- •Мазмұны
- •Қысқартулардың тізімі
- •1 Модуль ең қауіпті әсер тиетін халықтың денсаулығын қорғау
- •1 Бөлім. Денсаулықтың анықтамасы және мейірбике процессіндегі ең қауіпті әсер тиетін халықтың денсаулығын сақтау
- •1 Сабақ
- •2 Сабақ
- •2.6 Денсаулықтың негізгі деңгейлер, қалыптар мен белгілер.
- •3 Сабақ
- •Студенттің өзіндік жұмысына арналған тапсырмалар.
- •4 Сабақ
- •2 Сүрет. Қауіптің төмендеуі, психологиялық орнылықтылықтың ұйымдастыру
- •5 Сабақ
- •3 Сүрет. Мейірбике үдерістің бес сатысы
- •6 Сабақ
- •2 Бөлім. Денсаулық қорғау саласында адамның құқықтары. Денсаулық сақтау саласында халықаралық заң шығаратын актілер. Заң шығарудың қалыптары және олардың түсініктемесі
- •7 Сабақ
- •1. Азаматтық және саяси құқықтар туралы Халықаралық пакт (асқхп).
- •2. Әйелдерге қатысты құқығын шектеуді жою бойынша Конвенция (әқжк).
- •3. Нәсілдің құқығын шектеуді жою бойынша Конвенция (нқжк).
- •4. Азапты, қатыгездікті, рақымсызды немесе намысын кемсітуін және басқа қатынастардың мен жазалардың түрлерін қолдануға қарсы Конвенция (ақк)
- •4. Науқасқа бағытталған медициналық қызмет туралы Декларация, 2007 ж.
- •6. XXI ғасырда денсаулық қорғау қағидалар туралы Джакарттық, 1997 ж.
- •9(1) Тармақ асқхп
- •14 Тармақ мқк
- •6 Тармақ денсаулыққа құқық туралы Хартия
- •8 Тармақ Денсаулыққа құқық туралы Хартия
- •5 Тармақ Денсаулыққа құқық туралы Хартия
- •8 Сабақ
- •Қазақстан Республикасының конституциясы
- •29 Тармақ
- •«Халық денсаулығы және денсаулық сақтау жүйесі» Қазақстан Республикасының Кодексі
- •3. «Қазақстан Республикасының денсаулық сақтау саласын дамытудың 2011 - 2015 жылдарғаарналған «Саламатты Қазақстан» мемлекеттiк бағдарламасы туралы» жарлық
- •8.3 Алдын-алу шараларына құқықкелесі заң шығару құжаттарда жазылған:
- •29 Бап қр Конституцияның денсаулық сақтауына құқығын тіркейді:
- •8.4 Қолжетілімдігіне құқық төмен берілген қр заң шығару құжаттарда жазылған:
- •8.5 Ақпаратқа құқық келесі қр заң шығару қужаттарда берілген:
- •8.6 Өзгешілікке және құпиялыққа құқық келесі қр заң шығару қужаттарда берілген:
- •9 Сабақ
- •1 Модульдің оқытушыға араналған белгілер
- •1 Модульге анықтамалық әдебиеттің тізімі
- •2 Модуль ең қауіпті әсер тиетін халықпен жұмыс істегенде қолданылатын коммуникациялар
- •1 Сабақ
- •1 Сүрет. Коммуникацияның сипаттамасы, түрлері, қабілеттері
- •2 Сабақ
- •3 Сабақ
- •3.1 Қауіпті бағалау жүйенің әлеуметтік көрінісі (қбжәк). Ақпаратты блок (25 минут)
- •2 Оқытушыға араналған белгілер
- •2.4 Талқылауға арналған сұрақ
- •2.7 Оқиғалық есеп
- •2.8 Талқылауға араналған сұрақ (3 сұрақ)
- •3.6 Талқыдауға арналған сұрақ
- •2 Модульге аррналған анықтамалық әдебиет
- •2 Модульге ескерту
- •3.3 Стигма мен дискриминация жөнінде әлеуметтік өзгерістеріне коммуникациялардын өзгеру туралы халықаралық тәжірибе
- •3.4 Туберкулез мәселесі бойынша насихат, коммуникация мен әлеуметтік мобилизация: «Туберкулезді тоқтатайық» кампаниядан алынған тәжірибе
- •3.7 «Атақтылар» жаттығу (20 минут)
- •3 Модуль психобелсенді заттектерден тәуелділігі. Клиника және ем
- •1 Сабақ
- •1.6 Оқиғалық есептер (50 минут)
- •2 Сабақ
- •1 Сүрет. Нейротрансмиттердің әсері
- •2.8 Оқытушының басқаруымен жүргізілетін студенттердің өзіндік жұмысына арналған тапсырмалар
- •3 Сабақ
- •3.1 Науқастын профилі. Ақпаратты блок (25 минут)
- •I кезең. Апиындық абстинентті синдромның емі, ұзақтығы 7 күннен аса емес.
