Фрикциондық (асинхрондық) муфталар. Өздігінен қозғалатын муфталар
Фрикциялы муфталарда айналу моменті діскілер арасында пайда болатын үйкеліс күші арқылы беріледі. Артықшылығы: жетекші біліктерді тоқтатпай, жұмыс уақытында қосыуға не ажыратуға болады; муфтаны қосуды не ажыратуды автоматтандыруға болады. Кемшілігі: тез тозады. Фрикциондық муфталар жұмыс беттерінің формасына байланысты : конусты және дискілі фрикциялық муфта деп бөлінеді.
Автоматты муфталар- машиналарды қажетсіз режимде істетпеу үшін пайдаланылады. Автоматты муфталардың негізгі түрлері : Қорғаушы муфталар-механизмдерді шамадан тыс моменттен сақтайды; Қозғалыс бағытына байланысты озатын немесе еркін қозғалатын муфта; Моментті бір бағытпен беруге арналған және басқа бағытта еркін айналысқа кедергі муфтасы; Центрден тепкіш жетекші біліктің айналыс жылдамдығы белгілі шамаға жеткенде, оларды автоматты күйде ажырату үшін қолданылатын муфта.
Листтық рессоралар. Материалдар. Жасау әдістері және есеп.
Созылу және ығысу пружиналар. Материалдары. Термоөндеу. Есеп.
Фасондық, тарелкалық, және көптамырлы пружиналар. Материалдары. Қолдану саласы.
Серіппелер машиналардың, станоктар мен приборлардың көп таралған бөлшектерінің бірі. Көптеген механизмдердің конструкциясында жауапты қызмет атқаратын ондаған, жүздеген серіппелер бар. Серіппенің серпімділік қасиеті оны : 1) муфталарда, тежегіштерде, фрикциялық берілістерде тарту және қысу күштерін қастамасыз ету үшін; 2) жұдырықшалы механизмдерде клапандардың кері қайырылуы үшін; 3) динамометр және басқа приборларда күшті өлшек үшін; 4)соққылар мен тербелістерді бәсеңдету үшін; 5) Двигатель ретінде, яғни энергияны сақтау үшін, мысалы, сағат механизмдерінде қолданылатын серіппелер.
Серіппелер дайындаған кезде ерекше дәлдікті қажет етеді. Серіппелер конструкциясына байланысты 3-ке жіктеледі: Винттік-бір тінді цилиндрлі, көп тінді және құрамалы, конустық және фасонды; тарелчатый; жазық спиральды; листтік рессорлар.
Серіппелерді көлденең қимасы дөңгелек, төрт бұрышты сымдардан орайды. Көлденең қимасы дөңгелек сымдардың көп қолданылатын себебі олар арзанға түседі және бұралуға жақсы. Көлденең қимасы төрт бұрышты сымдар қуатты және қатты сығылуға жұмыс істейтін серіппелер орау үшін қолданылады. Сығылу мен созылу серіппелерінің айырмашылығы, сығылу серіппелерінің орамдары арасына саңылау қалдырылса, созылу серіппелерінің орамдары бір-біріне қысылып жасалады.
Негізгі параметрлері: серіппенің орташа диаметрі:
,
-сымның
орташа диаметрі, С-серіппенің индексі.
Серіппе орамдарының саны:
Серіппе деформациясы:
Серіппе орамдарының қадамы:
,
-серіппе
сымының диаметрі,
-орамдар
арасындағы саңылау.
Серіппе биіктігі:
-тіркелген 1 серіппенің биіктігі
Серіппе материалдары серпімді және берік болуы керек. Серіппе жасайтын материалдар міндетті түрде термиялық өңдеуден өтеді.
Серіппе жасайтын материалдардың ең көп тарағаны- жоғарғы көміртекті болаттар мен легирленген болаттар; ал түсті металдар қорытпасынан- қола қолданылады.