- •2.Әлеуметтанулық теориялар құрылымы. Теориялық және эмпирикалық деңгей.
- •6.Қоғамды әлеуметтік жүйе ретінде категориялық талдау: «әлеуметтік қауымдастық», «әлеуметтік ұйым», «әлеуметтік институт».
- •7.О.Конт әлеуметтанудың негізін салушы.
- •8.О.Конттың қоғам дамуының кезеңдері.
- •9.Г.Спенсердың әлеуметтануға қосқан үлесі.
- •10. Э.Дюркгеймнің әлеуметтанулық көзқарасы.
- •12. М.Вебер әлеуметтік іс-әрекет теориясы.
- •15. Г.Зиммельдің әлеуметтануға қосқан үлесі.
- •19)Тұлғаның әлеуметтену кезеңдері.
- •23)Экономикалық әлеуметтанудың зерттеу обьектісі мен пәні.
- •26) Әлеуметтенудегі сауалнама әдісі.
- •28.Бақылау әдісі, оның кезеңдері, негізгі сипаттамасы, түрлері.
- •29. Іріктеу жиынтығы, квоталық және кездейсоқ іріктеу
- •30.Эксперимент әдісі, мысал келтіріңіз.
- •31. Әлеуметтік институттарда орын алған дисфункцияны шешудің 2 жолы бар: 1. Реформалау; 2. Тарату. Дисфункцияны шешуге қатысты мысал келтіріп, әлеуметтанулық талдау жасаңыз.
- •35. Ш.Уәлихановтың “Сот реформасы туралы жазбаларында” қандай әлеуметтік көзқарастар мен мәселелер қозғалды?
- •36. Ы.Алтынсарин Қазақстандағы білім беру институтының негізін қалаушы ретінде белгілі
- •38.Қазіргі кезде пайда болып отырған отбасының жаңа түрлеріне пікіріңіз және оның қоғамдық дамуға, жалпы қоғамдық ортаға әсері қандай?
- •39.Отбасы ұғымының құндылығына жан-жақты талдау жасаңыз.
- •40. Қазіргі уақытта қоғамда орын алып отырған отбасылардың тұрақсыздығына қандай факторлар әсер етуде ,нақты дәлелдемелер статистикалық мәліметтер келтіріңіз.
- •41.Сауалнама әдісінің артықшылықтары мен кемшіліктерін сипаттайтын 2 бағананы құрайтын кесте құрыңыз.
- •42Анкетада қолданылатын ашық және жабық (ашық сұраққа -3, жабық сұраққа – 3 мысал келтір).
- •43.Социологиялық бағдарламаның негізгі бөлімдерін құрайтын 2 бағаналы кесте құрыңыз. 1-ші бағанада негізгі бөлімдері, 2-ші бағанада сол бөлімдер сипаттамасына талдау жасаңыз.
- •44. 2 Бағанадан тұратын кесте сызыңыз
- •45.О.Конттың ғылымға енгізген ұғымдарын таңдап алыңыз және сипаттама беріңіз: арнайы орта деңгей теориясы, әлеуметтік іс-әрекет, аномия, идеалды тип, жүйе, функция, стратификация.
- •46. О.Конт қоғам дамуының 3 сатысын атап көрсетті: теологиялық, Сатыларын жалғастырыңыз және әрқайсысына әлеуметтанулық талдау жасаңыз.
- •47.Әлеуметтік топтар құрамы уақыт өте ауысып отырады.
- •52. Субмәдениет түсінігі және түрлері. Қазастанда субмәдениетті алып жүрушілер бар ма және олардың қоғамдық ортаға тигізетін кері әсері қандай?
- •53. Сұхбат әдісінің басқа әдістермен салыстырғандағы ерекшелігі және түрлері қандай?
- •54. Эксперимент әдісінің қоғамда орын алып отырған белгілі-бір құбылысқа жүргізілуіне мысал келтіріп, талдау жасаңыз
- •56. Мектепке дейінгі, орта білім, кәсіби техникалық және жоғарғы білім беру деңгейлеріне талдау жасаңыз.
- •57) Тұлғаның әлеуметтену кезеңдерін атаңыз және мысал келтіре отырып сипаттаңыз.
40. Қазіргі уақытта қоғамда орын алып отырған отбасылардың тұрақсыздығына қандай факторлар әсер етуде ,нақты дәлелдемелер статистикалық мәліметтер келтіріңіз.
