Соққы әсерін есептеу. Соққы кезіндегі динамикалық тұтқырлық
Соққыға қарсыласу қабілетін білдіретін шаманы динамикалық тұтқырлық деп атайды. Оның мәні былайша есептеледі:
Соққы әсерінен дене сынады, ол үшін механикалық энергия жұмсалады, яғни механикалық жұмыс жасалады. Кенеттен күш әсер еткенде дененің қарсыласу қабілеті оған жұмсалатын күш шамасының ойылған көлденең қима ауданына қатынасына тең.
Ойылған көлденең қима ауданы:
S=bh1
мұндағы b-үлгі қимасының ені,
h1- үлгі қимасының биіктігі.
Алынған үлгі осінен маятниктің ең жоғары көтерілу биіктігін және жұмыстан кейінгі яғни үлгіні сындырғаннан кейінгі оның көтерілу биіктігін өлшеп, олардың айырмасын табамыз:
Нр= Н - h
Сынақ
кезінде жүк
бұрышқа , соққыдан кейін инерция бойынша
бұрышқа көтеріледі. Онда
Нр= H-h= l(cos -cos )
Жұмсалатын күш жұмысы:
А=GHp=Gl
(cos
)
Енді динамикалық тұтқырлықты анықтаймыз:
a =
Cоққы кезіндегі материал тұтқырлығының өлшем бірлігі: Дж/м2