Паспорттық-визалық бақылау.

Паспорттық-визалық бақылаудың мақсаты жолаушыларды заңды құжаттың барлығын тексеру, оларға қойылған кіретін шығатын визаларды кей жағдайларда транзиттік визаларды тексереді. Ішкі жолаушыларды тасымалдауда азаматтардан Қазақстан Республикасының құжатын талап етеді. 16 жасқа толмаған балалардың туу туралы күәлігін тексереді. Егер жолаушы халықаралық сапарға шығып бара жатса оның қолында соған сәйкес келетін шетелдік құжаты болуға тиіс. Туристтер көбінесе жалпы азаматтық көк құжаттармен сыртқа сапарға шыға береді. Бұл құжатта жолаушыларға шекарадан өту құқын береді. Тексеру кезінде құжаттың шындығы, оның мерзімі тексеріледі. Турист қайтып келгенге дейін құжаттың мерзімі бітіп қалмауға тиіс. Кейбір елдер құжаттың мерзімінің бітуіне 2 -6 ай қалғанға дейін өз еліне кіруге тиым салады. Шетелдерге жолаушы апаратын туристік фирмалар құжаттар бойынша баратын елге қойылатын талаптарды транзиттік трансфер бойынша қойылатын талаптарды жете білуге тиіс.

Виза дегеніміз белгілі бір адамға белігілі бір елге кіруге және шығуға немесе ол арқылы транзитпен өтіп кетуге рұқсат беретін құжат. Ол кіретін, шығатын және транзиттік болып үшке бөлінеді. Кіру визалары құжатта белгіленеді. Оны осы құқықты беруге заңды ақысы бар дипломатиялық қызмет орны немесе үкімет тарапынан белгіленген адам қоя алады. Визасы бар жолаушы барған жерінде шектеусіз орын ауыстыруға ақысы бар. Кейбір жағдайларда оған шек қойылуы да мүмкін. Транзиттік виза жолаушыға аэропорт, вокзал, кеме бортынан шығып кетуге рұқсат бере алмайды. Оны негізгі виза алынғаннан кейін үшінші елдің елшілігі бере алады. Шығатын виза елден шығып кететін кезде беріледі.

Дәріс 3.

Тақырыбы: Авиатранспорт жолаушыларына бөлек категориялық қызмет көрсету.

1. Жолаушыларға жалпы қызмет көрсету сипаттамасы.

2.Стандартты емес жолаушыларды алып жүру.

3. Тегін алып жүру.

Қолданылған әдебиеттер:

1. Осипова О.Я. «Транспортное обслуживание туристов »: уч.пособие для студентов вузов.-м:.издат.центр «академия», 2004.-368с.

2. Гуляев В.Г. Организация туристской деятельности. Учебное пособие. НОЛИДЖ. Москва. 1996

3. Гуляев В.Г. Туристские перевозки. М. Финансы и статистика. 1998

4. Тынчерова З.В., Ягофаров Г.Ф. Основы планирования и организации туристского бизнеса. Алматы. 2003.

5. Александрова А.Ю. «Международный туризм»: уч.пособие для вузов.-м:.аспект пресс,2001.-464с.

Жолаушыларды әуе суднасының бортына орналастыру тікелей аэровокзалдың перронынан жүзеге асады, немесе саяхаттаушыларды әуе суднасының трапына дейін жеткізіп салатын автобус ұсынылады.

Орналастыруға бірнеше болып балалы, егде жастағы және инвалид жолаушылар шақырылады.

Егер ұшаққа орналастыруда бір трап қолданылса, онда бизнесс-класстың жолаушылары орналастыруға эконом-класс жолаушыларының соңғы тобы өткеннен соң шақырылады. Ал егер екі трап қолданылса, әртүрлі класстағы жолаушыларды орналастыру бір уақытта жүргізіледі. Трапта бір уақытта тұрған жолаушылардың саны 8 адамнан аспауы қажет.

Ұшақ бортына ең соңғы болып VIP жолаушылар орналастырылады.

Әуе суднасының бортына кірерде барлық жолаушылароператорға ұшу талонын ұсыну қажет. Оператор ұшу талонының түбіртегін жыртып алады және орналастыруға келген жолаушылардың санын анықтайды. Жолаушының орналастыруға келмеген жағдайында тіркеу жүйесіндегі аға диспетчер оны іздестіру шараларының бәрін жасайды. Егер шаралар қалаулы нәтижелерді әкелмесе, әуе суднасының бортынан келмеген жолаушының жүгі түсірілуі жөнінде бұйрық беріледі.

Орналастыру уақытысында келмеген жолаушы билетін басқа рейске брондауына немесе оны өткізуіне болады. Бірақ екі жағдайда да жолаушыға айыппұл санкциясы қолданылады. Бір ерекшелік жолаушының не оның серігінің ауруы немесе тасымалдаушы себебінен болғанда. Бірақ та тасымалдаушы жолаушының кеденді, паспорттық не арнайы тексеріс себебінен кешіккені үшін жауап бермейді.

Жеке категориялы жолаушыларға қызмет көрсету ерекшелігі

Жалпы қалыптасқан қызметтен ерекшеленетін авиатранспорттың қызметімен қолданатын жолаушылардың ішінен жеке категориялы жолаушыларлы бөліп қарастыруға болады. Бұл категориялы саяхатшыларға қосымша қызмет пен ыңғайлылық ұсынылады: тасымалдауда қауіпсіздіктің ең жоғарғы деңгейі қамтамасыз етіледі; елдің мемлекеттік органдарында шығу және кіру талаптары айқындалады. Кейбір жолаушылар алдын ала тасымалдаушымен келісе отырып, ерекше жағдайларда тасымалданады. Кейбір жолаушылардың категорияларын авиятасымалдауда ерекшелігіне кішкене тоқталайық.