Мезолит б.З.Д. 12-5 мың жылдықтар

Тас құралдардың пайдалануға ыңғайлы қалыпқа түсе бастады-Мезолитте

Адам түрлі өсімдіктерді сұрыптауды білді-Мезолитте

Жабайы иттер қолға үйретілді-Мезолитте

Мезолит дәуірі шамамен созылды-7мың жылға

Ұсақ жаңқа тастардан жасалған құралдар Микролит

Микролит сөзінің мағынасы- Ұсақ тас

Мезолит басты жаңалығының бірі Садақ пен жебенің жасалуы

Адам-ң негізгі кәсібінің бірі Аңшылық

Қазақстанда мезолиттік тұрақтар 20-дан астам

Қабырғалары көмілген, көлемі 40-60 м кв мезолиттік баспана табылған өзен Есіл

Мезолиттік аңшылар мекендеген өзен жағалаулары- Ертіс, Есіл, Тобыл, Торғай, Жайық

Балалар тобынан ересектер тобына өту Бағыштау (инициация)

Егіншіліктің пайда болу 10 мың жыл бұрын

Алғашқы қауымдық егіншілікке алып келген Терімшіліктің дамуы

Алғашқы егіншілердің егін оратын қарапайым құрал. Тас орақ

Ежелгі егіншілердің жер жырту құралы Тесе

Малды қолға үйрете бастау қалыптасқан Мезолит

Алғашқы егіншілік қалыптаса бастаған Мезолит

Теріден жасалған оқ сауыты – Қорамсақ

Бумеранг, қақпан мен тұзақтар п.б дәуір – Мезолит

Қайық пен балық аулау п.б дәуір – Мезолит

Доғал, домалақ ұшы бар жебе п.б – Мезолит

Мал шаруашылығы мен егіншіліктің алғашқы белгілері біліне бастаған– Мезолит

Евразияның қиыр шығысы мен Американы адамдар игерген – Мезолит

Тас дәуірінің Қазақстанда аз зерттелген кезеңдерінің бірі – Мезолит

Қазақстан жерінде қолайлы климат орнады- б.з.б. 8 мыңжылдықта

Үлкен табиғи климаттық өзгерістер орын алған - Палеолиттің соңы, мезолиттің басы

Мамонт, мүйізтұмсықтардың жойылған уақыты-Мезолит

Мұз еріп, қазіргіге ұқсас өсімдік, жануарлар түрі қалыптаса бастады- Палеолиттің соңы, мезолиттің басы

Ғалымдар мезолиттің ерекшелігі ретінде айтады- Жануарларды қолға үйрету мен дәнді дақылдарды өсіру

Ерлер мен әйелдер арасында еңбек бөлінісі қалыптасқан - Мезолит

Рулар өсе келе тайпаларға біріккен - мезолитте

Мезолитте рулық қауым бөлінді- 3(үшке-қариялар, ересектер, балалар)

Мезолит дәуірінде қауымда берекені сақтап, әдет-ғұрыптарды іске асырушы- Қариялар

Мезолит дәуірінде қауым жиналысына сайлауға қатыса алмағандар- Балалар

Мезолитте алғашқы егіншілер жерді қопсытты- Таяқ қазғышпен

Алғашқы егіншілікте адамдар еккен-Жабайы өсімдіктерді

Егіншіліктің шығуы байланысты-Әйелдердің еңбегіне

Тоқыма станогы п.б-Мезолитте

Неолит б.З.Б. 5-3 мың жылдықтар

Шығыс Қазақстан жеріндегі тұрағы Усть-Нарым

Солтүстік Қазақстан жеріндегі тұрағы Пеньки

Тұрақтарының ең көнесі б.з.д. 5 мың жылдыққа тән

Орталық Қазақстан жеріндегі тұрағы Зеленая Балка,Қарағанды

Найзаның тас ұштары екі жүзі де өңделген жебе ұштары табылған өңір- Арал

Қазақстанда неолиттік тұрақтар 500-ден астам

Тас шапқылар, жалпақ пышақтар, жаңқадан жасалған қырғыштар кездескен Солтүстік Қазақстандағы тұрағы- Пеньки

