- •2.Мемлекет жане кукык теориясынын адистери. Мемлекет жане кукык теориясынын жалпы жане жеке гылымдык адистери. Мемлекеттик-кукыктык кубылыстарды зерттеудин диалектикалык адистери.
- •31.Кукыкты угынып тусинудин осы замангы гылыми жолдары. Табиги кукык теориясы жане онын кукыктык практика ушин манызы.
- •32. Кукык функциялары: реттеуши, коргаушы, тарбиелик кызмети, идеологиялык.
- •33 Кукык принциптери (кагидаттары). Кукыктын жалпылык жане арнаулы кагидаттары. Кукыктык тажирибе ушин кукык кагидаттарынын манызы.
- •34 Кукык мани жане белгилери. Кукык аныктамасы.
- •35.Кукык жане зан: уксастыктары мен озгешеликтери. Кукык пен заннын кукыктык тажирибе ушин озгешилигинин мани.
- •36 Когамнын алеуметтик жуйесиндеги алатын орны. Моральдин, адет-гурыптын жане диннин кукыктык нормага асери.
- •37 Кукык нормасынын тусиниги. Кукык нормасынын белгилери мен турлери.
- •38 Кукык нормасынын логикалык курылымы. Нормативтик кукыктык актинин бабы мен кукык нормасынын аракатынастылыгы.
- •39 Кукыктын кайнар коздери жане онын турлери.
- •40.Казакстан Республикасында колданылып журген кукыктын жалпы сипаттамасы (кр Конституциясынын 4-ши бабы).
- •41.Нормативтик-кукыктык акти жане онын турлери. 1998 жылгы 28 наурыздагы кр “Нормативтик – кукыктык акт туралы заны”.
- •42Нормативтик-кукыктык актинин уакытка, кенистикке жане субъектилери бойынша куши.
- •43.Зан жане жогары зандык куши. Зан турлери.
- •Букара-жария кукыгы жане жеке кукык. Зан тажирибеси ушин кукыктын букара – жария жане жеке кукык болып болинуинин мани.
- •45. Кукыкты жузеге асыру жане онын турлери.
- •46 Кукык колданудын сатылары жане онын турлери. Кукык колдануга койылатын талаптар. Кукыктык колдану актилери жане олардын турлери.
- •47 Кукык жуйеси. Кукык жуйесинин курлымдык элементтери.
- •48 Кукык саласы. Кр-сы кукыгынын негизги салаларынын кыскаша сипаттамасы.
- •49 Кукык жане мораль: бирлиги, айырмашылыгы, озара арекеттесуи, кайшылыктары.
- •50 Кукык жуйеси мен зандар (заннама) жуйесинин аратыстылыктары.
- •51 Кукыктык катынастардын объектилери: тусиниги мен турлери.
- •52 Объективтик кукык жане субъективтик кукык.
- •53 Нормативтик-кукыктык актилер жане кукык колдану актилери
- •54 Кукыктагы олкылыктар (актандактар), оларды болдырмаудын тасилдери.Кукык аналогиясы (уксастыгы) мен зан уксастыгы
- •55 56 Кукык нормаларын тусиндиру: тусиниги жане субъектилери, тасилдери мен колемдери бойынша турлери.
- •57 Кукыктык сана: тусиниги, курылымы, турлери.
- •58 Кукыктык сана жане кукыктык мадениет. Кукыктык немкурайлык (нигилизм). Кр кукыктык тарбиени тиимди жузеге асырудын маселелери.
- •59 Кукыктык тарбие: тусиниги, нысандары, адистери. Кукыктык жалпыга бирдей оку. Кр-да кукыктык жалпыга бирдей оку туралы заннамага жалпылама сипаттама.
- •60 Кукык пен кукыктык сананын озара байланыстары. Кукык шыгармашылык исин колдануда, тусиндируде кукыктык сананын аткаратын роли.
- •61. Кукыктык катынастар: тусиниги мен белгилери.
- •Кукыктык катынастар жане когамдык катынастар. Кукыктык катынастардын турлери.
- •64. Кукыктык катынастардын мазмуны. Субъективтик кукык пен зан алдындагы жауаптылык.
- •65. Кукык нормасы мен кукыктык катынас.
- •66. Зандык айгактар жане олардын жиктелуи.
- •70. Кукыкка карсы минез-кулык: тусиниги мен белгилери.
- •71. Занды минез-кулык: тусиниги мен турлери
- •72. Кукык бузушылык: тусиниги, негизги белгилери, курамы.
- •73.Кукык бузушылык турлери. Кукык бузушылыктардын себептери, оларды болдырмау жолдары.
- •74.Зан алдындагы жауаптылык: тусиниги, белгилери жане турлери.
- •75.Зан алдындагы жауаптылык пен мемлекеттик ырыктандыру жане кукык бузушылыктын жолын кесу шаралары.
