
- •Құрылыс материалдары
- •Механикалық қасиеттер
- •Химиялық қасиеттер
- •Құрылыс материалдары
- •Құрылыста қолданылатын ағаш тұқымдарының түрлері
- •Ағаштың физикалық және механикалық қасиеттері
- •Механикалық қасиеттер
- •Ағаш конструкцияларының ұзақ мерзімге шыдауын арттыру амалдары
- •Ағашты шіру мен жәндіктер зардабынан қорғау
- •Ағаш материалдарының түрлері мен ағаштан жасалған бұйымдар
- •Ағаштан жасалған құрылыс конструкциялары мен бөлшектері
- •Ағаш конструкциялары мен бұйымдарды жанудан қорғау
- •Тау жыныстары және олардың жіктелуі
- •Құрылыста қолданылатын тау жыныстары
- •Тас материалдарының табиғи қасиеттері
- •Табиғи тас материалдары мен бұйымдарының түрлері
- •Табиғи тас материалдарынан күйреуден қорғау тәсілдері
- •Керамикалық материалдар мен бұйымдар туралы негізгі мағлұматтар және олардың жіктелуі
- •Керамикалық материалдар өндірілетін шикізаттар
- •Керамикалық материалдар мен бұйымдарды өндіру
- •Арнайы шығарылатын керамикалық материалдар мен бұйымдар
- •Отқа төзімді материалдар
- •Кермикалық қабырғалық материалдар мен бұйымдар
- •Керамикалық материалдарды сынау
- •Сыртқы көрінісі бойынша кірпіш сапасын анықтау
- •Кірпіштің маркасын анықтау
- •3 Сур. Сығылғандағы сыналған кірпіші
- •3. Кірпіштің су жұтуын анықтау
- •Керамикалық қаптау материалдары. Ғимараттардың қасиеттерін қаптауға арналған материалдар
- •Ішкі қабырғаларды қаптауға арналған материалдар
- •Шыныдан жасалған бұйымдар
- •Ситалдар мен қоқыс ситалдар
- •Шойын мен болат өңдірудің негіздері
- •Шойын құю
- •Болаттың түрлері мен қасиеттері
- •Болаттың қасиеттері
- •Болаттан жасалған бұйымдар
- •Болат бұйымдардың түрлері
- •Түсті металдар және олардың қорытпалары
- •Мыс және оның қорытпалары
- •Металды тот пен оттан қорғау
- •Жіктелуі туралы негізгі мағлұматтар
- •Ғаныштық біріктіргіш заттар.
- •Құрылыс ғанышының қолдануы
- •П ортландцемент
- •Арнаулы цементтер
- •1. Цементтің маркасын анықтау
- •2. Цементтің ұнтақтылығын анықтау
- •3. Цемент қамырының нормалдық қоюлығын анықтау
- •4. Цемент қамырының ұстасу мерзімін анықтау
- •5. Цемент қамырының бір қалыпты өзгеруін анықтау
- •6. Пластикалық консистенциялы цемент ерітіндісімен жасалған үлгілердің июге және сығуға сынағандағы беріктік шегін анықтау
- •Бетондар туралы жалпы мағлұматтар және олардың жіктелуі
- •Ауыр бетон материалдары
- •Бетон қоспасының қасиеттері
- •Бетонның негізгі қасиеттері
- •Бетон қоспасын дайындау, тасымалдау және пайдалану
- •Бетон қоспасын тасымалдау
- •Бетон қоспасын жаймалау
- •Бетонның қатаюы және оның күтімі
- •Бетонның арнаулы түрлері
- •Кеуекті толтырғышты жеңіл бетондар
- •Жеңіл бетондардың қасиеттері
- •Ұякөз бетондардың қасиеттері
- •Темірбетон туралы жалпы мағлұматтар
- •Бетон және темірбетон бұйымдарының түрлері
- •Өнеркәсіп ғимараттарына арналған бұйымдар
- •Темірбетон бұйымдарын өндіру темірбетон бұйымдарының технологиясы
- •Темірбетон бұйымдарын тасылмалдау мен қоймаға жинау
- •Тас қалаудан және толық құрастырмалы ғимараттар монтажы жүргізілгенде қолданылатын ерітінділер
- •Арнаулы ертінділер
- •Ерітінділерді дайындау және тасымалдау
- •Ғаныштық және ғанышбетондық материалдар мен бұйымдар
- •Асбестцемент бұйымдар
- •Магнезиалық біріктіргіштер негізіндегі бұйымдар
- •Жабындық және жылуоқшаулағыш мастикалар
- •Суоқшаулағыш материалдар
- •Тығындағыш материалдар
- •Еден жабындыларына арналған материалдар
- •Конструкциялық және өндеу материалдары
- •Өндеу материалдары
- •Қабырғаларды қаптауға арналған ғимараттар
- •Құбырлар мен санитарлық-техникалық бұйымдар
- •Пластмассадан жасалған санитарлық-техникалық бұйымдар
- •Акустикалық материалдар
- •Органикалық жулуұстағыш материалдар
- •Пластмассалардан жасалған жылуұстағыш материалдар
- •Органикалық емес жылуұстағыш материалдар
- •Шыны мақта мен одан жасалатын бұйымдар
- •Құрамында асбест бар материалдар мен бұйымдар
- •Акустикалық материалдар
- •Лакбояу материалдары
- •Бояулық құрамдар
- •Пайдаланған оқулықтар
- •Мазмұны
- •VIII-тарау.
