- •Этика мен этикеттің негізгі ұғымдары
- •Мораль. Адамгершіліктің «алтын қағидасы»
- •Конфуцийдің моральдық-этикалық ілімінің мән-мағынасы
- •Будданың моральдық-этикалық ілімінің мән-мағынасы
- •Моисейдің моральдық-этикалық ілімінің мән-мағынасы
- •Иисус Христостың моральдық-этикалық ілімінің мән-мағынасы
- •Мухаммедтың моральдық-этикалық ілімінің мән-мағынасы
- •Сократтың, Эпикурдың моральдық-этикалық ілімінің мән-мағынасы
- •Канттың моральдық-этикалық ілімінің мән-мағынасы
- •Ницшеның моральдық-этикалық ілімінің мән-мағынасы
- •Жалпы моральдық ұғымдар: идеал, жақсылық, жамандық, парыз, ар
- •Жалпы моральдық ұғымдар: еркіндік
- •Жалпы моральдық ұғымдар: рақымшылық және кесір
- •Жалпы моральдық ұғымдар: бақыт
- •Жалпы моральдық ұғымдар: пайда және әділеттілік
- •Жалпы моральдық ұғымдар: қайырымдылық
- •Жалпы моральдық ұғымдар: рационалдылық (орындылық) және эгоизм
- •Этикета ұғымы мен қағидалары
- •Этикеттің қысқаша тарихы
- •Дипломатиялық және іскерлік этикет пен протокол
- •Таныстыру ережелері. Танысу. Қонақтарда таныстыру
- •Көшеде, үй ішінде сәлемдесу ережелері. Қошайтысу.
- •Сұхбаттасу
- •Қонаққа шақыру, шақыруды қабылдау: шақыруды қалай қабылдау қажет және қалай бас тарту керек. Қонаққа баруға дайындалу.
- •Қонақтарды қабылдау және қонақ болу ережелері
- •Темекі шегуге байланысты этикет ережелері
- •Сыйлық беру және қабылдаумен байланысты этикет ережелері
- •Жол жүру этикеті
- •Көше, есік, көлік, лифт сияқты қоғамдық орындардағы сыпайылық ережелері
- •Мейрамханада болу ережелері
- •Театрда, концерт залында және т.Б. Көңіл көтеру, қойылым орындарында болу ережелері.
- •Іскерлік қарым-қатынастар этикеті
- •Таныстырудың ресми және протоколдық формалары
- •Іскерлік қарым-қатынастардағы сыйлық беру-қабылдау ережелері
- •Іскерлік қарым-қатынастар мәдениеті, формалары және компоненттері.
- •Іскерлік қарым-қатынастардағы ақпарат алмасу формалары
- •Іскерлік қарым-қатынастар: басқарушы этикасы
- •Келіссөздер мен жиналыстар
- •Іскерлік қарым-қатынастарға даярлану. Іскерлік қарым-қатынастар өтетін орын
- •Іскерлік сұхбаттасу техникасы
- •Іскерлік қарым-қатынастар: сұрақ қою және жауап тыңдау техникасы
- •Іскерлік қарым-қатынастар: дәлелдеу (аргументация)
- •Өз пікірі қорғау және қарсыластың жауабын қайтара білу
- •Делегации құрамын іріктеу. Кездесуге әзірлену 46. Делегацияны қарсы алу және оны күту екеуіне осыны жазасындар!