- •II кезең. Постабстинентті бұзылыстардын соматопсихикалық түзетуі (30 күнге дейін)
- •III кезең. Рецидивке қарсы ем (6 айдан астам емес)
- •4 Сабақ
- •I және II түрінің биполярлы бұзылыс
- •3 Модульге оқутышыға арналған белгілер
- •3 Модульге арналған анықтама әдебиеттің тізімі
- •3 Модульдің ескертуі
- •2.8 Өсөж-ге мәлімет. Тәуелділіктің патогенезі
- •3.1 Науқастын профилі
- •3.7 Оқытушының басқаруымен жүргізілетін студенттердің өзіндік жұмысына арналған тапсырмалар Апиын қолдаушы терапия бойынша директива (Explain this is a translation of Dutch guideline).
- •Науқастын келешегі
- •Медициналық қызметкердін келешегі
- •Терапия үрдісінде науқастын және медициналық қызметкердің арасында қарым-қққатынастар
- •4 Модуль жұқпалы ауруларды (аив-инфекцияны, с вирусты гепатитті және туберкулезді) жүргізүдің мейірбике процессі
- •1 Бөлім. Аив-инфекция жүргізуінде сейірбикелік үдеріс
- •1 Сабақ
- •I клиникалық саты
- •II клиникалық саты
- •III клиникалық саты
- •IV клиникалық саты
- •2 Сабақ
- •Иеқ алмасу терапияны алу мүмкіндігін ұсынуы.
- •2.5 Жжби алдын алу. Ақпаратты блок (25 минут) («Жыныс жолымен таралатын инфекциялардын алдын алуының глобальды стратегия және олармен күресу», ддұ мәліметтері, 2006-2015 жж.
- •3 Сабақ
- •2 Бөлім. С вирусты гепатитті және коинфекцияны (аив және с вирусты гепатит) жүргізуінде мейірбике үдерісі
- •4 Сабақ
- •5 Сабақ
- •Вирусты гепатиттердің серологиялық маркерлердің мәліметтері ескертудегі кестеде ұсынылған.
- •6 Сабақ
- •Парентеральды вг объектілердің әдістері және дезинфекцияның құралдары ескертуде сипатталған.
- •2. Қатынаста болған адамдарға кеңес жүргізу
- •3. Қка көрсетілімдер жоқ болған кезде тактика
- •4. Қка басталу уақыты және ұзақтығы
- •5. Қка үшін арв дәрілерді таңдау
- •6.4 Оқытушының басқаруымен жүргізілетін студенттердің өзіндік жұмысына арналған тапсырмалар
- •7 Сабақ
- •100 000 Халыққа, 2002-2011 жж.
- •8 Сабақ
- •9 Сабақ
- •10 Сабақ
- •Туберкулезге қарсы вакцинация. Туберкулезге қарсы вакцинацияның мақсаты тмб инфицирленбеген адамда жасанды иммунитетті құру, ол туберкулез қоздырғышқа тұрақтылығын жоғарлайды.
