16 Билет

1. Мәтелде қысқаша ақпарат берілген, соған қарамастан басты металлургияның құңдылығын ашып тұр. Қазақстан жеріңде алғаш рет металлургия қалай дамыған жайлы толық мазмұндалған. Осы мәтінде Қазақстан жеріңде миллиондаған жылдар бұрын табылған көптеген палеолиттік құралдар жайында айтылған. Осы мәтіңде мекендер мен молалар қалай және қай ғасырларда зерттелген жайында толық мазмұндалып айтылған. Ең маңызды айтып кететін жайт ол ЮНЕСКО-ның дүниежүзілік мұралары тізімге кіргендігі және бұрынғы дәуірде даму әртүрлі аймақта бірдей уақытта келмегендігі.

2. Мен ШҚМТУ-де кеңші мамандығы бойынша білім алып жатырмын. Осы мамандығымды тандағалы маған жақындарым көп көмек көрсетті, әсіресе әкеме алғысым шексіз. Қазіргі дамып келе жатқан елде менің мамандығымның үлесі зор дегенге сенемін. Сондықтанда мен оқуымды тәмәмдағаннан кейін өзімнің сүйікті ісіме кірісіп еліміздің дамуына көп үлес қосамын деген ойдамын. Маған сенім артып отырған жақындарымның және елімнің сенімін абыроймен атқарып өтуге тырысамын. Мен өз мамандығымды жақсы көріп ардақтаймын.

3.

- Қазақстан жерінде кездесетін тасқа салынған қандай суреттер болған?

- Олар мекендер, молалар, кең орындары және қола дәуірінің суреттері

- Қай аймақта құлпы тастардың ескерткіштері бар?

- Жетісу аймағында 50-ге жуық құлпы тастардың ескерткіштері бар.

- ЮНЕСКО-ның тізіміне кірген мұралар?

- «Тамғалы ландшафындағы археологиялық петроглифтері» тізімге кірді.

- Қай кезде темір қолданылмады?

- Мыс пен қоланың бай кең орындары бар жерлерде темір қолданылмады.

4 Тау-кен-металлургия саласы ел экономикасының стратегиялық саласын білдіреді, оның рөлі жоғары технологиялық және ғылымды қажетсінетін түпкілікті өнім. Бүгінде Қазақстанның тау-кен-металлургия саласы шикізаттың және бастапқы металдар экспортына бағдарланған.      Елдің тау-кен металлургия саласын дамытудағы мемлекеттік саясат ірі кәсіпорындардың негізгі (базалық) өндірісін ынталандыру мен шағын және орта бизнес кәсіпорындарының базалық металдар негізінде жоғары қайта бөлудің түпкі өнімін жасауға бағытталатын болады.       Қазақстан Республикасында әзірленіп жатқан тау-кен металлургия саласын дамытудың 2010-2014 жылдарға арналған бағдарламасы жүзеге асырылады.      

17 Билет

1.Бұл мәтін металлургия тарихнамасына арналған. Мәтінде металлургия қай жерде және қай саласында алғаш рет пайдалана басталғанын ,бірінші бұйымдар мен еңбек құралдары жайында айтылған. ҚР металлургия тарихы жайында қысқаша айтылған.Қазақстан жерінде ертедегі кен өнімдері, еңбек құралдары, қарулар, зергерлік бұйымдар болғаны дәлелденген. Ауыр металл (мыс, кадмий, мырыш, қорғасын ), сирек металдар, уран, шойын, болат Кеңестік басқару жылдары қалыптасып және қарқынды дамығаны айтылған.

2.” Мен болашақ кеншімін”

Мен Дәулет Серікбаев атындағы ШҚМТУ-де оқимын.Болашақта оқуымды бітірген соң кенші болып жұмыс істейтініме сенімдімін. Жақсы кенші болу үшін қазір маған ең басты сабағымды жақсы оқу керек.Менің ойымша кенші жауапты; шеберлі; білікті маман болуы керек. Болашақта мен жақсы кенші болып, тау-кен саласының дамуына ат салысамын.

3.Сұхбат

- Қай дәуірде мыстан жасалған, кейіннен қоладан жасалған алғашқы бұйымдар кездесе басталды?

- Неолит дәуірінде алғаш кездескен.

- Ертеде Қазақстан жерінде халық қалай өмір сүрген?

- Ертеде Қазақстан жерінде атүсті көшіп жүріп өмір сүрген

- Қазақ халқының жазбаша тарихы қай уақыттан басталады?

- Қазақстан халқының жазбаша тарихы Ресейге қосылған уақыттан басталады.

- Қазақстан жерінде қандай металлдар дамыған?

- Ауыр металдар, сирек металдар, уран, шойын,болат .

- Қазақстан металлургиясы тарихына байлынысты басымдылар бар ма?

- Қазақстан металлургиясы тарихына байлынысты басымдылар өте аз, олар негізінен жұмыстың немесе мекеменің мерейтойына арналған.

4. Соколов Сарыбай кен орныны ашылу тарихы

Сарыбай темір кен орнын 1948 жылы ушқыш М.Сургутанов ашты. Ұшақ кен үстінен ұшқанда, темір аномалиясының әсерінен тұсбағар тілінің кенет ауытқығаны ұшқыштық көңілін аударды. Көп ұзамай, өте сирек кездесетін темір кені ашылды.