқты елеулі жүйелер нарықта болды. 1998 жылы SAP R/3 трансұлттық корпарациялардың 60% енгізді.

1990 жылдардың басында ERP-жүйесі өндірістреде енгізілсе, онда 1990 жылдың 2-ші жартысында ERP-жүйелерді пайдалану телекоммуникациялық компаниялар, сауда компанияларында, тіпті мемлекеттік органдар мен коммерциялық емес ұйымдар , оның ішінде қызмет көрсету саласында кең тараған болды.

1990 жылдардың аяғында – 2000 жылдардың басында интернет желісі(World Wide Web) мен веб-браузерлердің функционалдық мүмкіндіктерінің дамуына байланысты барлық жетекші өндірушілер ERP-жүйелерін веб-қолжетімділікпен(доступ) жабдықтаған.

1999 жылға қарай ERP-жүйесінің Compiere пакетін алғашқы ашық(свободно) тарату жүзеге асты. Содан кейін ADempiere, Openbravo, ERP5, OpenERP сияқты тағы тегін ERP- пакеттері пайда болды.

14.ERP-жүйелердің даму тарихының үшінші кезеңі

ERP жүйелері кәсіпорынның ішкі және сыртқы басқару мәліметтерін біріктіру, оның ішіне қаржы/бухгалтерлік есеп, өндіріс, сату және қызмет, клиенттермен қарым-қатынасты басқару, тағы басқалары да кіреді. Аталған іс-шаралар біріктірілген-бағдарламалық жасақтамалар арқылы жүзеге асады. Бағдарламалық жасақтаманың басты мақсаты ақпараттың әр-түрлі бизнес функциялар арқылы өзара қосылу мен қарым қатынасын жақсартумен қатар сыртқы мүдделі тараптармен де қарым-қатынасты басқару болып табылады. ERP жүйелері түрлі компьютерлік жабдықтар мен компьютер жүйелерімен кескін үйлесімдері, дерекқорлар және ақпарат сақтау қызметтерін көрсетеді.

2000-шы жылдардың бірінші жартысында ERP-жүйелерді жеткізушілердің айтарлықтай консолидация байқалды: 2000 жылы Microsoft Great Plains пен құрамдас компания Damgaard және Navision озды, 2003 жылы Peoplesoft JD Edwards 1,7 млрд сатып алды, нарықта ERP 12% үлесімен Oracle-дан алда SAP-тан кейін 2-ші орынға ие болды. 2006 жылға қарай, ERP-жүйесі үшін сатылатын лицензиялар көлемі $ 28 млрд және 2006 жылға қарағанда 18% өскен. Жеткізушілер төмендегідей орналасты:

SAP — 42 %,

Oracle — 25 %,

Sage Group — 7 %,

Microsoft — 7 %,

Infor — 6 %

2000-шы жылдардың екінші жартысынан Сервис-бағдарланған архитектура үшін ERP-жүйелерін қолдау кеңінен жабдықтарды белгіленген және жетекші жүйелерді көпшілігі үшін стандартталған автоматтандырылған кез келген функциясын қоңырау шалу мүмкін болатын. Осының арқасында әр түрлі өндірушілердің жүйесін пайдаланатын ұйымдардың банкаралық жүйелік интеграция үнемдеу, платформа және композициялық қолданбаларды іске асырды қамтамасыз етті.

2000 жылдардың ортасында ERP-жүйелерді тұтас сериясы пайда болды. Ол тек қана жазылу арқылы қамтамасыз етті.

15. ERP-жүйелердің жүзеге асыру уақыты

ERP жүйесі - кәсіпорынның қаржылық, өндірістік және коммерциялық қызметінің негізгі аспектілерін кешенді басқаруды және өндірістік, жоспарлау, қаржы және бухгалтерлік есеп, сатып алу, жұмыс күшін басқаруды, маркетинг, менеджмент және қызмет көрсетуді қамтамасыз етеді.