- •11 Сабақ
- •1000 Науқас астам модельдің шаралардын шектеуінде көмек алды, оларға диагностикалық, ем және кеңес көмек көрсетілді.
- •12 Сабақ
- •4 Модульдің оқытушыға арналған белгілер
- •Жаттығу «Мен және аив-инфекция»
- •2.4 Талқылауға арналған сұрақ
- •3.1 Рольдік ойын «Өмірден алынған күн …»
- •5.4 Оқиғалық есептер
- •6.4 Оқиғалық есептер
- •4 Модульге арналған анықтамалық әдебиеттің тізімі
- •4 Модульге арналған ескертулер
- •1.6 Оқытушының басқаруымен жүргізілетін студенттердің өзіндік жұмысына арналған тапсырмалар
- •5.3 Вирусты гепатиттердің серологиялық маркерлар. Ифт талдаулардын интерпретациясы
- •6.3 Парентеральды вг объект дезинфекцияның әдістері және құралдары
- •7.5 Қр туберкулезге қарсы көмектің құрылымы
- •9.1 Қақырықты жиау техникасы
- •12.2 Өкпе туберкулезде жедел жағдайлар
- •5 Модуль ең қауіпті әсер тиетін халықпен жұмыс істеген кезде (аив, с гепатит және тәуелді аурулар) өзгешелікті тәсілдемелері мен байланыс жолдардын әдістері
- •1 Сабақ
- •2 Сабақ
- •3 Сабақ
- •4 Сабақ еқәх топтардын коммуникация тәсілдерінің ерекшеліктері, кеңес жүргізуінің дағдылары
- •5 Сабақ
- •6 Сабақ
- •1. Науқасқа бағытталған оңтайлы, этикалық медициналық күтімді қамтамасыз ету мақсатымен CanMeds барлық рөлін атқаруымен кеңесшілер ретінде жұмыс істеу.
- •2. Олардын жұмысына сәйкес клиникалық дағдыларды, білімдерді мен тәжірибені алу және қолдау.
- •3. Науқастын толық зерттеуін орындау.
- •4. Алдын алу және терапия әдістерін тиімді қолдану.
- •5. Диагностикалық пен терапиялық кәсіптік дағдыларды кәсіби және лайықты жерде қолдану.
- •6. Басқа медициналық қызметкерлерге кеңес үшін бару, бірақ олардын білімдері шектеулі екенін сіз есептеу керексіз.
- •7 Сабақ
- •8 Сабақ
- •Әйел жүкті емес және жақын арада жүктілікті жоспарлап жатқан жоқ
- •Әйел жүкті емес, бірақ жақын арада жүктілікті жоспарлап жүр. Кеңес жүргізуінде келесі тақырыптар туралы айту керек:
- •Жүкті әйел, бірақ ол өз жүктілік туралы әлі соңғы шешімді қабылдаған жоқ. Кеңес жүру кезінде айту керек:
- •9 Сабақ
- •1 Сүрет. Вирустік жүктеме деңгейінің және cd4 лимфоциттердін саның үлгілі өзгерістер
- •9.2 Аре қағидалары, аре басталуына көрсеткіштер, аре тиімді мониторингі
- •9.6 Оқытушының басқаруымен жүргізілетін студенттердің өзіндік жұмысына арналған тапсырмалар
- •5 Модульдің оқутышыға арналған белгілер
- •1.6 Оқиғалық есептер
- •5 Модульге арналған анықтамалық әдебиеттің тізімі
- •5 Модульге арналған ескертулер
- •3.5 Тесттен кейін кеңестің қабылдаулары.
- •Эпидемиологиялық мәліметтер
- •5.5 Оқытушының басқаруымен жүргізілетін студенттердің өзіндік жұмысына арналған тапсырмалар
- •Оқытушының басқаруымен жүргізілетін студенттердің өзіндік жұмысына арналған тапсырмалар
- •1.Науқастармен және олардын отбасылармен өзара түсінушілікке, сенімге мен этикалық түсінушілікке жету.
