- •Пән бойынша білімін, іскерлігін және дағдыларын бақылаушы өлшегіш құралдар:
- •Нормалау
- •* Ауа гигиенасы.
- •* Жалпы гипертермия
- •* Атмосфералық қысымды өлшеу үшін
- •Су гигиенасы
- •* Флюороз * Анемия
- •* Топырақ гигиенасы.
- •!. Саз бен құмның қатынасы бойынша топырақтың түрлері:
- •Еңбек гигиенасы
- •* Дистанционды басқару құрылғысын қолданып, шаңды бөлмелерді оқшаулау
- •7. Тамақтану гигиенасы.
- •8. Емдік алдын алу мекемелерінің гигиенасы
- •9. Балалар мен жасөспірімдер гигиенасы
- •* Күшейтілген тамақтану
Нормалау
!. Химиялық фактор әсер еткендегі ағзаның реакциясының дәрежесі байланысты:
* +Заттың дозасы
* Қоршаған ортада заттың тұрақтылығы
* Қоршаған ортада нормаланатын факторлардың таралуын
* Қоршаған ортада заттың трансформациясы
* Фактор туралы ақпараттардың болуы
!. Орнатылған гигиеналық норматив кепілдеме береді:
* Концентрацияларды төмендетуге арналған шаралардың нәтижелігін
* +Қазіргі ғылымның табыстарын ескере отырып адамдардың толық қауіпсіздігін
* Қоршаған ортаны қалдықтар мен тастандылардан тазартудың тиімді әдістерін
* Қоршаған ортада заттың тұрақтылығы
* Қоршаған ортада заттың трансформациясы
!. Гигиеналық нормалаудың принциптері:
* +Табалдырықты
* Индивидуациялық
* Ақырындап
* Сапалығы
* «Денсаулық феноменін » түсінуі.
!. Факторлар әсеріне қарсы ағзаның биологиялық жауаптарының ең төмендігіне :
* Аурушаңдық
* +Ағзада заттардың жиналуы
* Өлім жітім
* Аурудың физиологиялық белгілері
* Ағзада табиғаты белгісіз ауытқулар
!. Нормативтер халықтың мына топтарын ескеруі керек:
* Спортсмендер
* Әскерилер
* +Балалалр мен қарт адамдар
* Студенттер
* Үй шаруашылығындағы адамдар
!. Қоршаған орта нысандарын бөлу қағидасының негізінде:
* Ауаның, судың, топырақтың химиялық құрамы
* Тағамдық азықтардың химиялық құрамы
* +Әртүрлі нысандардағы химиялық заттар қауіптілігінің біркелкі еместігі
* Химиялық заттардың қашықтық зардаптарға апару қабілеттілігі
* Химиялық заттардың адамдардың тіршілік ортасына әсер ету қабілеттілігі
!. Қоршаған ортаның биологиялық факторлары:
* +Микроағзалар
* Микробиологиялық синтез өнімдері
* Майлар
* Көмірсутектер
* Мұнайөнімдерінен синтезделген ақуыздар
!. Психогендік факторлар:
* Көмірсутектер, майлар, ақуыздар
* Бактериялар, вирустар, гельминттер
* Көше шаңы, өндірістік шу
* Баспаға шығатын өнімдер
* +Ұжымдағы адамдардың қарым –қатынасы
!. Гигиеналық эксперимент әдісі жүргізіледі:
* Халықтың денсаулық жағдайын санитарлық-статистикалық зерттеуде
* Елді мекендерді жоспарлау және құрлысын салу жобасын бағалауда
* Зерттелетін нысанды санитарлық бейнелеуде
* ШРЕД негіздеу
* +ШРЕК негіздеу
!. Санитарлық экспертизаға жатады:
* Гигиеналық нормативтер орнату
* Халықтың денсаулық жағдайын санитарлық-статистикалық зерттеуде
* Суаттардағы судың жалпы санитарлық тәртібіне металдардың әсерін зерттеу
* +Елді мекендерді жоспарлау және құрлысын салу жобасын бағалауда
* Сумен қамтамасыздандыру және канализация жобасын бағалау
!.Қоршаған орта – бұл:
* Ағзаның ішкі ортасы
* Космостық кеңістік
3 .+Өндірістік күштерімен өндірістік қатынастары бар қоғам