- •XIII-тарау.
- •Б.Б. Әубәкірова құрылыс материалдары
Суоқшаулағыш материалдар
Кідрөзел (гидроизол) – асбест қатырма қағазына мұнай битумы сіңірілген бетіне ештеңе себілмеген биотөзімді материал. Кідрізөл ені 950мм, ал ауданы 20м² орама ретінде шығарады.
Езөл (изол) – битум резеңке біріктіруші толтырғыштан, жұмсартқыштан және антисептиктен жасалатын жұмсақ орама биотөзімді материал. Оның ені 800-1000мм, қалыңдығы 2мм, ұзындығы 10-12м орама ретінде шығарады.
Езөл ғимараттардың конструкцияларында сонымен қатар жалпақ шатырларда 2-3 қабат жабындар жасағанда бу және суоқшаулағыш ретінде қолданылады.
Бірезөл (бризол) – резеңке қиқымдары, мұнай битумы, асбест толтырғыш және жұмсартқыш қоспасынан жасалған орама суоқшаулағыш материал. Брезолдің қалыңдығы 2мм, ауданы 10-15м² орама ретінде шығарады.
Бірөзел жер асты құрылыстарында суоқшаулағыш ретінде жер асты құбырларын тот басудан қорғауыш ретінде және төбе жабындарын жасауға қолданылады.
Тығындағыш материалдар
Тығындауыш УМС – 50 маркалы мастика бетон, металл және ағаш беттерге жақсы жабысатын, құрастырмалы конструкциялардың түстерінде ұзаққа шыдайтын ештене өтпейтін тығыз қабат жасайтын тұтқыр созылмалы масса.
Тиөкелді (тиоколды) тығындаушылар сыртқы панельдер мен ішкі қабырғалардың, төбе жабындарының жігін бітеуге пайдаланады.
Перезөл (пороизол) қимасы жұмыр, сопақ және төртбұрышты диаметрі 30, 40, 50 және 60мм арқан сияқты кеуекті жұмсақ тығындауыш материал.
Перезөлді арзан, оңай табылатын шикізат – ескі резеңкілерден жасайды. Оны ұсақтап, мұнай дистилетімен қожыратады да, қойыртпаққа кеуек түзгіш, ысытып біріктіретін реагент пен антисептик қосады.
Атқарар қызметіне қарай перезөлді екі түрлі М және П маркаларымен шығарады.
М маркалы перезөлдің сырты кеуекті келеді. Оны суық изол маркасымен бірге толық құрастырмалы ғимараттар панельдерінің сыртқы түйістерін тығындауға пайдаланады. Бұл арада изол мастикасы түйіске перезолды жабыстырып, оның ашық қалған кеуекті бетін ылғалдан қорғауы тиіс.
П маркалы перезол – сырты аязға төзімді тұтасқан шажырқай (пленка) қапталған материал.
13-ТАРАУ. ПОЛИМЕРЛЕР НЕГІЗІНДЕГІ ҚҰРЫЛЫС МАТЕРИАЛДАРЫ МЕН БҰЙЫМДАРЫ
Пластикалық массалардың құрамы.
Пластикалық массалар байланыстырғыш зат – полимерден, толтырғыштардан, жұмсартқыштардан, қатайтқыштардан, бояғыштардан және тұрақтандырғыштардан құралады.
Полимерлер жоғары молекулалы қосылыстар (қарамайлар) болып табылады. Олардың молекулалары көп рет қайталанатын құрылымдық бөлшектерден тұрады. Шығу тегіне қарай полимерлер табиғи және қолтума болады.
Пластикалық массалардың негізгі қасиеттері. Пластмассалардың дәл тығыздығы 0,9-1,8 г/см³ аралығында болады, яғни алюминийден 2 есе, болаттан 5-6 есе жеңіл. Пластмассалардың орташа тығыздығының мөлшері кең: кеуекті пластмассалардікі -15-30, ал тығыздарындікі 1800-2200кг/м³.
Пластмассалардың көбі көптеген түске ие бола алады. Кейбір кеуекті пластмассалар мөлдір болады. Олардың жоғары оптикалық қасиеттері бар.
Пластмассаларды кесу, жоңу, бұрғылау, тесу оңай. Технологиялық өндеуінің - әртүрлі пішін берудің оңайлығы пластмассалардың бағалы қасиеті болып табылады.
Алайда пластмассалардың айтарлықтай кемшіліктері де бар. Солардың ең бастысы – олардың ыстыққа шыдамсыздығы. Пластмассалар 70-200ºС-ға дейін ғана шыдайды. Шыныға, қыш пен металлға қарағанда пластмассалардың қаттылығы да төмен.
Кейбір пластмассалардың ең үлкен кемшілігі тез ескіруі. Олардан жасалған бұйымдардың беті тез қарайып, өздігінен бүлінеді.