- •2. Ақпаратты, науқастарға, олардын отбасыларына, әріптестерге және басқа мамандарға үшін болжамды мұқият жинау және қисынды келтіру.
- •3. Науқастарға, олардын отбасыларына, әріптестерге және басқа мамандарға маңызды ақпаратты және түсініктемені нақты тарату.
- •4. Бірге күту жоспарын жасау үшін науқастарға, олардын отбасыларына, әріптестерге және басқа мамандарға тиісті мәселелер, себептер және жоспарлар бойынша өзара түсінішілікке жету.
- •5. Медициналық мәселелер бойынша жазбаша немесе ауызша тиімді ақпаратты ұсыну.
- •1. Медициналық қызметкерлердін мультикәсіптік топтардын жұмысында тиімді қатысу.
- •2. Алдын алу, талқылау және кәсіптік арасындағы егестерді шешу мақсатымен басқа медициналық жұмысшылармен тиімді жұмыс істеу.
- •1. Медициналық мекемелердің және жүйелердің жұмыстын тиімділігіне әсер ететін шараларға қатысу.
- •2. Өз жұмысынды және мансапты тиімді басқару.
- •3. Денсаулық сақтау жүйесінде ресурстарды дұрыс қолдану.
- •4. Қажет болған кезде лауазымды адамның міндеттерін атқару және басшының міндеттерін өзіне алу.
- •1. Әрдайым оқу арқылы өз кәсіптік дағдыларды қолдау және нығайту.
- •2. Ақпаратты мен оның түпнұсқаларды сынаумен бағалау және оларды тәжірибеде қолдау.
- •3. Науқастарды, олардын отбасыларды, студенттерді, резиденттерді, басқа медициналық қызметкерлерді, халықты және басқаларды оқыту.
- •4. Жаңа медициналық білімін мен тәжірибені ұйымдастыруына, таралуына, қолдауына және талдау жүргізуіне өз салымын енгізу.
- •1. Науқастар, маман, қоғам жөнінде этикалық міндеттерді көрсету.
- •2. Кәсіптік жаңартуында қатысу арқылы өз науқастар, маман, қоғам жөнінде міндеттерін көрсету.
- •3. Дәрігер денсаулығын қамтамасыз етіп ем ұстаушылықтын көрсету және орнықтылықты тәжірибені қолдау.
- •7.4 Оқытушының басқаруымен жүргізілетін студенттердің өзіндік жұмысына арналған тапсырмалар Науқасқа қызмет етудің кешендік жоспар
- •Қызмет алу құқығына критерийлерге сәйкестік
- •8.6 Оқытушының басқаруымен жүргізілетін студенттердің өзіндік жұмысына арналған тапсырмалар
- •9.6 Оқытушының басқаруымен жүргізілетін студенттердің өзіндік жұмысына арналған тапсырмалар
1 Модульдің оқытушыға араналған белгілер
Тақырыпты шолу. Қысқаша нәтижелер
Мейірбике үдерісінің бірінші қадамы болып есептелетін ол науқастын денсаулық жағдайын анықтау. Осы кезеңде науқас туралы ақпарат жиналады және талдау жүргізіледі екінші қадамға дайындалу үшін – зерттеу.
Науқас ол ақпараттын бірінші түпнұсқасы болып саналады. Келесі түпнұсқалардан ақпаратты қосуымен міндетті түрде жан-жақтан мәліметтер жиналады: отбасылар және науқас үшін басқа маңызды адамдар, медициналық және мейірбикелік жазбалар, ауызша немесе денсаулық сақтау жүйесіндегі кеңесшілердің жазбаша мәлімдемелер және лайықты әдебиет.
Медициналық диагнозын бірдейлестіруі жан-жақтағы, холистикалық мәліметтерді талап етеді, олар науқастың медициналық мәселелер және биопсихикаәлеуметтік тұлға ретінде оның күнделікті өмірлік іс әрекеті туралы ақпаратпен қамтамасыз етеді.
