48. Басқарушы символдар

Барлық басқарушы символдар, (‘’) тырнақша, (\) кері бөлшек сызық және жолдық литералдағы және символдық тұрақты шамадағы жаңа жол символы сәйкес басқарушы тізбектермен көрсетіледі. Әрбір басқарушы тізбек бір символ ретінде көрсетіледі. Мысалға, “№35\n мектеп” деген литералды баспаға шығару кезінде оның “№35” деген бөлігі бір жолға, ал екінші бөлігі “ мектеп ” келесі жолға шығады.

49. Символдық таңбаларды енгізу/шығару

Символдарды біртіндеп енгізу/шығару үшін printf() және scanf() функцияларының %c форматы қолданылады.

getch() – параметрсіз функция, басылған перненің кодын (int) бере­ді, экранға ешқандай символ шығармайды.

getchar() – параметрсіз функция. Пернеден символдарды бір-бір­леп енгізеді. Сөз тіркесі <Enter>пернесі басылғанша енгізіле береді, оған дейін оны өз­гер­туге де болады.

putch(c) – бір символды (c – cимволдық айнымалы немесе конс­танта), яғни бір таңбаны ғана экранға шығарады.

putchar(c) –  бұл да тек бір таңбаны экранға шығарады.

50. Формат символдары

Әрбір аргументке өз спецификациясы сәйкес келуі тиіс, олар:

%d – бүтін ондық сан шығарылуы тиіс,

%i – бүтін ондық сан шығарылуы тиіс,

%f – жылжымалы нүктелі нақты ондық сан ([-]dddd.dddd ) жазылып шығады,

%e – жылжымалы нүктелі экспоненциалды сан ([-]d.dddde±dd) шығарылады,

%E – жоғарыдағы сияқты, тек е орнына Е ([-]d.ddddE±dd) шығарылады,

%c – бір символ шығарылуы тиіс,

%s – символдар тіркесі (қатары) шығарылуы тиіс,

%g – нақты сан, сан ұзындығына қарай %e немесе  %f қолданыла алады,

%u – таңбасыз ондық бүтін сан жазылып шығады,

%o – таңбасыз бүтін сегіздік сан шығады,

%x – таңбасыз бүтін он алтылық сан шығады.

\n – келесі жаңа жолға көшуді атқаратын басқару символы.

Мысалы: 

%9i  – бүтін сан ені 9 цифрдан тұрады, сан ені аз болса, оның сол жағында бос орындарорналасады. 

%9.3f  – нақты сан ені 9 цифрдан тұрады, оның 3 таңбасы бөлшекке беріледі, сан ені аз болса, оның сол жағында бос орындар орналасады.

Әрбір спецификация % символынан басталып, түрлендіру симво­лымен аяқталады. Ол екеуінің ортасында мыналар тұруы мүмкін:- минус таңбасы, аргумент мәні сол жақ шетке ығыстырылып жазылады.- цифрлар, бүтін санның жалпы орналасу енін анықтайды. Сан осы енге немесе одан артық болып шығарылады. Егер аргумент ені көрсе­тілген еннен аз болса, онда ол бос орындармен толтырылып жазылады. - нүктеге дейін санның жалпы ені, нүктеден соң бөлшек сандар ені көрсетіледі. - L модификаторы, сәйкес аргумент мәні INT емес LONG екенін білдіреді.

51. Сөз тіркестерін енгізу және шығару функциялары

Сөз тіркестерін енгізу функцияларыscanf(), gets(str).

Scanf() функциясы тіркестік айнымалылар мәнін %s форматы­мен енгізеді, бірақ ол тіркесті тек бірінші босорын таңбасына дейін ғана енгізе алады.  

Ал gets(str) функциясы арасында босорыны бар тіркестерді енгізеді, енгізу ENTER пернесімен аяқталады. 

Сөз тіркестерін шығару функциялары  сprintf(),puts(),cputs()

printf() – экранға формат арқылы сөз тіркесін шығарады; 

сprintf() – экранға printf() сияқты формат арқылы сөз тіркесін шыға­ра­ды, тек олардың түстерінtext­color() және textback­ground() функциялары арқылы өзгертуге мүмкіндік береді; 

puts(str) – экранға сөз тіркесін шығарып, курсорды бірден келесі жолдың ба­сы­на алып барады, мұндағы str – тіркестік константа немесе тіркестік ай­ны­ма­лы. Бұлар stdio.h тақырып файлы бойынша жұмыс істейді.