Сексеуіл тұрағынан жануарлар сүйектерінің 80 пайызы тән- Қой мен сиыр

Неолиттік Сексеуіл тұрағы орналасқан аймақ Қызылорда облысы

Шақпақ(кремний) тастан жасалған ұсақ құралдар- Балқаштың Солтүстігі

Қарағанды, Зеленая балка тұрақтарынан табылған - Үй малдарының сүйектері

Неолиттік саздан жасалған қыш ыдыс Көзе

Адам-ң мата тоқып, киім тігуді үйреніп, ыдыстарға өрнек сала білген - Неолит

Шыбықтан шарбақ тоқуды меңгерді - Неолит

150-ге жуық тұрақ, кен шығару, жерлеу орындары табылған Жезқазған өңірі

Мекен жайлары неліктен уақытша болған- Аңшылар аңдардың соңынан жылыжып, көшіп отырған

Табиғи-климаттық ортаның бүгінгі күнге ұқсас қалыптасқан Неолит

Неолит дәуірінде өлген адамдардың басы қаратылған тұс- Солтүстік Батыс

Неолит дәуірінің ең үлкен жаңалығының бірі Қыш құмыра жасауды үйрену

"Қыш құмыралар заманы" деп аталатын дәуір Неолит

Тас дәуірінің соңғы кезеңі – Неолит

Неолитте ыдыс сыртындағы өрнекте пайдаланған стиль – Геометриялық

Адамдардың дән үккішті, келі, балта, қайланы ойлап тапқан Неолитте

Адамдар тасты жылтырата тегістеді - Неолитте

Рулық қауым ыдыраған кезең- Неолит

Ақсүйектердің пайда болған кезеңі- Неолит

Рулық қауым ыдырап, көршілер қауымы пайда болған кезең- Неолит

Тас өңдеу биік деңгейге көтерілген кезең Неолит

Адамдардың кен кәсібі мен тоқымашылықпен айналыса бастаған-Неолит

Жезқазған өңірінен табылған қабірдегі адамдардың басы қаратылды-Солтүстік-батысқа

Тән құрамалы еңбек құралдар көптеп табылды-Шығыс Қазақстан

Кен кәсібі мен тоқымашылықпен адамдардың айналыса бастаған -Неолит

Мыс-тас ғасыры (энеолит) б.з.б. 3000-2800 мың жылдар

Адам металдан жасалған құралдарды игере бастауы басталған - Энеолит

Ең бірінші қолданылған металл - мыс

Тас пен мыстан жасалған еңбек құралы қатар қолданылған Энеолит

Адамның жасағаны, тапқаны бәрі аталады- Еңбек өнімі

Энеолитте тесені алмастырды- Тас тісті ағаш соқа

Кейіннен тас тісті ағаш соқаны алмастырған құрал- Темір тісті соқа

Бұдан қанша жыл бұрын адамдар мыс өңдеуді үйренді-7 мың жыл бұрын

Ежелгі адамдар мысты алу үшін қажетті қалыпты жасады- Саз балшықтан және жұмсақ тастан

Шеберлері әйелдердің әсем заттарын жасады- мыстан

Солтүстік Қазақстандағы ерекше ескерткіші Ботай

Солтүстік Қазақстан жеріндегі 158 тұрғын үй табылған Ботай

Ботай тұрағы алып жатқан аумақ- 15 гектар

Жылқы сүйектері өте көп табылған тұрақ Ботай

Ботайлықтар қолға үйреткен жануар- Жылқы

Ботай тұрағының мерзімі-Б.з.б 3-2мыңжылдықтар

Ботай тұрағының тұрғындары үйлерінің қабырғаларын қаптаған-Жануарлардың терісімен

Ботай тұрағынан табылған сүйектерге жатады-Жылқы,бұлан,аю, елік, ит, қабан

Маңғыстау жеріндегі тұрақШебір

Шебір тұрғындары ыдыстарды әшекейлеу үшін пайдаланған өрнек- Тарақ тісі

Шебір елдімекенінен табылған еңбек құралдары жасалған- Тас және қыштан

Теңіз моллюскаларының қабықтарын моншақ етіп таққандар- Шебір тұрғындары

Энеолит қоғамында ең ірі екі өзгеріс- Қоғамдық еңбек бөлінісі, аталық ру үстемдігі

Шаруашылықтағы ең алғашқы ірі қоғамдық еңбек бөлінісі Егіншілік пен мал шаруашылығы болып бөлінуі

Шебір тұрғындарының негізгі кәсібі-Аң аулау