* Мұхиттармен теңіздердің тереңдігі
* Жер қыртысы
!. Химиялық факторлар:
* Күн радиациясы, ылғалдығы, температура
* Шу, вибрация
* Электромагниттік толқындар
* +Ауыз судағы микроэлементтер
* Ауыз судағы бактериялар, вирустар
!. Ағзаның қандай биологиялық жауаптарының түрлері нормаланбайды:
* +Өлім-жітім, аурушаңдық
* Ағзада заттардың жиналуы
* Ағзадағы белгісіз өзгерістер
* Зиянды химиялық заттардың ағзаға түсуі
* Халық арасында көп кездесетін биологиялық жауаптың ең төменгі күшін
!. Тұрғындардың ең сезімтал контингенттерін атаңыз:
* Әйелдер
* Ерлер
* +Балалар
* Қарт адамдар
* Науқастар
!. Орта нысандарының бірінде орнатылатын норматив, ескеруі қажет:
* +Адам ағзасын
* Ортадағы нысанды
* Өндіріс күштерін
* Экономикалық көрсеткіштерін
* Ауруларды емдеуде
!. Уақытша норматив орнатылу негіздері:
* Аурушаңдықтың қоршаған орта факторларымен қарым-қатынасын зерттеу * Нысанды тереңдетіп тексеру
* +Болжаудың есептеу әдістері
* Қысқа мерзімді эксперимент
* Созылмалы эксперимент
!. Жедел және жеделдеу эксперимент негізінде гигиеналық норматив әзірленетін болса, химиялық заттар қауіптілік класының қайсысына жатады?
* 1 класс
* 2 класс
* +3 класс
* 4 класс
* 5 класс
!. Гигиеналық нормалудың қағидаларын көрсетіңіз:
* Ағзаның биологиялық жауабын ескеру
* +Табалдырықтық
* Қоршаған ортада заттардың трансформациясы
* Қимыл белсенділігінің жіктелуі
* Энергия шығын оның орнын толтыру
!. Келесі нормативтердің қайсысы уақытша болып табылады:
* ШРЕК
* ШРЕД
*+ ШАЗҚД
* ШАРЕК
* ШРК
!. Су үшін қай нормативтер орнатылады:
* +ШРЕК
* ШРЕД
* ШАЗҚД
* ШАРЕК
* ШРК
!. Топырақ үшін қай нормативтер орнатылады:
* +ШРЕК
* ШРЕД
* ШАЗҚД
* ШД
* ШРК
!. Аталған әдістердің қайсысы гигиеналық зерттеулердің негізгі әдісіне жатады:
* +Санитарлық тексеру
* Биохимиялық анализ
* Клиникалық тексеру
* Микробиологиялық
* Морфологиялық
!. Гигиеналық зерттеулердің негізгі әдісіне жатады:
* +Санитарлық экспертиза
* Биохимиялық анализ
* Клиникалық тексеру
* Микробиологиялық
* Морфологиялық
!. Санитарлық тексеру әдісімен зерттейді:
* Қоршаған ортаның кейбір факторларының әсер ету механизмі:
* Қоршаған ортаның химиялық факторларының интоксикациясының клиникасы
* Аурушаңдықтың құрылымы мен таралуы
* +Адамдардың денсаулығына және тіршілік жағдайына әсер ететін орта факторлары
* Адамдардың тіршілік жағдайына әсер ететін орта факторлары
!. Нысандардың санитарлық жағдайын бағалауда дәрігер-гигиенист міндетті түрде қолданатын әдіс:
* Эпидемиологиялық
* Гигиеналық эксперимент
* +Санитарлық тексеру
* Санитарлық экспертиза
* Физикалық – химиялық
!. Санитарлық тексеру әдісінің құрамына:
* Санитарлық – статистикалық зерттеулер
* Санитарлық – токсикологиялық эксперименттер
* Тұрғындарды медициналық зерттеулер
* Орта факторларының жалпы санитарлық тәртіпке әсерін зерттеу
* +Санитарлық бейнелеп жазу
!. Санитарлық тексеру әдісінің құрамына:
* Санитарлық – статистикалық зерттеулер
* Санитарлық – токсикологиялық эксперименттер
* Тұрғындарды медициналық зерттеулер
* Орта факторларының жалпы санитарлық тәртіпке әсерін зерттеу