Отбасы әлеуметтануы жеке сала ретінде Рилз пен Ле Пидің эмперикалық зерттеулерінен бастау алады. 19 ғасырдың ортасында олар бір біріне тәуелсіз отбасы тұрмысы оның құрылымы ондағы экономикалық қатынастарға әлеуметтік факторлардың (индустриализация,урбанизация)білім берудің әсерін зерттеді.Отбасы бір жағынан әлеуметтік инстетут болса екінші жағынан ол өз қызметімен дамуының өзіндік заңдылықтары бар кішігірім топ. Сол себепті ол қоғамдық құрылым экономикалық саяси діни қатынастарға тәуелді мемлекеттегі тұрақсыздық отбасына әсер етеді. Тағы бір әлеуметтік мәселе бұл отбасындағы түсіністік,оның бірлігі қиындықты жеңе алу қабілеті. Осы мәселелер туудың төмендеуі халықтың қартайюы,некенің тұрақсыздығы,еркін неке,некесіз туылғандар санынан ерлі зайптылар мінез құлқы ,рухани талаптары ,эмоциялылығы,мәдени деңгейіне байланысты айырмашылықтары болуы мүмкін. Отбасындағы жан жалды жығдай қарама қарсы көз қарас құбылыстар мен оқиғаларға қатысты пікір өзара түсініспеушіліктің қақтығысы.Ол ажырасуға әкелуі мүмкін.Ерлердің пікірі бойынша қаражаттың жетіспеуі 22,6 пайыз бір сынарының қызметіне байланысты үйде болмауы 22,4 пайыз ,тұрмыс жағдайының нашарлығы 22 пайыз ,ата ананың араласуы 19,7пайыз ,өмірге деген әртүрлі көзқарас 11,6 пайыз ,жұбайының қажетті мөлшерде көңіл аудармауы 10,2 пайыз деңгейінде кері әсер етеді.Әйелдер отбасылық өмірді қиындататын факторларға жұмысына байланысты жұбайының үйде болмауы 26,6 пайыз,ақшаның жетіспеуі 16,2 пайыз,ата аналардың араласуы 15,6 пайыз әсер етеді. Қазіргі таңда отбасы инстетуты қиын заманды бастан өткеруде. Отбасын тұрақтандырытың көптеген факторлар артта қалды: әйелдің экономикалық тәуелділігі заңдық, діни ,моралдық тыйым салу ажырасуды қолдамау.Көптеген әлеуметтанулық зерттеулердің қорытыңдысы бойынша ажырасудың себебі некені жоюмен ғана шешіле алатын жағдайға жеткен ерлі зайыптылар араындығы жан ал жатады. Отбасындағы дағдарысқа әкелетін жағдайларды үшке бөлуге болады:тұрмыстық,тұлғааралық және сыртқы факторлар. Қазақстанның статистика агентігінің мәліметі бойынша 2011 жылы Қазақстанда 144 357 отбасы заңды некеге тұрып, оның 40 982 ажырасқан. Аталмыш мәлімет бойынша Алматы, Қарағанды, Қостанай, Ақмола, Повладар және Солтүстік Қазақстан облыстарында бір жылда некеге тұрған әр бір үшінші ерлі зайыпты ажырасатын болса, Жамбыл және Оңтүстік Қазақстан облыстарында бұл көрсеткіш 2 есе төмен, онда әрбір алтыншы неке ажырасып жатады екен. Бұл 2008 жылмен салыстырғанда 5733 ек-арптық. Мысалға 2010 жылы Солтүстік Қазақстан облысында 4466 жұп некеге тұрды, ресми түрде 1884 жұбайлы жұптар ажырасты. 2009 жылмен салыстырғанда неке бұғауларын үзген жанұялардың саны 131 ге өскен, сонымен қатар неке қиуға ниет білдіргендер саны тек 55 ке. 2010 жылы 100 некеге 42 ажырасу келді, ал 2009 жылы 40 ажырасу келді. Бұзылған некелердің 38% жалпы балалары жоқ, 44,4% бір баладан, 17,2 % 2 және көбірек баладан. Ажырасудан кейін қиналатын балалар 2010 жылы ата-аналарының ажырасқандарынан 1536 бала толық емес жанұяда тұратын болды. Облыстағы ажырасудың жартысынан көбі 25-39 жастағы тұрғындарға келеді. Сонымен қатар 18-24 жастағы әйелдер 2,1 есе ерлерден неке бұғауларын үзуге белсенді.
