28. Жол жүру этикеті

Жолда.

Автомобильде. Егер ер адам машинаны өзі жүргізсе,ол оң жақ алдыңғы есікті ашып сосын өзі отыру қажет. Такси тоқтатқан немесе бейтаныс адаммен отырып жатқан әйел оң жақ артқы есіктен отыру керек.Егер ер және әйел адам таксиге отырса, ер адам оң жақ артқы есікті ашады. Әйелдерге машинаға кіргенде бірінші бір аяқпен сосын келесі аяқпен кірген дүрыс емес.Ең дұрысы отырып сосын аяқты бүгіп қойған дүрыс.Ер адамға алдыңғы орынды алған дұрыс емес, себебі жанында серігіне қатысты дұрыс болмайды. Ең жақсы орын артқы оң жақ орындық,сол себептен ер адам әйел адамды отырғызып айналып сол жағынан отыру керек. Егер іс трасса да болса онда әйел адам жылжу керек.Шығар кезде ер адам бірінші шығып әйел адамға қол беріп шығуға көмектесу керек.

Поезд. Киім және аяқ киім ыңғайлы және таза болу керек. Дәлізге жатар киіммен немесе іш көйлекпен шығуға болмайды.купеге кірерде амандасыңыз.Егер онда шығарып салушылар болса онда жүк сөмкесін қалдырып, олардың қоштасуына кедергі жасамау керек. Және көршілестер жүкті салып жатқан жағдайда да.Жолаушылар мен шығарып салушылар дәліз бен тамбурда ұзақ тұрып қалмау керек. Басқа адамдарға бөгет жасайды.

Орналастыру кезінде ер адам әйел адамға және кәрі адамдарға ауыр сөмкелерін қоюға,үстіңгі полкалардан матрацтарды алуға көмектесу керек,Жас әйел төменгі полкадан оны ересек әйел адам ғана емес, ересек ер адам немесе ауру адам сұраса да орнын беру керек.

Төменгі полканы жоғарғы полканың жолаушысы қолдануына болады. Егер төменгі полкада бірнеше жолаушы отырса онда ауру немесе дәрежелі адам отырса оған терезе және үстелдің жанынан ыңғайлы орынды босату керек.

Жүктің қоймасы жоғары полканың жолаушысына да тиесілі. Кешке бірінші болып жоғары полканың адамдары ұйықтауға жату керек. Егер жолаушылардың біреуі ұйқыға дайындасла,онда басқалары дәлізге щығып оның киініп алуына мүмкіндік беру керек. Таңертең ер адам әйел адам киініп алу үшін шығып кету керек. Қатты иісі бар тағамды ішу керек емес. Балалардың көзінше арақты қолданбаған жөн.Өзінің тамағымен жолаушы купедегі көршілермен бөлісуге міндетті емес,тек десерттік тағамдарды ұсынуға боладыү Егер тамақ қымбат және күшті болса,көршілеріңізге дәм таттырыңыз.

Болмайтын нәрселер:

-үстел үстінде қоқыс қалдыруға және терезеден лақтыруға;

-темекі шегуге, купеде шаш тарауға қатты түшкіруге;

-ұзақ уақыт бойы дәретханадан шықпау,жолаушылас адамды әңгімеге еріксіз кіргізу. Егер көршіңіз сөйлескісі келмесе,оған ренжіп таң қалудың қажеті жоқ. Егер көршіңіз сөйлескіш болып,онымен сөйлесуден алшақтағыңыз келсе оны тікелей көрсетпей, өзіңіздің қажеттілігіңізді айтыңыз:мысалы,ертеңгі көрсетілім немесе экзаменге дайындалу және т.б. және

кітап оқуға кірісіп тереңдеу немесе кешірім сұрап шығып кету;

-бейтаныстардың әңгімесіне кірісу

-Балалары жылап жүрген жолаушыларға өзіңнің ұнамсыздығынды көрсету;

- ыстық немесе суық екенін айту,проводниктің дөрекіліне, көрші купенің шулы компаниясына өзіңнің ұнамсыздығыңды білдіру;

- басқа жолаушылардан бұрын кіріп,өзіңнің қазір келетін достарына орын алу.

Тік ұшақ. Егер стюардесса белбеуді тақсың десе, оны тақпау ақымақтық:яғни балалық,ал ерлік емес.Қорқатын жолаушыларға әзілдемеңіз және әуе апаттары туралы айтпаудан сақ болыңыз. Қуанышты дауыстар мен жақсы әндерден ұстаңыныз. Арнайы пакеттерді қолданудан ұялмаңыз. Оны қолданған соң, стюардессаға беру керек. Әрқашан тамақтар мен ішімдіктер тегін. Бірінші класс салонында бәрін қолыңызға алудың қажеті жоқ.Тік ұшақтан шығар кезде стюардессаға ризашылық білдіріңіз.

Су кемелері.Бір каютадан жүзіп келе жатқан жолаушылар бір-бірімен танысу керек. Бірінші класстағы жолаушылар мейрамханадағы кешкі асқа костюмдер мен кешкі ұзын көйлектерде шығу керек.Капитан-команда мен жолаушылардың бастығы, оның сөзі заң.Оған қарсы шығуға болмайды.