ERP жүйелерінің жүзеге асыру үшін келесідей сатыларды қамту керек:

1. Ұйымдастыру:

• биснес мақсат қою

• ендіруден не еүтеді

2. Концептуалды жоба құру

• Бизнес процесті талдау

• Стратегия жүргізу мәселесін шешу

• Мәселе шешімін тестілеу

3. Жүзеге асыру

• Жүйе үлгісін жөндеу

• Конфигурациялау

• Қолданушы құжаттарын өңдеу және оқыту материалдарын өңдеу

4. Соңғы дайындық

• Жүйені өндірісте қолдануға және қолданушыларды осы жүйемен жұмыс істеуге дайындау

5. Іске қосу және сүйемелдеу

• Жобаны ендіру үрдісін талдау

• Ендіру нәтижесін талдау

Жобаның мерзімі келесі параметрлердің тікелей тәуелді болып табылады:

• Қолданылу саласы: функционалдық, институционалдық және аумақтық.

• Стандартты жүйесін енгізу немесе өз әзірлеу.

• Жобаның технологиясы қолданылады.

• Жобаның командасы.

Мәселен Нордис/2 жүйесін орнатуға кететін уақыт

Тапсырыс берушінің өндірісіндегі жұмысшылар саны:	Ендіру ұзақтығы
1000 адамға дейін	2-3 ай
1000 адамнан 3000 адамға дейін	3-4 ай
3000 адамнан жоғары	4-8 ай

ERP жүйелері кәсіпорынның ішкі және сыртқы басқару мәліметтерін біріктіру, оның ішіне қаржы/бухгалтерлік есеп, өндіріс, сату және қызмет, клиенттермен қарым-қатынасты басқару, тағы басқалары да кіреді. Аталған іс-шаралар біріктірілген-бағдарламалық жасақтамалар арқылы жүзеге асады. Бағдарламалық жасақтаманың басты мақсаты ақпараттың әр-түрлі бизнес функциялар арқылы өзара қосылу мен қарым қатынасын жақсартумен қатар сыртқы мүдделі тараптармен де қарым-қатынасты басқару болып табылады. ERP жүйелері түрлі компьютерлік жабдықтар мен компьютер жүйелерімен кескін үйлесімдері, дерекқорлар және ақпарат сақтау қызметтерін көрсетеді

16. ERP-жүйелердің заманауи құрылымы

ERP-жүйелердің заманауи құрылымы.

Әдетте, ERP жүйелер әр түрлі модульдерден тұрады. Модульдердің әрқайсысы нақты бір сала облысына немесе бизнес процесске бағытталған . ERP жүйелер өткен дәуірдегі жүйелердің дамуы арқасында пайда болды.

Пайдаланылатын модульдерге байланысты ERP жүйелер құрылымын екіге бөлуге болады. Олар: базалық элементтер, кеңейтілген элементтер.

Базалық элементтерге өндірісті басқаруға қатысатын барлық жүйе функциялары кіреді. Өндірісті басқаруға : қуатты үлкейтілген және нақты жоспарлау,өндірістің басты жоспарын жоспарлау, қажеттіліктерді материалдық жоспарлау,өндіріс маршрутизациясы, бұйым спецификациясын өңдеу, сатылымдарды басқару. Бұл элементтер ERP жүйенің бір немесе бірнеше модульде іске асуы мүмкін.

Кеңейтілген элементтерге өндіріс жұмысын қамтамасыз ететін барлық функциялар кіреді. Шарт бойынша , бұл элементтер жеке модульдер бойынша анықталған.

ERP құрылымы.

Ондай элементтерге кіреді:

Финанстарды басқару. ERP жүйенің бұл элементі басты кітап жасауға, дебиторлар мен кредиторларға есеп беруді басқаруға, басты құралдар есебін жүргізуге, финанстық саланы жоспарлау, финанстық отчет пен бухгальтерлік есепті жүргізуге мүмкіндік жасайды.

Адам ресурстарын басқару. Ол кадрлық есепті жүзеге асыруға, жалақының есебін жүргізуге, жұмыс уақытының есебін жүргізуге, жұмыс графигін, кадрлық құрамды жоспарлау, персоналдың мотвациясын басқаруға көмек көрсетеді.

Тапсырыстар тізбегін басқару. Бұл элемент ERP жүйенің кілттерінің бірі болып табылады. Сұранысты болжауға, өнеркәсіп ішіндеде және сыртындада сұранысты болжап, логистиканы жоспарлап, басқаруға, сатылымдар мен жеткізіп берушілерді басқаруға мүмкіндік туады.

