19. Сандық желілер, isdn желісі, пайдалану ерекшеліктері.

Сандық желілер, өз кезегінде, мәліметтерді жылдам алмасуға, үлкен көлемді мәліметтерді алмасуға, жіберу кезінде болуы мүмкін қателерді азайтуға мүмкіндік береді. Ол 0 не1 екілік жүйеде беріледі.

Бүгінде жоғарғы жылдамдықты мәлімет алмасу ISDN ( анг. Integrated Services Digital Network-қызметтері біріктірілген сандық желі) желілерінде, компьютерде, талшықты-оптикалық желілерде жүзеге асырылуда. Жылдам аналогты каналдар кабельдік теледидарда және телехабар желіде қолданылады.

ISDN (анг. Integrated Services Digital Network) технологиясы 1974 жылы жасап шығарылған. Алғашқы ISDN станциясы 1976 жылы эксплуатациясына жүргізілген. Бұл технологиының шығуы басынан аналогты телефондық сандық байланысқа көшу ретінде қабылданған. Басында тек дыбыстық хаббарлама жіберіледі деп жобалаған. Мұндай желілер IDN Integrated Digital Network) есімін алған.

ISDN (анг. Integrated Services Digital Network) –қызметтердің интеграциясы бар сандық желі. Арналар коммтуацияланған байланыстың телефондық жүйесін қолдана отырып интернетке уақытша қатынау. ISDN желісі телефонның қарапайым мыс сымы арқылы дауыс пен мәліметтерді сандық(аналогты) жеткізуден ерекше жеткізуге мүмкіндік береді. Аналогты жүйелерге қарағанды жеткізу сапасы мен жылдамдығы жоғары.

ISDN технологиясы интерфейс типінің негізгі 3 түрі қолданылады(U,S,T):

• U- бір шиыршықталған жұп. Толық және жартылай дуплексте коммутатордан абонентке дейін жұмыс істейтін шиыршықталған жұп. U интерфейсіне тек бір ғана желілік аяқталу деп аталатын (анг. Network Termination NT-1,NT-2) жабдығын қосуға болады.

• S/T-интерфейс (SO). Жіберу және қабылдау екі шиыршықталған жұпты қолданады.

NT-1, NT-2- Network Termination-желілік аяқталу. Бір ғана U-парын NT-1 немесе екі парлы NT-2 S/T интерфейсті түрлендіреді

20.Isdn желісіндегі адресациялау ерекшеліктері.

ISDN-( анг. Integrated Services Digital Network)

ISDN желісінде трафиктердің әр түрін біріктіру үшін TDM(анг. Time Division Multiplexing уақыт бойынша мультиплексорлар) қолданылады. Әр мәліметтер типі үшін элементарлы канал немесе стандартты канал деп аталатын жеке жолақ бөлінеді. Бұл жолақ үшін тиянақталған, келісілген өткізу жолағының үлесі кепілдік беріледі. Жолақ бөліну CALL сигналы берілген соң орындалады, ол канал сыртындағы сигнализация каналы деп аталатын жеке канал бойынша орындалады.

ISDN стандартында каналдарды базалық типі анықталады, солардың ішінен әр түрлі қолданушылық интерфейстері қалыптастырылады.

Жолақ типі Суреттеу

А-Аналогті телефон желісі,4 кГц

В-64кб/с мәлімет жіберу немесе 1 телефон желісі

С-8/16 кб/с мәлімет жіберу

D-16/64 кб/с каналдан тыс сигнализация каналы (басқа каналдарды басқару)

Е-64кб/с ISDN ішкі сигнализация

Н0-384кб/с мәлімет жіберу

Н10-1472кб/с мәлімет жіберу

Н11-1536кб/с мәлімет жіберу

Н12-1920кб/с мәлімет жіберу.Көп жағдайларда В және D канал типтері қолданылады.