Добавил:
Upload Опубликованный материал нарушает ваши авторские права? Сообщите нам.
Вуз: Предмет: Файл:
КСР Сучасная беларуская мова.docx
Скачиваний:
1
Добавлен:
01.05.2025
Размер:
259.91 Кб
Скачать

9. Адзначце, да якога фразеалагічнага слоўніка адносіцца наступны слоўнікавы артыкул:

Арэдавы вякі. Агульны для ўсходнесл. м. Вельмі доўга (жыць, пражыць). Гэта во мая Мар'я Васільеўна. Пражылі мы з ёю арэдавы вякі, а дзяцей не займелі. (М. Лобан. Шэметы)

Паходзіць з біблейскага аповеду (Быццё, 5, 15) пра патры-ярха Іарэда, які пражыў нібыта 962 гады.

  1. «Фразеалагічны слоўнік беларускай мовы» ў 2 т. I. Я. Лепешава (1993);

  2. «Фразеалагічны слоўнік мовы твораў Я. Коласа» пад рэд. А С. Аксамітава (1993);

  3. «Этымалагічны слоўнік фразеалагізмаў» I. Я. Лепешава (2004);

  4. «Крынічнае слова» I. Р. Шкрабы і Р. В. Шкрабы (1987);

  5. «Беларускія народныя параўнанні» Ф. М. Янкоўскага (1973).

10. Адзначце тэрміналагічныя слоўнікі:

1) «Слоўнік лінгвістычных тэрмінаў» А. Юрэвіча (1962);

2) «Слоўнік тапонімаў і адтапанімічных дэрыватаў у арэале заходнепалескіх гаворак» З. М. Заікі (2001);

3) «Беларуска-польска-рускі слоўнік лінгвістычных тэрмінаў і спецыяльнай лексікі» В. Бекіша і Г. Фонтаскі (1997);

4) «Слоўнік-даведнік асноўных лінгвастылістычных і тэксталагічных тэрмінаў»М. В. Абабуркі (1998);

5) «Слоўнік лінгвістычных тэрмінаў» П. У. Сцяцко, М. Ф. гуліцкага, Л. А. Антанюк (1990).

Заданне 2.

Дапоўніце адказ:

1. Пачатак двухмоўным слоўнікам на Беларусі далі _____________________________________.

2. Першым двухмоўным слоўнікам быў _______________________________________________.

3.  Першым паслярэвалюцыйным слоўнікам быў ________________________________________.

4. Сярод тлумачальных слоўнікаў беларускай мовы ў дакастрычніцкі час вызначаецца праца І. Насовіча ____________________________________________________________________________.

5. Будова слоўнікавага артыкула тлумачальнага слоўніка наступная: ______________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________________.

6. Фразеалагічныя слоўнікі — гэта слоўнікі, у якіх _______________________________________

__________________________________________________________________________________.

7.  Першы тлумачальны фразеалагічны слоўнік беларускай мовы __________________________

__________________________________________________________________________________.

8. Фразеалагічныя артыкул складаецца з наступных частак _______________________________

__________________________________________________________________________________.

9. Распрацоўка і сістэматызацыя афарыстычных выслоўяў пачалася зборнікам ______________

__________________________________________________________________________________.

Заданне 2. Выпішыце два слоўнікавыя артыкулы з «Фразеалагічнага слоўніка» Н.В. Гаўрош, І. Я. Лепешава, Ф. М. Янкоўскага, прааналізуйце іх будову. Зрабіце вывад пра спецыфіку будовы слоўнікавых артыкулаў фразеалагічнага слоўніка.

Заданне 3. Успомніце і запішыце аўтараў наступных крылатых выслоўяў. Пры неабходнасці звяртайцеся да кнігі Ф. Янкоўскага «Крылатыя словы і афарызмы» (Мн., 1961).

  1. Мой родны кут, як ты мне мілы…

  2. А хто там ідзе, а хто там ідзе ў агромністай такой грамадзе.

  3. І тчэ, забыўшыся, рука, заміж персідскага ўзора цвяток радзімы васілька.

  4. Забілі зайца, не забілі, але ж, брат, гуку нарабілі.

  5. Кожны чалавек — гэта цэлы свет.

  6. І ўсё мілагучна для слыху майго: і звонкае «дзе» і густое «чаго».

  7. Спынімся — плынню адгоніць назад.

  8. Раны гояцца часам, а дружбаю — гора.

  9. Беларусь — мая маці і мова, паветра і хлеб.

  10. Каб сонца засланіць — вушэй асліных мала.

  11. Чалавек — гэта гучыць горда.