- •1Ұйым қаржысын ұйымдастыру принциптері
- •1. Өткен жылдың бөлінбеген пайдасының сомасы
- •6. Қорлар.
- •3 Ұйымды қаржыландырудың қарыз көздері
- •5 Кәсіпкерлік және қаржылық тәуекелдер дәрежесін томендету
- •6 Ұйымның негізгі капиталы және қаржы ресурстары
- •9 Ұйымның өнімді өндіруге және сатуға кеткен шығындары
- •10 Ұйымның жалпы табысы және оның жіктелуі
- •Қр Заңы негізінде жшс фирмалық атауы және жшс белгісі болады.
- •17 Ұйымның қаржылық дәрменсіздігі
- •18 Қарыз капиталың тиімділік қөрсеткіштері:
- •1. Қаржы қаурыттылығы коэффициенті
- •3. Қаражат тарту коэффициенті:
- •5. Қаржылық тұрақтылықтың қорытындыланған коэффициенті
- •6. Капиталдандыру коэффициенті
- •21 Пайдалылық көрсеткіштер жүйесі, оны анықтау әдістері мен арттыру жолдары
- •23 Шығынды жоспарлаудың негізгі сатылары
1. Өткен жылдың бөлінбеген пайдасының сомасы
резервтегі капиталды толықтыру
ж.к ұлғайту
қосымша капиталды ұлғайту
АҚ-ң құрылтайшыларына кіріс төлеу сияқты мақсатқа жұмсалады
6. Қорлар.
Ұйым иелігінде қалатын қаражаттың негізінде яғни, салықты және басқа да міндетті төлемдерді төлегенннен кейін арнайы кещенді қор, яғни жинақтау және тұтыну қорлары құрылады.
Тұтыну қорына:
барлық қызметкерлерге еңбекақы төлеуге жұмсалатын шығыс
ақшалай төлем, оның ішінде жыл-қ жұмыс қорытындысы б-ша сыйақы
мат-қ көмек
еңбек және әлеуметтік жеңілдік белгілеуге жұмсалатын қаражат
кіріс қоры дивиденд төлеуге және % төлеуге арналады.
Еңбек үшін ақшалай және табиғи нысанда сыйақының басқа түріне жұмсалатын қаражат
Жинақтау қорына:
кәсіпорын иелігінде қалдырылатын пайданың, негізгі қорды қалпына келтіруге арналған амортизациялық аударым
істен шыққан мүлікті сатудан түсетін түсім
банк несиесінің қоры
басқа көздердің есебінен қалыптастырылады
3 Ұйымды қаржыландырудың қарыз көздері
Қарыз капиталы – ұйым капиталын қаржыландырудың қарыз көзі арқылы қалыптасқан бөлігі.
Ұйымның қарыз капиталының құрамына мыналар кіреді:
1. қысқа мерзімді несие мен қарыз
2. ұзақ мерзімді несие мен қарыз
3. кредиторлық берешек (тартылған қаржат нысанында)
Қысқа мерзімді несие мен қарыз – айналым активінің орнын толтыратын көз б.т.
Қарыз алушы ұйымның алынған несие мен қарызы б-ша қарыз берушіге берешегі бух.есепте қысқа мерзімдіге және ұзақ мерзімдіге бөлінеді.
Алынған қарыз бен несие б-ша берешекті өтеу мерзімі шарт ережесі б-ша 12 айдан аспайтын берешек қысқа мерзімді берешек болып саналады.
Алынған қарыз бен несие б-ша берешекті өтеу мерзімі шарт ережесі б-ша 12 айдан асатын берешек ұзақ мерзімді берешекке жатады.
Берешек мерзімді және мерзімі өтіп кеткен болады.
Мерзімді берешек – алынған қарызбен несие б-ша берешектің өтеу мерзімі әлі келмесе немесе белгіленген тәртіппен ұзартылса
Мерзімі өтіп кеткен – мерзімінде төленбеген берешек
Қысқа мерзімді несие мен қарыз бух.баланста қарыз алушының айналым активін қалыптастыратын қысқа мерзімді міндеттеме ретінде көрсетіледі.
Ұзақ мерзімді несие мен қарыз бух.баланста өтеу мерзімі есепті күннен кейін 12 айдан аспайтын ұзақ мерзімді міндеттеме ретінде көрсетіледі.
Қарыз алушы есептік саясатқа сәйкес ұзақ мерзімді берешекті қысқа мерзімдіге ауыстыруға н/е өзінің иелігіндегі қарыз н/е несие шарты б/ша өтеу мерзімі 12 айдан асатын қарыз қаражаты көрсетілген мерзім аяқталғанға дейін ұзақ мерзімді берешек құрамында есептеуге құқылы.
Қарыз алушы шетел валютасында берілген н/се көрсетілген қарыз бен несиенің берешегін кт-к операция жасалған нақты күні ҚРҰБ қолданыстағы бағамы б/ша есептейді. Қарыз алушының банкіден алған несиесін қайтаруы бух. есепте оның кредиторлық берешегінің азаюы ретінде көр-і.
Несие алумен және оны пайдалануымен бай/ы шығынға кредитор – банкіге төленуі тиіс пайыз кіреді. Алынған несие б/ш жұмсалған шығын осы шығын жұмсалған кезеңнің шығысы ретінде саналады. Қарыз алушы оны операциялық шығыс құрамында есептейді.
Қысқа мерзімді несие мен қарыз бух баланста қарыз алушының айналым активін қалыптастыратын қысқа мерзімді міндеттеме ретінде көрсетіледі.
Сырттан тартылған қысқа мерзімді капитал әдетте айналымнан тыс активті қаржыландыруға жұмсалады.Айналымнан тыс активке негізгі құрал жабдық объектісі мүліктік кешен және сатып алуға және салуға қомақты шығынды қажет ететін актив жатады.