4. Сіздің денсаулықпен байланысты мәселелерді бірдейлестіруі қабілетініз науқастын жағдайын негізгі және бағытталған бағаны орындау дағдыларыныздан тікелей байланысты.
5. Субъектілік мәліметтер (интервью, сұрау техникаларды қолдауымен пайда болады) және объектілік мәліметтер (дене тексеріс техниканы қолдауымен) бір-бірін толықтырады және нақтылайды.
6. Субъектілік және объектілік мәліметтер көрсеткіштер ретінде саналады, олар не білдіретінді сізді қорытындыларда немесе бекітулерде табасыз.
7. Сіздің симптомдарды бірдейлестіруі және олардын мағына туралы қорытындыларды жасау қабілетініз науқастын жағдайын бағалау дағдылардан, теориялық біліміңізден және клиникалық тәжірибеңізден байланысты болады.
8. Сіздің ақпаратты толық қамтамасыз етуге мәліметтердің дәлелдеуі көмектеседі.
9. керекті көрсеткіштерді және бөлек ақпараттығ науқастын қатаң және мәселелі аумақтарды анықтауына мәліметтерді топтастыру көмектеседі.
10. Мейірбикелік үдерісімен лайықты мәліметтерді топтастыруы сізге мейірбикелік модельдерді бірдейлестіруге көмектеседі.
1 Модульге анықтамалық әдебиеттің тізімі
Aiken L, Sloane D, Sochalski J (1998). Hospital organization and outcomes.Quality in Health Care, 7:222-226.
Aiken L, Sochalski J (1997). Hospital restructuring in North America and Europe: patient outcomes and workforce implications. Medical care, 35: OSI-152.
Aiken L, Clarke S, Sloane D (2001). Hospital restructuring: does it adversely affect care and outcomes? Journal of Health & Human Services Administration, 23, 4:416-42.
Американская ассоциация медицинских сестер (2001 г.). On-line Health and Safety Survey. ANA web site.
Brooten D, et al. (2001). A randomized trial of nurse specialist home care for women with high-risk pregnancies: outcomes and costs. American Journal of Managed Care,7:793-803.
Buchan J (2002).Recruiting and retaining nurses, midwifes and health visitors in the NHS – a progress report. London, Department of Health .Buchan J (2002). Global nursing shortages. BMJ, 324:751-752.
Buchan J, O’May F (1999). Globalisation and healthcare labour markets: a case study from the United Kingdom.
Cassels A (1995). Health sector reform: key issues in less developed countries.Женева, Всемирная организация здравоохранения (Форум по реформе в секторе здравоохранения, Документ для обсуждения No 1, WHO/SHS/NHP/95.4).
Chappell H, Dickey C (1993). Decreased rehospitalisation costs through intermittent nursing visits to nursing home patients. Journal of Nursing Administration, 23:49, 52-58.
40who_eip_osd_2002.2.ru.rev_CAG 30.4.2003 9:54 Page 40.
Diaz-Bonilla E, Babinard J, Pinstrup-Andersen P (2001).Globalisation and health: a survey of opportunities and risks for the poor in developing countries. Женева, Комиссия по макроэкономике и здравоохранению.
Egger D, Lipson D, Adams O (2000). Issues in health services delivery. Human resources for health: achieving the right balance [2]. Женева, Всемирная организация здравоохранения. Фонд Германии по международному развитию (1999 г.).
Public service reforms and their impact on health sector personnel: round table. Женева, Международное бюро труда и Всемирная организация здравоохранения.
Heller B, Oros M, Durney-Crowley J (2001). The future of nursing education: ten trends to watch.NLN Journal (on-line). Институт медицины (2001 г.).
Washington, DC, National Academy Press: 164-180.Using information technology. In: Crossing the quality chasm: a new health system for the 21st century.
Международный совет медицинских сестёр (1994 г.). Position statement. Planning human resources for nursing. ICN web site
Международный совет медицинских сестёр (1999а). Position statement. International trade agreements. ICN web site.
