Добавил:
Upload Опубликованный материал нарушает ваши авторские права? Сообщите нам.
Вуз: Предмет: Файл:
бухучет ЧИНА.docx
Скачиваний:
1
Добавлен:
01.05.2025
Размер:
187.89 Кб
Скачать

50.Кеңес Одағындағы 1940ж есептеу түрлерінің өркендеуі

Ресейдгі 1940 жылдары бухгалтерлік даму 4 сатымен жүргізілді:

1. Еңбек шығындарын есепке алу бойынша құжаттар;

2. Негізгі құралдарды есепке алу бойынша құжаттар;

3. Өнім шығымын есепке алу бойынша құжаттар.

4. Материалдық шығындарды есепке алу бойынша құжаттар.

Қалғанын өзін ұқсастырып жаза бер, апай басы болса ары қарай өз білгеніңді жаза бер деген =))

Без обид ..... где т соғыс жылдарымен байланыстыр

51.Шоттар жоспарының пайда болуы және қолданылуы

Ерте заманда есеп мәліметтері жазылған материалдар (балшық тақтайшалар, жапырақтар, сүйектер) арнайы құндылықтар болып саналған. Есеп құжаттары «Осы жылғы», «Келесі жылғы» құжаттарға топтастырылып, арнайы жәшіктер мен дорбаларға салынып, бұлардың аузын белдіктеу, және т.б байлап белгілер соғатын болған. Бұдан соң «Есеп жасаушылар» мүліктер құрамына кіретін заттардың жеке атуларын, малдар мен құралдардың т.б құндылықтар қозғалысын атап жазуды үйренген. Жекелеген құндылықтардың пайда болуының қасиетіне қарай, бұларды ірілендірілген топтарға топтастырып санап отырған. Құндылықтарды топтастырып, бір өлшемге келтіру нәтижесінде шартты өлшеммен өлшеу қажеттігі туындаған. Ертедегі Вавилонда «шартты кірпіш» және «адам күні» өлшемімен өлшеу әдісі қолданылған. Бұдан соң шартты өлшемдерді қолданудың нәтижесінде және құндылықтардың пайда болуының қасиеттерін жекелей өлшеу қажеттілігінен шоттар ұғымы пайда болған.

Біздің жыл санауымыздың XVIII ғасырына дейін Вавилонда бухгалтерлік есептің жекелеген құқықтық қасиеттері заңды түрде таныла бастаған. Мысалға, Хаммбураби сауда купецтердің тәуелсіз есеп жүргізуін талап еткен. Шіркеулер мен мешіттерге берілетін құндылықтар мемлекеттік тұрғыда қадағаланып, бұларға берілетін ақшалар сомасы тиісті адамдардың қол қойып растауынсыз есепке алынбаған.

52.ХХ ғасырдағы бухгалтерлік есеп жүйесінің даму кезеңдері

бухгалтерлік есеп жүйесінің дамуын мынадай кезеңдерге бөлуге болады:

Мүліктілік (пайда болған сәттен бастап XIII ғасырға дейін). Тек қана тауарлар, жабдықтар (таразылар, гирьлер, сөрелер және тағы басқа) есепке алынды.

Интегралды (XIII – XVII ғасырлар) – есепте ақшалай өлшем қолдана бастады. Әуелі монетаның сан түрі сол жердегі кең таралған монетаның біріне аударылатын коэффициентке қайта есептеліп, содан соң тауарлар да тек қана заттық қана емес, ақшалай өлшеуішпен де есептеле бастады. Осылайша сесптің екі: заттай және ақшалай сызбасы бөлініп шықты. Осы кезеңде екі жақты жазу пайда болды.

Синтетикалық (XVII – XIXғ). Есеп обьектілерінің көптігі, тауарлық номенклатураны саралау (дифференциация), шар-ық қызметі көлемінің өсуі синтетикалық жне талдамалы деп бөледі. Осының арқасында шаруашылық қызметті талдауға жағдайлар жасалды. Есеп сызбасының (схема) үштен бір бөлігі – тауарлар ақшалай өлшеммен ескерілетін құндық (соманың) есебі пб

Методологиялық (XIX ғасырдың бірінші жартысы). Бухгалтерлік есептің негізінде тек тауарлар мен ақша ғана жатпай, меншік иесі мен материалды жағынан жауапты тұлғалар арасындағы құқықтық қатынастар да болатынын жете түсінді.

Коллациондық (XIX ғ ортасы). Мамандар шаруашылық процеске (коллация – бөліске түсетін мүлік, статистикалық мәлімет) қатынасын тұлғалардың іс-әрекетін өзара бақылайтын есептік тәсілдер жасай бастады. Бір желі арқылы өзара байланысқан дәйектерді тіркеуді қарастыратын желілік жазба п б

Механикалық (XIX ғ соңы). Механизацияның, әсіресе кассалық аппараттардың пайда болуы коллацияны қарапайымдандырады және есеп қызметкерінің еңбек өнімділігін арттырады.