Тапсырыс берушілермен қарым қатынасты басқару. ERP жүйенің функционалдылығы көбіне өндірушіден тәуелді. Бірақ негізгі іс-әрекет көбіне сатылымды басқару , клиенттермен қарым қатынасты есепке алу, маркетингті басқару болып табылады.

Өнімнің өмірлік айналымын басқару. Ол бұйымның жасап шығарылуынан бастап, утилизациясына дейінгі өмірлік циклін басқаруға мүмкіндік береді. ERP жүйе модульдері өнім жайлы мәліметтерді басқаруды, проектілеуді назарға алуды, құрылғының өмірлік айналымын басқаруды, клиенттердің қажеттіліктерін басқаруды қамтамасыз етеді.

Сатылымдарды және өтімді басқару. ERP жүйенің бұл модулі өнім каналдарын жоспарлап, басқаруды , транспорт басқаруды қамтамасыз етеді.

Өндірушіге байланысты ERP жүйелер, элементтер құрамы мен модулі өзгеруі мүмкін.Мысалы, кейбір өндірушілер сапаны басқару модулін, проектті басқару модулін, қоршаған ортаны басқару модулін ұсынады. Заманауи ERP жүйелер толық функционал енгізумен қатар , бөлек модульдер ендіруге де мүмкіндік береді.

17. ERP-жүйелердің кластары

ERP жүйелердің классификациясы.

Кәсіпорын көлеміне байланысты:

• Қызметкерлер саны 10000 - нан көп үлкен корпорациялар

• Қызметкерлер саны 1000 мен 10000 арасындығы орта корпорациялар

• Қызметкерлер саны 100 мен 1000 арасындығы орта кәсіпорындар

• Қызметкерлер саны 100 - ге дейін кіші кәсіпорындар

Осыған байланысты ERP жүйелер:

• жеңіл шешімді

• орта шешімді

• қиын шешімді

болып бөлінеді.

Сонымен қатар ERP жүйелерді үш классқа бөлуге болады.

1) Қаржы және басқару жүйелері - бір немесе бірнеше бағыттарда ( бухгалтерия, қойма ісі, кадрлар ісі, т.б. ) есеп жүргізу үшін арналған. Бұл класс бағдарламалық өнімінің негізінде кез-келген кәсіпорын өз жұмысын автоматизациялай алады.

Оның екі подклассы бар:

• Локалды жүйелер

Локалды жүйелерге негізінен қоймалық жұмыс пен қызметкерлермен есептесу функциясы бар бухгалтерлік бағдарламалар жатады. Оған: AVA ERP, ERP NOVA және SIKE ERP жүйелері жатады.

• Қаржы және басқару жүйелері

Көп жағдайда олар өндірістік емес кәсіпорындарды автоматизациялау үшін қолданылады. (шағын және орта сауда және қызмет көрсету кәсіпорындары). Оған: 1С, HansaWorld Enterprise, Maconomy ERP, КОМПАС, ERP МОНОЛИТ, Система управления Парус, Система Alfa, КИС Флагман жатады.

2) Орта интеграцияланған жүйелер - бұл класс орта, кейде ауқымды өгдірістік кәсіпорындарды басқару үшін қолданылады. Бұл жүйелердің негізі сатып алу. өндіру және сату үрдісін автоматизациялау жатады. Оған: IFS Applications, Infor ERP SyteLine, Infor ERP COM, Epicor iScala, Epicor 9, Microsoft Dynamics AX, Microsoft Dynamics NAV, Галактика ERP, КАС «Бизнес Люкс» жүйелері жатады.

3) Үлкен интеграцияланған жүйелер ірі холдингтік компаниялардың барлық процестерін басқару үшін қолданылады. Бұл класс жүйелері келесі аяларды қамтиды:

• өндірісті басқару

• өнімнің өмірлік циклын басқару

• материалдық ағымды басқару

• негізгі құралдарды басқару

• қаржыны басқару

• сатылымдарды басқару

• қамтамасыз ету жүйесін басқару

• қызметкеплерді басқару

• клиенттермен қарым - қатынасты басқару

18. ERP-жүйелердің құрамы

ERP жүйелердің негізгі құрамы келесі компоненттерден тұрады:

Талаптарды басқару - болашақ сұраныстарды болжау, клиенттерге ұсынылытын тапсырыстар көлемін анықтау, дистрибьюторлар мен кәсіпорын ішіндегі сқраныстарды анықтау және басқару.

