- •3.Оқытудың міндеттері:
- •4.Тақырыптың негізгі сұрақтары:
- •1.Ас қорыту жүйесінің қызметін зерттеу әдістері.
- •2.Адамның сілекей бездерінің қызметін зерттеу.
- •3.Қарын сөлінің ферменттік қасиеттерін зерттеу:
- •6.Әдебиет:
- •3.Оқытудың міндеттері:
- •4.Тақырыптың негізгі сұрақтары:
- •5.Сабақ беру және оқыту әдістері: зертханалық жұмыстарды орындау.
- •1.Ас қорыту жүйесінің қозғалыс қызметін (моторикасын) зерттеу әдістері.
- •2.Организмнен бөлініп алынған ішектің қозғалысын зерттеу. (Магнус әдісі)
- •7. Сабақ мазмұны:
- •6.Әдебиет:
- •3.Оқытудың міндеттері:
- •4.Тақырыптың негізгі сұрақтары:
- •5.Сабақ беру және оқыту әдістері: зертханалық жұмыстарды орындау.
- •7. Сабақ мазмұны:
- •6.Әдебиет:
3.Қарын сөлінің ферменттік қасиеттерін зерттеу:
Әр адамда тәулігіне 2-2,5 л қарын сөлі бөлінеді. Оның құрамында ас қорыту жүйесінің қажетті реакциясын (рН) қалыптастыратын тұз қышқылы (НС1) және протеолиттік ферменттер (пепсин,ренин, гастриксин және т.б) болады. Сонымен қатар майды ыдырататын фермент-липаза бар.
Жұмысты орындау:Тәжірибеге алынған 4 пробиркаларға мына төмендегі көрсетілген заттар құйылады:
1-пробиркаға-2 мл таза қарын сөлі:
2-----*--------2 мл қайнатылған қарын сөлі:
3--- -*--------2 мл қарын сөлі +0,5%- NaHCO3 (сода):
4-----*--------2 мл 0,5 %-тік HCI ерітіндісі
Барлық пробиркаларға казеин немесе фибрин (0,1-0,3 г) қосылып,30-40 минутқа термостатқа (температурасы 38 С) қойылады. Сонан кейін әрбір пробиркадағы казеин (фибрин) қалпының өзгерісін зерттеп, осы өзгерістердің себебін түсіндіру керек. Тәжірибенің нәтижесі төменгі кестеге енгізіліп, қорытынды жасалады.
Пробирка |
Құйылған заттар |
Казеин қалпы |
Ескерту |
1 2 3 4
|
2 мл таза қарын сөлі+казеин 2 мл қайнатылған қарын сөлі+казеин 2 мл қарын сөлі+сода+казеин 2 мл тұз қышқылы +казеин |
|
|
6.Әдебиет:
Негізгі
Орыс тілінде:
1. Физиология человека, В.М. Покровский., Г.Ф. Коротько, М., 2004.
2. Руководство к практическим занятиям по нормальной физиологии.
К.В.Судаков, А.В.Котова, М., 2002.
3. Руководство по общей и клинической физиологии. В.И.Филимонов, МИА, 2002,
957 стр.
4. Нормальная физиология, под ред. К.В.Судакова, М., 2000.
5. Агаджанян Н.А., Тель Л.З., Циркин В.И., Чеснакова С.А. Физиология
человека. Санкт-Петербург, Sotis, 2000 г., 528 с.
Қосымша:
1. «Основы физиология человека», 1 и 2 том, Б.И.Ткаченко, С.-Петербург, 1994г.
Атлас по нормальной физиологии А.В.Коробков, С.А.Чеснокова, Москва,
Высшая школа, 1987 .
Справочник физиологических и лабораторных показателей здорового человека.
А. А. Утепбергенов, 1995 .
Физиология человека. Под ред. М.Покровского, Г.Ф.Коротько, в двух томах, М., 2001, 368 с.
Қазақ тілінде:
Негізгі:
Адам физиологиясы. Х.К. Сәтбаева, А.А.Өтепбергенов, Ж.Б. Нілдібаева,
Алматы, 2005, 663 б.
2. Адам анатомиясы. А.Р. Рахишев., Алматы, 2005, 598 б.
3. Қалыпты физиологиядан тәжірибелік сабақтарға жетекшілік нұсқаулар./ Сайдахметова А.С., Рахыжанова С.О. Семей, 2006 г. - 174 бет.
4. Қанқожа М.Қ. Қозғыш ұлпалар физиологиясы. – Алматы, 2004 ж. – 78 бет.
Қосымша:
1.Рахишев А.Р. Русско-казахский толковый словарь медицинских терминов. (каз., русс.), А-Ата, 2002, 550 б.
2. Организмнің шартты-рефлекторлық әрекеті және оның нейрофизиологиялық тегершіктері. Жоғарғы жүйке іс-әрекетінің типтері. Ибраева С.С., Астана, 2006, 52 б.
7.Бақылау: білімді соңғы бақылау (ситуациялық есептер)
Н БҚММУ 703-06-09. Сабақтарға (тәжірибелік, семинарлық, зертханалық) арналған әдістемелік нұсқаулар. Бірінші басылым.
1.Тақырып 2: Ішектің әрбір бөліктеріндегі ас қорыту физиологиясы. Ас қорытуға ұйқы безінің қатысуы.
2.Мақсаты: ас қорыту процессінің сөлініс қызметімен бірге қатар жүретін басқа бөлігін – ас кесегінің жылжу механизмін, қимыл-қозғалысты жүзеге асыратын және оларды реттейтін құрылымдарды түсінуге үйрету; ас қорытудағы ұйқы безінің ролін білу.