- •76. Казакстан Республикасынын колданыстагы зандары жуйесинде Конституциянын алатын орны. Казакстан Республикасы Конституциясынын тикелей колданылуы.
- •77.Когамнын кукыктык жуйеси: тусиниги мен курылымы.
- •78.Роман-Германдык кукыктык жуйе.
- •79.Агылшын-американдык жуйе.
- •80.Дастурли –дини кукыктык жуйе.
- •81. Кр Конституциясы бойынша адам жане азамат кукыктары мен бостандыктары.
- •83.Мемлекет, саясат, кукык жане экономика. Олардын озара байланыстары мен арекеттесулери.
- •86. Кукык шыгармашылык: тусиниги, кагидаттары, турлери.
- •87. Казакстан Республикасындагы зан шыгармашылык иси: тусиниги, сатылары. Зан техникасы.
- •88.Зандарды жуйелеу, олардын турлери.
- •89.Кукык жуйеси жане зан жуйесинин аракатынасы.
- •90. Кодификация жане инкорпорация: тусиниги, турлери. Кр кодификациялау исинин дамуы.
71. Занды минез-кулык: тусиниги мен турлери
Занды минез-кулык — кукык нормаларынын нускауларына сайкес келетин жеке тулганын минез-кулкы. Занды минез-кулык аркылы зан орындалады, жузеге асырылады. Заннын талаптары орындалмаса, ол жансыз. Тулганын занды минез-кулкынын колеми мен улгиси кукыктык норманын диспозициясында корсетилген. Егер адамдардын минез-кулыктары кукык нормаларынын талаптарына сайкес келсе, онда кукыктык тартип ныгаяды.Занды минез-кулык аркылы когам баскарылады, онын омири калыпты жагдайда жургизиледи, азаматтардын кукыктары мен бостандыктары жузеге асырылады.
Азаматтар заннын талабын белсендиликпен немесе енжарлыкпен орындайды. Соган сайкес минез-кулык екиге болинеди: 1) белсенди занды минез-кулык; 2) басен (енжар) занды минез-кулык.
Белсенди занды минез-кулык — лауазымды тулгалардын, азаматтардын оз бастамасымен белгили максатка бейимделген занды арекеттери. Демек, зандардын кагидаларын белсендиликпен орындау — заманымыздын талабы. Белсенди турдеги занды минез-кулыктын коринистери сан алуан. Ол — лауазымды тулгалардын оз миндеттерин адал ниетпен, сапалы аткарып, азаматтардын оздерине жуктеген миндеттерин калткысыз, саналы турде орындауы, сонымен катар кукыктарын жузеге асыра отырып, мемлекеттин, когамдык бирлестиктердин жумысына белсене катысып, алинше комектесу, зандардын жобаларын талкылауда бой корсетип, оз пикирин ортага салу—мине, кукыктык белсендиликке осындай арекеттер жатады.
Енжар занды минез-кулыктын кориниси де сан алуан. Азамат озине жуктелген миндеттерди калай болса солай орындайды. Ал озинин кукыктары мен бостандыктарын жузеге асыруга енжарлыкпен, немкурайдылыкпен карайды. Мысалы, сайлауга, заннын жобасын талкылауга катыспайды, отбасын кургысы келмейди, окып-билим алуга еринеди, типти, жаксы истеп, табыс та тапкысы келмейди. Арине, мундай минез-кулык занга кайшы келмесе де, адамнын ен алдымен озине зиян келтиреди, себеби адамнын игилиги ушин берилетин занды мумкиндиктер иске аспай калады.
Занды минез-кулык бирнеше турде болуы мумкин.
Кукыктык сананын денгейине байланысты занды минез-кулык (журис-турыс) томендегидей турлерге жиктеледи:
1. Маргиналдык (маргинал - жик аралык) занды минез-кулык - бул минез-кулык баринен бурын зан бойынша жазаланудан корку мен оз есебинен жанылып калмау максатына негизделеди. Маргиналдык минез-кулыкты адамдар кайсы сатте де болса занды оп-онай аттайды (бузады), сати келсе, ынгайлы жагдай туа калса кукыктык талаптарды орындамауга да дайын турады.
2. Конформистик кукыкка сай минез-кулык. Мундай минез-кулык адамнын кукыктык талаптарга конформистик турде бас июине (конип багынуына) негизделеди. Мундай минезди адамнын устанатын кагидаты "бари кандай болса, мен де сондаймын" болады. Мундай минез-кулык кукыктык нормаларды жете тусинбей, олардын байыбына бармай булжытпауга (сактауга) негизделеди.
2. Жагымды кукыкка сай минез-кулык - мундай минез-кулык когамда бар кукык нормаларынын адил жане адилеттилигине деген мызгымас сенимге, кукыкты курметтеуге жане оны терен билуге негизделеди. Мундай минез-кулык кукыктын адеттеги калып бойынша, артурли себептермен далелдердин иштей арпалысуынсыз орындалуынан (аткарылуынан) коринеди.