Сатылымды және өндірісті жоспарлау - негізгі өнімді өндіру жоспарын әзірлеу.

Кеңейтілген қуатты жоспарлау - өндірістік жоспарды нақтылау және оның орындалу деңгейін анықтау.

Негізгі өндірістік жоспар - соңғы бірлік өнімнің өндіру уақыты мен көлемін анықтау.

Материалдық мұқтаждықты жоспарлау - жоспарды орындау үшін материалдық ресурстар түрі мен жеткізу уақытын анықтау.

Өнім ерекшеліктері - соңғы өнімнің құрамын және оған керек материалдық ресурстар көлемін анықтайды.

Сыйымдылығы талаптарын жоспарлау - осы кезеңде өндірістік қуаты анықталады алдыңғы деңгейдегі қарағанда егжей-тегжейлі жоспарланады.

Маршруттау / жұмыс орталықтары - блогы көмегімен өнімді өндірудің әр деңгейінде өндірістік қуат пен маршруттарды анықтайды.

Қуаты бойынша цехтік жоспарды тексеру және түзету.

Сатып алу, түгендеу, сатуды басқару.

Қаржыны басқару - (негізгі кітапты жүргіщу, дебитор мен кредиторлармен есеп айырысу, активтерді есепке алу, қолма-қол ақшаны басқару, қаржылық жоспарлау және басқа да іс-шараларды құрайды.).

Шығындарды басқару - дайын өнңм, қызметтер, кәсіпорын шығындарын есептеу.

Бағдарламалар мен жобаларды басқару.

Қызметкерлерді басқару.

18. ERP-жүйелердің шектеулілігі

ERP-жүйелерді негізгі мәселелері:

Іске асыру тиімсіздігі.Кез келген жаңа технология оңтайлы жүзеге асырылғанда және қолданылғанда ғана пайдалы болады. Аналитиктердің мәліметі бойынша ERP-жүйелерді ендірудің 70 пайызы сәтсіз болып келеді.

Үшінші тарап бағдарламаларының тиімді интеграциясының күрделілігі.Егер бұрындары ЕРП жүйелері тек ұйымның ішкі бизнес-процессінің интеграциясы үшін қолданылса, пайдаланушылардың көбісі клиент және серіктестер арасында байланыс орнату үшін ішкі жүйелерін (Back-office) сыртқы жүйемен (Front-end) біріктіргісі келеді.

Шектеулілігі және шешім қабылдау процестерінің жеткіліксіздігі. ERP-жүйесі деректерді алуға және сақтауға қолайлы болып келеді, алайда деректерді өңдеу және анализ жасау кезінде ERP-жүйесінің мүмкіндігі шектеулі. Кәсіпорын ресурстарын жоспарлау үшін пайдаланылатын деректер схемасы өте күрделі болып табылады. Барлық корпоративтік деректер ERP-жүйесінің ішінде орналасқан және жасырын болып келеді,сондықтан оларды анализ жасау үшін қолдану қиындық туғызады.Сонымен ERP-жүйесі басқа қосымшалар мен сыртқы ақпарат көздерімен интеграцияланбаған.

Отчеттарды генерациялау нашарлығы. ERP-жүйелерінің көбісі статикалық отчеттарды қабылдауға мүмкіндігі бар.Қолданыстағы есеп(отчет) генераторлары көпөлшемді анализ жүргізуде мүмкіндігі шектеулі.Нәтижесінде отчет әр түрлі форматта беріледі және бірдей сұраныстарға әр түрлі ақпарат шығарады.Сонымен қатар отчет әр жағдай үшін жеке жасалады, сондықтан бизнесс-процестегі кез келген өзгерісте отчетты қайтадан жасау керек болады.