- •49. Қарым-қатынастар мен этикеттің ұлттық формалары: араб елдері
- •50. Қарым-қатынастар мен этикеттің ұлттық формалары: Ұлыбритания
- •51. Қарым-қатынастар мен этикеттің ұлттық формалары: Германия
- •52. Қарым-қатынастар мен этикеттің ұлттық формалары: Испания
- •53. Қарым-қатынастар мен этикеттің ұлттық формалары: Италия
- •54. Қарым-қатынастар мен этикеттің ұлттық формалары: Қытай
- •55. Қарым-қатынастар мен этикеттің ұлттық формалары: ақш, Аустралия
- •56. Қарым-қатынастар мен этикеттің ұлттық формалары: Франция
- •57. Қарым-қатынастар мен этикеттің ұлттық формалары: Корея
- •58. Қарым-қатынастар мен этикеттің ұлттық формалары: Жапония
- •59. Қарым-қатынастар мен этикеттің ұлттық формалары: тмд елдері
- •60. Қарым-қатынастар мен этикеттің ұлттық формалары: Қазақстан
- •61.Іскерлік қарым-қатынастар психологиясы. Іскерлік қарым-қатынастар ережелері (д. Карнеги бойынша)
- •62. Сұхбаттасу кезіндегі ескерту жасау (п.Мицич бойынша)
- •63. Ескертулердің кері әсерін төмендету әдістерінің мысалын келтіріңіз
- •64. Сұхбаттастың әдепсіздігін қалай қайтаруға болады (н.Энкельман бойынша). Өмір тәжірибесінен мысал келтіріңіз.
- •73. Визиттік карточкалар. Туризм менеджерінің визит карточкасының макетін жасаңыз.
- •74. Қабылдаулардың негізгі түрлері: таңғы ас, түскі ас, кешкі ас. Осындай іс-шараға шақыру үлгісін жасаңыз.
- •87.Көже ішу ережелері. Нақты мысалдар келтіріңіз.
- •1 Этика мен этикеттің негізгі ұғымдары
73. Визиттік карточкалар. Туризм менеджерінің визит карточкасының макетін жасаңыз.
Ақ түсті, қалын емес картон, 5 х 9 см. Қызметтік тұлға емес, жұбайы ретіндегі әйелге 1 см. кішірек визиттік карта беріледі. Жоғары лауазымда тұлғалар көлемі 6 х 10 см карточкалар, ал оның әйелі 5 х 9 см карточкаларғаие болуы мүмкін. Ұлыбританияда керісінше, әйелдердің визиттік карталары ерлердікінен үлкенірек. Ережелер тек дипломаттарға ғана қатысты емес.
Алайда, классикалық түрде болғаны жақсы: жоғарыда ортасында – иесі жұмыс істейтін фирма атауы (егер олар бірнеше болса, онда негізгісін көрсету керек); төменде ортасынан – аты-жөні (орыстар және тағы басқа нұсқаулар - ТАЖ); одан төмен – лауазымы; төмен жағында солға қарай, яғни сол жақ төмен бұрышында – телефон, факс. Мынадай нұсқауда да болуы мүмкін: телефон, факс, адресін оң жақ төмен бұрышында көрсетуі мүмкін.
Классикалық түстер – ақ фонда қара шрифт. Басқа түстер фирма белгісінің жарнамалық бейнесінде жоғары сол жақ бұрышында қолданылуы мүмкін.
Хаттаманың талаптары сондай. Басқа жағдайларда ережелер мұндай қатаң емес. Мәдениет, өнер саласында және т.б. жұмыс істейтіндерде ережелер қатаң емес. «Еркін суреткерлер» кейде үй телефоны мен мекен-жайын көрсете алады.
Карточканың бір жағы қолмен жазу үшін бос болуы керек. Сондықтан екі түрлі карточка болғаны дұрыс – туған тілінде және шет тілінде. Сапар алдында көп жағдайда сол мемлекет тіліндегі визиттік карточкалар тапсырылады.
Визиттік карталармен таныстық, құттықтау, көңіл айту, қонаққа барған кезде алмасады. Визитік крталармен бірге сыйлықтар жібереді. Кейде визиттік карточкаларды шақырғандары және т.б. үшін алғыс білдіретін хат орнына жібереді.
Кейбір жағдайларда визиттік карточкалар ұсыныстар ретінде, мысалы егер ұсыныс хатын жазуға уақытын болмай жатса, қызмет етеді. Визиттік карточкаға ұсынылатын адамның тегін жазып жіберуге болады.