Международный совет медицинских сестёр (1999b). Position statement. Nurse retention, transfer and migration.ICN web site.
Международная организация труда (1997 г.). Women’s progress in workforce improving worldwide, but occupational segregation still rife. Женева, Международная организация труда. Международная организация труда (2000 г.).Work-related stress in nursing. Женева, Международная организация труда.
Johnson M, Griffiths R (2001). Developing evidence-based clinicians. International Journal of Nursing Practice, 7:109-118. who_eip_osd_2002.2.ru.rev_CAG 30.4.2003 9:54. Page 41.
O’Brien-Pallas L, et al. (1997).
Strengthening nursing and midwifery: a global study. Женева, Международная организация здравоохранения. Rodgers S (2000). The extent of nursing research utilization in general medical and surgical wards. Journal of Advanced Nursing, 32(1):182-193.
Royle J et al. (2000). The organizational environment and evidence-based nursing. Canadian Journal of Nursing Leadership, 13(1):31-37.
Staiger DO, Auerbach DI, Buerhaus P (2000). Expanding career opportunities for women and the declining interest in nursing as a career. Nursing Economics, 18:230-236.
Standing H (1997). Gender and equity in health sector reform programs: a review. Health Policy and Planning, 12:1-18.
Standing H (2000). Gender – a missing dimension in human resource policy and planning for health reforms. Human resources for Health Development Journal, 4:27-42.
Standing H, Baume E (2001). Equity, equal opportunities, gender and organization performance. Женева, Всемирная организация здравоохранения (Семинар по глобальной стратегии в области кадровых ресурсов здравоохранения, Анси, Франция, 9-12 декабря 2000 г.).
Организация Объединённых Наций (2001 г.). Цели тысячелетия в области развития.
Stilwell B (2001). Health workers motivation in Zimbabwe. Report of Internal Study. Всемирная организация здравоохранения, Женева (неопубликованный документ).
Vonderheid S et al. (2001). Challenges, strategies, and priority areas for nursing and midwifery research. Report of the Pre-Conference on Nursing and Midwifery Research. Sigma Theta Tau Honor Nursing Society. Poverty and Health. Женева, Комиссия по макроэкономике и здоровью (CMH Working Paper Series, Paper No. WG1:5).
Всемирный банк (1993 г.). World development report 1993.Investing in health. Washington, DC, World Bank. 42.
Стратегические направления в области укрепления сестринских и акушерских служб who_eip_osd_2002.2.ru.rev_CAG 30.4.2003 9:54 Page 42.
Всемирная ассамблея здравоохранения (2001 г.). Пятьдесят четвёртая сессия Всемирной ассамблеи здравоохранения: протоколы заседаний комитетов.
Всемирная организация здравоохранения (WHA54/2001/REC/3).
Всемирная организация здравоохранения (1996 г.). Nursing Practice.
Всемирная организация здравоохранения (WHO Technical Report Series, No. 860).
Всемирная организация здравоохранения (1999). Доклад о состоянии здравоохранения в мире, 1999 г.
Всемирная организация здравоохранения (2000 г.). Доклад о состоянии здравоохранения в мире. 2000 г.
Системы здравоохранения: улучшение деятельности. Женева, Всемирная организация здравоохранения.
Всемирная организация здравоохранения (2001 г.). Macroeconomics and health: investing in health for economic development. Женева, Всемирная организация здравоохранения (Доклад Комиссии по макроэкономике и здоровью).
Всемирная организация здравоохранения (2002а). Доклад о состоянии здравоохранения в мире, 2002 г. Уменьшение риска: содействие здоровому образу жизни.
Всемирная организация здравоохранения (Доклад Консультативного комитета по научным исследованиям в области здравоохранения).
Всемирная организация здравоохранения и Международная организация труда (1999 г.).