20.ERP-жүйені қолданудың артықшылықтары

Бәсекелестік күнде өсіп отыратын нарықта табысқа жету үшін өндірушілер бәсекелестердің оперативтік тиімділігіне сай болу үшін ERP-жүйесін қолдану керек. ERP-жүйесін пайдалану қателерді азайту және оларды біріктіруді жеңілдетеді, қажетсіз операциялардың санын азайту,шығындарды азайтып және өндіру процессін жақсарту үшін болжау және жоспарлау мүмкіндігін азайтады. ERP-жүйесі кәсіпорын басқарудың кешенді автоматтандыруды қамтамасыз етеді. ERP-жүйелерді артықшылықтары төмендегідей:

1. Ұйым басшылары және қызметкерлер өндірісті басқаруға және жоспарлауға мүмкіндік алады;

2. Іс жүзінде барлық бизнес-үдерістерді қызметін қамту, барлық ресурстарды басқару;

3. « Өндіріс қажеттіліктеріне» сай құрылуы. Яғни ERP-жүйелер үшін негізгі өндіріс тиімділігін арттыру, өндірістік процестерді оңтайландыру болып табылады. Мысалы,бухгалтерлік есепке алуды әр бөлімге автоматизациялаудың орнына бір бөлімді автоматизациялап, қалған бөлімдерден есептерді осында жинақтау;

4. ERP-жүйесін интеграцияланған шешім қабылдауға мүмкіндік беретін CAD / CAM жүйелерімен жұмыс жасай алады;

5. ERP жүйесін географиялық орналасқан қорлары бар үлкен корпорациялардың басқарушылық міндеттерін шешу үшін қаржылық ақпараттармен жұмыс істеуге негізделген. Мұнда өнім өндіру, тасымалдау және клиенттердің тапсырысы бойынша оның есеп айырысу үшін қажеттінің барлығы да кіреді.

21. α-тестілеуді сипаттаңыз

Тесттің 3 фазасы бар:

• α-тест

• β-тест

• Қабылдау тесті

α-тест кодтың қаншалықты жұмыс істейтіндігін тексереді, дұрыс кіріс ақпарат беру, шығыс ақпаратын тексеру(кірісті енгізу арқылы) кодты оқып шығу.

α-тестілеу, оның бета сатысында бағдарламалық қамтамасыз тексеру үшін прототип пайдалануды құрайды. Алайда, сіз бағдарламалық қамтамасыз ету, ол әсіресе осы кезеңде жасалған, олар үшін толық функционалдық күту мүмкін емес. Альфа тестілеу әдетте әзірленуде бағдарламалық қамтамасыз ету бойынша барлық қажетті негізгі функцияларды қамтамасыз етеді және ол барлық кірулерді қабылдайды және күтілетін нәтижелер беруді қамтамасыз ету үшін жүргізіледі.Олар тест бақылауға және болуы мүмкін кез келген қателерді түзетуге болады, сондықтан Альфа сынау бағдарламалық қамтамасыз ету әзірлеушінің кеңселерінде немесе кез келген арнайы жүйелерде жүргізіледі. Осылайша, ең күрделі кодтары кейбір альфа тестілеу кезеңінде әзірленді. Сонымен қатар, тестілеу процесін өңдейтін жоба менеджері барлық әлеуетті болашақ проблемалары болдырмауға болады.Зертханада бағдарламалық қамтамасыз әзірлеушілер оларды жүргізу кезде альфа тест ұсына алады. Бағдарламалық қамтамасыз ету нүктесінде коммерциялық ұшыруға дайын емес болғандықтан, бағдарламалық қамтамасыз ету сынағынан тұтынушылар саны қатаң шектелуі тиіс.

Тұтынушылар бағдарламалық қамтамасыз ету жүйесін қабылдау алдында, оны тұрақтылық пен бекемдік тұрғысынан жетілдірумен қамтамасыз етуге тиіс. Осындай тиімді мүмкіндіктерін ие бағдарламалық жүйе Сіздің бизнесіңізге арналған оң имиджін әкеледі. Сіз бұл қолайлы немесе қолайсыздығын көру үшін бағдарламалық қамтамасыз ету тексеруге қатысқан тұтынушылардан сұрай аласыз, бұл кезде бағдарламалық қамтамасыз ету бета кезеңі болып табылады.

Тұтынушы альфа тест нақты мақсаты қажетті кері қамтамасыз ету және бағдарламалық қамтамасыз ету әзірлеушілер осы мәселелерді шеше алатындай ақырғы пайдаланушылар перспективасын беру болып табылады.