Тағы кейде визиттік картада төменгі сол жақ бұрышында қолмен жазылған не үшін жіберілгендігі туралы жазу болуы керек.
1. Құттықтау. Сыямен немесе сұр қарындашпен тиісті француз сөздерінің мағынасы жазылады p.f. (pour féliciter). Жаңа жылдық құттықтауда «p.f.N.A» (pour féliciter Nouvelle Année) деп жазылады. Егер құттықтауға құттықтау жазылса, онда былай жазылады: «p.rf.N.A.» (pour reféliciter Nouvelle Année).
2. Көңіл айту. «p.c.» (pour compassion, pour condoléance) жазылады.
3. Ризашылық білдіру. «p.r.» (pour remercier) жазылады. Ризашылық білдіру визиттік карточкасын құттықтау, көңіл айту, сыйлық және т.б. алу сәтінен 24 сағат өтіп кетпегенге дейін жіберу қажет.
4. Ұзақ мерзімге кетердегі қоштасу. Егер көзбе-көз қоштаса алмағанда, «p.p.c.» (pour prendre congé) жазуы бар визиттік карточкасын жібереді.
5. Таныстыру. Егер сіз біреумен сырттай танысқыңыз келсе, онда өзіңіздің визиттік карточкаңызбен бірге сол адаммен таныс адамның визиттік карточкасын жіберіңіз. Оның визиттік картасына «p.p.» (pour presenter) жазылады. Сізді таныстырылған тұлға жауап ретінде өзінің визиттік карточкасын ешбір жазусыз жібереді.
6. Кешке шақыру. Ресми емес кешке шақыру үшін, шақырылатын адамның аты-жөнін жоғарыда жазып, төменде кеш атауын жазу керек, мысалы, «таңертеңгі ас», мекен-жайы, мерзімі, уақыты. Егер сіздің визиттік карточкаңызға жазу сыймаса, онда шақыру мәтінін открыткаға жазып, визиттік карточканы қоса жіберу керек.
7. Мекен-жайдың ауысуы туралы хабарлама. Ескімен қоса жаңасын жібереді.
Жаңа телефон нөмірін қолмен жазуға болады. Ал жаңа лауазымды қолмен жазу тәртіпсіздік.
Егер фирмаға жіберілген, бірақ бірнеше тұлғаларға арналған визиттік карточкалар бір конвертте жіберілсе, онда әрқайсысының сол жақ бұрышына кімге арналған тұлғаның аты-жөнін жазыңыз.
Визиттік карточкаларға ешқашанда қол қойылдмайды. Мерзім де жазылмайды.
Пошта немесе курьермен жіберілген визиттік карточкаларды арнайы конвертке салып, сыя немесе басылған түрде аты, тегі және адресат лауазымы көрсетіледі.
Ризашылық білдіру немесе басқа да сезімдер білдіру визиттік карточкаларын жеке өзіне тапсырылмайды.
Жеке кездесу кезінде алынған визиттік карточканы қожасының көзінше оған жазу жазып, бүктеуге немесе бұрмалауға болмайды.
Алынған немесе алып келінген визиттік карточкаға өзінің визиттік карточкаңмен жауап беру керек (24 сағат ішінде).
Хаттамаға сәйкес, танысқаннан кейін бірінші өзінің визиттік карточкасын төменгі рангтағы тұлға қалдыру керек. Егер лауазымдар тең болған жағдайда, онда жасы кіші тұлға.
Әйел адам ешуақытта өзінің визиттік картасын үйленбеген ер адамның үйінде қалдырмау керек. Әйел адамды ер адаммен таныстырғаннан кейін, ер адам тез арада (1 аптадан ұзақ емес) оған және таныстырылмаса да оның куйеуіне өзінің визиттік карточкасын жіберу керек.