Public service reforms and their impact on health sector personnel. Case studies on Cameroon, Colombia, Jordan, Philippines, Poland, Uganda. Фонд Германии для международного развития.43
Энциклопедия афоризмов: Мысль в слове. Сост. Э. Борохов. М., 2001.
Ионин Л. Г. Социология культуры. М., 1996.
Клонингер С. Теории личности: познание человека. 3-е изд. СПб.: «Питер», 2003.
Крукович Е. И. Тренинг уверенности: основы профессионального мастерства: Учеб. метод. пособие. Мн.: ЕГУ. 2001.
Куликов Л. В. Проблема описания психических состояний (вступительная статья). Психические состояния. Сост. и общая редакция Л. В. Куликова. СПб., Питер. 2000. С. 11–42.
Куликов Л. В. Психогигиена личности: Основные понятия и проблемы. (Учеб. пособие). СПб, Изд-во СПбГУ, 2000.
Куликов Л. В. Осознание здоровья как ценности. Психология здоровья. Ред. Г. С. Никифоров. СПб., Изд-во СПбГУ, 2000. С. 240–284.
Куликов Л. В. Здоровье и субъективное благополучие личности. Психология здоровья. Ред. Г. С. Никифоров. СПб., Изд-во СПбГУ, 2000. С. 405–442.
Куликов Л. В. Психологические механизмы манипулирования сознанием в деструктивных культах. Анти-Саентология. Критика доктринальных основ и технологий хаббардизма. Ред.-сост. А. А. Скородумов, А. Н. Швечиков. Изд-во СПбГМТУ. СПб., 1999. С. 8–21.
Куликов Л. В. Психология настроения. СПб.: Изд-во СПбГУ, 1997.
Курганский Н.А. Целеполагание и его мотивационные детерминанты при неврозах. Психологический журнал. 1989. Т. 10, № 6.
Никифоров Г. С. Психология здоровья. СПб., 2002.
Никифоров Г. С. Надежность профессиональной деятельности. Психология. Учебник. Ред. А. А. Крылов. М., 1998. С. 484–494.
Никифоров Г. С. Надежность профессиональной деятельности. СПб., 1996.
Никифоров Г. С. Самоконтроль человека. Л., 1989.
Никошкова Е. В. Англо-русский словарь по психологии. М., 1998.
Оллпорт Г. Личность в психологии. М. – СПб., 1998.
Ребер А. Большой толковый психологический словарь. М., 2000.
Cловарь синонимов русского языка. Ред. Л. А. Чешко. М., 1986.
Стефаненко Т. Г. Этнопсихология. М., 1999.
Урванцев Л. П. Психология в соматической клинике: Учеб. пос. Ярославль, 1998.
Философский словарь. Ред. И. Т. Фролов. М., 1991.
Фромм Э. Человек для себя. Минск, 1992.
Хорни К. Невротическая личность нашего времени. Самоанализ. М., 1993.
http://www.ICRW.org/Files/Publications/Scaling-Up-The-Response-to-HIV-Stigma-and-discrimination.PDF.
http://www.unaids.org/en/Media/UNAIDS/contentassets/dataimport/Pub/Report/2008/jc1521_stigmatisation_en.PDF.
http://www.popcouncil.org/PDFs/Horizons/litrvwstigdisc.PDF.
http://www.CDC.gov/HIV/Topics/AA/Resources/slidesets/PDF/Comorbidities_Substa.
UNAIDS (2000) HIV- and AIDS-related stigmatization, discrimination and denial: forms, contexts and determinants. Research studies from Uganda and India. UNAIDS, Geneva.
Malcolm A. et al. (1998) HIV-related stigmatization and discrimination: its forms and contexts. Critical Public Health, 8(4): 347-370. See also Aggleton P., Parker R. and Maluwa M. (2002) Stigma, discrimination and HIV/AIDS in Latin America and the Caribbean. Available at:http://www.iadb.org/sds/publication/publication_3362_e.htm. ЮНЭЙДС 10.
Практическое руководство «Права человека в сфере охраны здоровья», 2012. Алматы.