Жеке бағдарламалық модульдер дайын болған соң, олар біртұтас бүтін біріктіріледі. Бұл әлі толыққанды емес, бірақ ол қазірдің өзінде кем дегенде, ішінара болып табылады, олардың негізгі міндеті жұмыс істеуге және жүзеге асыруға мүмкіндіктің бар болуы. Бағдарламасы мен альфа босату бұл нұсқа және оның тестілеумен айналысатын адам - альфа тестіленуші. Ол арнайы бағдарламалық қамтамасыз ету жұмысын орындайтын және арнайы техниканы пайдалана алатын, келісім-шарт бойынша жұмыс істейтін адам, бірақ ол білікті күндізгі тестіленуші компаниялар немесе адамдар болуы мүмкін.

21. β-тестілеуді сипаттаңыз

Тесттің 3 фазасы бар:

• α-тест

• β-тест

• Қабылдау тесті

β-тест жасалынған кодтың жүйе ретінде қалай жұмыс істейтінін тексереді. β-тест тексерудің 2 этапы бар:

• кәсіпорында бір жұмыскер кодтың жүйе ретіндегі жұмысын тексереді;

• кәсіпорында бөлім(отдел) жұмыскерлері 1 күн мерзімде кодтың жүйе ретіндегі жұмысын тексереді.

β-тест әдетте бағдарламалық қамтамасыз ету коммерцияландыру үшін дайын болып есептеледі, ол бағдарламалық тестілеу қорытындысы әдетте даму тестілеуде табылмаған қателерді ашу үшін нақты сыртқы клиенттерге нұсқайды. Бағдарламалық қамтамасыз етуді әзірлеу, бета сынақ арнаулы аудиторияда дискреттеу өнімді жүзеге асырады, ол бағдарламалық қамтамасыз тестілеудің екінші кезеңі болып табылады. (Beta грек алфавитінің екінші әрпі.) Бастапқыда мерзімді альфа тест бағдарламалық қамтамасыз етуді әзірлеу процесінде тестілеу бірінші кезеңін білдіреді. Бірінші кезең бірлігі тестілеу, құрамдас тестілеу, және жүйелік тестілеу кіреді. Бета-тестілеу «алдын-ала босату тестілеу» деп аталынады.

Бета Test ол әдеттегі пайдаланушылар болуы еді адамдардың үлкен топтары бойынша тексеріледі аппараттық, бағдарламалық қамтамасыз ету немесе веб-дамуындағы кезең болып табылады. Кейде кез келген қосыла алатын «ашық бета» бар. Кейде сіз тек шақыру арқылы қосыла аладтын «жабық бета» болып табылады. Кез келген жағдайда, қатысушылар әдетте өнімді пайдалануға және жиі олар бар кез келген проблемалар (қателер) немесе негізгі ыңғайлы және навигация туралы кері байланыс туралы хабарлауға міндетті. Бета тестілеу альфа тест деп аталатын кезең мынадай. Әдетте, оны аз мүмкіндіктер қол жетімді болуы мүмкін, дегенмен бета тест, өнім, пайдалы болады деп күтуге болады.

Альфа тест	Бета тест
Атқаратын жұмыс: Өнімнің сапасын жақсарту және бета дайындығын қамтамасыз етеді.	Атқаратын жұмыс: Өнімнің сапасын жақсарту толық өнімдегі клиент кірісін біріктіруге және босату дайындығын қамтамасыз етеді.
Олар орын алған кезде: Даму процесінің соңына таман өнім толық жарамды күйінде болады	Олар орын алған кезде: Кейде қорытынды шығару үшін апта немесе тіпті күн ішінде аяқталатын іске қосу
Ұзақтығы: Әдетте ұзақ, көп итерация қаралады	Ұзақтығы: Бірнеше ірі итерация (кейде бір-екі ай дейін) Әдетте тек бірнеше аптаны қамтиды
Тестке қатысушы: Әдетте сынақ инженер, қызметкерлері мен кейде «достары мен отбасы» арқылы жүзеге асырылады.	Тестке қатысушы: «Нақты клиенттер» бар «нақты әлемде» сынақтан өтеді және кері байланыс өнімнің әрбір элементі жабуға болады ..
Аяқталған кезде: Бета тест	Аяқталған кезде: Іске асырылады