* +Қоршаған орта факторларына тереңдетілген санитарлық тексеру
!. Тереңдетілген санитарлық тексерудің артықшылықтары:
* Клеткалық және субклеткалық деңгейде зерттеулер өткізу
* Халықтың денсаулық жағдайын бағалауда
* +Санитарлық бейнелеуге қоса объективтік аналитикалық мәліметтер
* Гигиеналық норматив орнатуда
* Санитарлық – токсикологиялық эксперименттер
!. Тереңдетілген санитарлық тексеру негізінде:
* Гигиеналық норматив орнатылады
* +Зерттелетін нысанның санитарлық құжаты толық сипаттама ретінде толтырылады
* Халық арасындағы кейбір патологиялардың жиілігі есептелінеді
* Нысанды сыртқы белгілері бойынша бағалау жүргізіледі
* Анықталған санитарлық талаптарды бұзушылықтар және оларды қалпына келтіру
!. Зерттелетін нысанның санитарлық құжатында жазылады:
* Қоршаған ортаның химиялық факторларының табалдырықтық концентрациясы
* Қоршаған ортаның физикалық факторларының табалдырықтық концентрациясы
* Халық арасындағы кейбір патологиялардың жиілігі
* +Санитарлық талаптардың бұзылуын анықтау және оларды қалпына келтіру туралы шаралар
* Зертелетін химиялық факторлар әсер етудегі интоксикация клиникасы
!. Санитарлық нұсқаунама – бұл:
* Зерттелетін нысанның санитарлық құжаты
* Зерттелетін нысан бойынша санитарлық ережелер мен нормалар
* Мемлекеттік стандарт
* +Нысанның әкімшілігіне берілетін, анықталған кемшіліктерді жою туралы шаралар жоспары
* Гигиеналық норматив
!. Эпидемиологиялық әдіс қанша кезеңнен тұрады:
* 3
* +2
* 4
* 5
* 1
!. Химиялық заттардың табалдырықтық әсері болып:
* Жануарлардың 100 % өлімге әкелетін заттың концентрациясы
* Жануарлардың өлімін болдырмайтын заттың концентрациясы
* Орташа өлімге әкелетін концентрация
* +Әсер ететін минималды концентрациясы
* Әсер ететін максималды концентрациясы
!. Нормалау параметрлері жедел эксперимент негізінде анықталады:
1 .+Заттың жиналуы
* Созылмалы әсер ету табалдырығы
* Заттың қауіптілік класы
* Қор коэффициенті
* Минималді әсер етуші концентрация
!. Эксперименттердің қайсысы заттың биологиялық белсенділігі туралы толық ақпарат береді:
* Жедел эксперимент
* Зияндылықтың органолептикалық белгілеріне әсерін зерттеу
* +Созылмалы эксперимент
* Заттың кумулятивтілігін анықтау бойынша эксперимент
* Жеделдеу эксперимент
!. Орташа өлімге келтіретін концентрацияны орнату үшін эксперимент өткізіледі:
* Созылмалы
* +Жедел
* Жеделдеу
* Рефлекторлық әсерін зерттеу үшін эксперимент
* Қашықтық салдарын зерттеу үшін эксперимент
!. Өз еркімен келіскен адамдарға нормалау жөніндегі эксперименттер жүргізілетін жағдайлар: ейлері мен концентрацияларының сезімталдығы ең төмен адамдардың қауіпсіздігіне
* Орташа өлімге келтіретін дозасын анықтау
* Кумулятивтігін анықтау
* +Атмосфералық ластауыштардың исіне табалдырығын орнату
* Созылмалы әсер ету табалдырығын орнату
* Эмбриотоксикалық әсер ету табалдырығын орнату
!.Токсиметриянің орташа өлімге келтіретін параметрі :
* LD 50
* +CL 50
* Созылмалы әсер ету табалдырығы
* Жиналу коэффициенті
* ШРЕК
!. Төменде аталғандардың қайсысы заттың кумулятивтілігін сипаттайды:
* Орташа өлімге келтіретін концентрация
* Интоксикацияның клиникасы
3 +Заттың мүшелер мен тіндерде жиналуын
* Жедел әсер ету табалдырығы
* Созылмалы әсер ету табалдырығы
!. Жобаға гигиеналық экспертиза жасауда қолданады:
* Зертханалық эксперимент
* Формулалар бойынша есептеу
* Инструменталдық зерттеу
* +Бейнелеу
* Биохимиялық зерттеу
!.Сурет
Ластаушы
заттардың әсеріне ағзаның биологиялық
жауаптары пирамидасының 1 саны қандай
жауап түріне сәйкес келеді
* +Өлім -жітімге
* Аурушаңдыққа
* Аурудың физиологиялық белгілеріне
* Ағзадағы мәні белгісіз өзгерістерге
* Ағзада ластаушы заттардың жиналуына
!.Сурет
Ластаушы
заттардың әсеріне ағзаның биологиялық
жауаптары пирамидасының 2 саны қандай
жауап түріне сәйкес келеді:
*Өлім -жітімге
* +Аурушаңдыққа
* Аурудың физиологиялық белгілеріне
* Ағзадағы мәні белгісіз өзгерістерге
* Ағзада ластаушы заттардың жиналуына
!.Сурет
Ластаушы
заттардың әсеріне ағзаның биологиялық
жауаптары пирамидасының 3 саны қандай
жауап түріне сәйкес келеді:
* Өлім -жітімге
* Аурушаңдыққа
* +Аурудың физиологиялық белгілеріне
* Ағзадағы мәні белгісіз өзгерістерге
* Ағзада ластаушы заттардың жиналуына
!.Сурет
Ластаушы заттардың әсеріне ағзаның биологиялық жауаптары пирамидасының 4 саны қандай жауап түріне сәйкес келеді:
* Өлім жітімге
* Аурушаңдыққа
* Аурудың физиологиялық белгілеріне
* +Аағзадағы мәні белгісіз өзгерістерге
* Ағзада ластаушы заттардың жиналуына
!
.
Сурет
Ластаушы
заттардың әсеріне ағзаның биологиялық
жауаптары пирамидасының 5саны қандай
жауап түріне сәйкес келеді:
* Өлім -жітімге
* Аурушаңдыққа
* Аурудың физиологиялық белгілеріне
* Ағзадағы мәні белгісіз өзгерістерге
* +Ағзада ластаушы заттардың жиналуына
!. Топырақтың өздігімен табиғи тазаруына әсер ету зияндылықтың қандай көрсеткішіне жатады:
* +Жалпы санитарлық
* Санитарлық – тұрмыстық
* Санитарлық – токсикологиялық
* Спецификалық
* Транслокациялық
!. Жергілікті жердің климатының және тұрмыстық жағдайларының өзгеруін зияндылықтың қандай көрсеткіші сипаттайды?
* Органолептикалық
* Жалпысанитарлық
* +Санитарлық – тұрмыстық
* Рефлекторлық
* Спецификалық
!. Жоғары тыныс алу жолдары мен көзіне тітіркендіргіш әсерін зияндылықтың қандай көрсеткіші сипаттайды?
* Органолептикалық
* Жалпысанитарлық
* Санитарлық – тұрмыстық
* +Рефлекторлық
* Спецификалық
!. "Концентрация- эффект" қисық сызықтары қандай жағдайларда қолданылады?
1 +Жоғары концентрациядағы химилық заттардың жедел әсерінде
* Аз концентрациядағы химиялық заттардың жедел әсерінде
* Аз концентрациядағы химиялық заттардың созылмалы жерінде
* Өте жоғары концентрациядағы химиялық заттардың созылмалы әсерінде
* Жоғары концентрациядағы химиялық заттардың жеделдеу әсерінде
!. "Концентрация-уақыт" қисық сызықтары қандай жағдайларда қолданылады
* Жоғары концентрациядағы химилық заттардың жедел әсерінде
* Аз концентрациядағы химиялық заттардың жедел әсерінде
* +Аз концентрациядағы химиялық заттардың созылмалы жерінде
* Өте жоғары концентрациядағы химиялық заттардың созылмалы әсерінде
* Жоғары концентрациядағы химиялық заттардың жеделдеу әсерінде
